ความรู้เรื่องโรคเบาหวานกับสุขภาพช่องปาก - แก้วขันตี, ดาวเรือง (Thai Dental Public Health Journal, 2003)
บทนํา โรคเบาหวานเป็นโรคเรื้อรังที่เกิดจากการที่ ร่างกายขาดอินซูลินหรือมีภาวะดื้อต่ออินซูลิน ผล ที่ตามมาคือ มีระดับน้ําตาลกลูโคสในเลือดสูง และ ชีวเคมีในร่างกายเปลี่ยนแปลง นําไปสู่ภาวะ แทรกซ้อนรุนแรงทั้งระยะสั้นระยะยาว โรค เบาหวานเป็นสาเหตุนําของไตล้มเหลว ตาบอดใน ผู้ใหญ่ การถูกตัดแขนขา และยังเป็นปัจจัยเสี่ยง หลักของโรคหัวใจ เส้นเลือดสมองอุดตัน ความผิด ปกติแต่กําเนิด ทําให้ความยืนยาวของชีวิตลดลง ประมาณ 15 ปี อัตราป่วยและอัตราตายของ ประชากรโลกเพิ่มขึ้นจากทั้งโรคเบาหวานโดยตรง และจากภาวะแทรกซ้อน โรคเบาหวานมีความชุกเพิ่มขึ้นอย่างมากใน ทุกประเทศทั่วโลกรวมทั้งประเทศไทยด้วย ข้อมูล ขององค์การอนามัยโลก (World Health ได้จากการทบทวนเอกสารทางวิชาการทั้งในและ ต่างประเทศ และจาก website ที่คัดเลือกว่าเป็น ของสถาบันที่น่าเชื่อถือได้ ซึ่งองค์ความรู้จากทั้ง 2 แหล่งนี้ อาจทันสมัยอยู่ในช่วงเวลาหนึ่ง ผู้ที่นํา เอกสารไปใช้มีความจําเป็นต้องติดตามศึกษาและ ปรับองค์ความรู้ให้ทันสมัยอยู่เสมอ เพราะหลาย ประเด็นของโรคเบาหวานยังไม่สามารถสรุปร่วม จนเป็นข้อยุติได้ชัดเจน เช่น การอธิบายสาเหตุ ที่แท้จริงของโรคเบาหวาน เป็นต้น 1.2 ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับโรคเบาหวาน เอกสารช่วงต้นนี้เป็นการทบทวน ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับโรคเบาหวานโดยตรง ใน ประเด็นต่อไปนี้ Organization-WHO) ในปี พ.ศ. 2538 พบว่า มี ประชากรเป็นโรคเบาหวานมากกว่า 135 ล้านคน และคาดประมาณว่าจะเพิ่มเป็น 300 ล้านคน ในปี พ.ศ. 2568 และจากเอกสาร Thailand Health Profile, 1997-1998 ระบุว่าความชุกของโรค เบาหวานของคนไทยในปี พ.ศ. 2538 มี 33.3 รายต่อประชากรแสนคน เพิ่มขึ้นเป็น 147.2 ราย ต่อประชากรแสนคนในปี พ.ศ. 2540 ไป ปัจจุบันนี้ วงการทันตสาธารณสุขให้ความ สนใจกับความสัมพันธ์ของโรคเบาหวานกับ สุขภาพช่องปากมากขึ้น และได้รับโรคในช่องปาก เป็นภาวะแทรกซ้อนอันดับที่ 6 ของโรคเบาหวาน ด้วย the National Oral Health Information Clearinghouse แห่งสหรัฐอเมริกาได้สรุปว่า การ ติดเชื้อของเหงือกทําให้การควบคุมน้ําตาลในเลือด ของผู้ป่วยโรคเบาหวานทําได้ยาก ขณะเดียวกันผู้ - ป่วยโรคเบาหวานที่มีการควบคุมระดับน้ําตาลใน เลือดได้ดีสามารถป้องกันปัญหาที่เกิดกับเหงือกได้ การดูแลและรักษาผู้ป่วยโรคเบาหวานต้องการ ความร่วมมือทั้ง แพทย์ ตัวผู้ป่วย ญาติของผู้ป่วย และทีมสุขภาพอื่นๆ ซึ่งบุคลากรสาธารณสุขที่เป็น ทีมสุขภาพมีความจําเป็นต้องมีความรู้ความเข้าใจ อย่างถ่องแท้ ในเรื่องโรคเบาหวาน ทั้งนี้เพื่อให้ผู้ ป่วยโรคเบาหวานได้มีคุณภาพชีวิตที่ดีได้เต็มตาม ศักยภาพที่ควรเป็น