ประสิทธิผลของโปรแกรมส่งเสริมการรับรู้การลดเค็มในอาหารต่อพฤติกรรมลดการบริโภคอาหารรสเค็มในกลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง ตำบลท่าบุญมี อำเภอเกาะจันทร์ จังหวัดชลบุรี - เฮ้งบริบูรณ์พงศ์ ใจดี พัชนา; ภูวงศ์ษา กุลธิดา; มูลตรีภักดี กนกนิภา; นิ่มนุช กฤติยากร; วรรณทวี รพีพรรณ; พิรกิตติวรกุล ชวลิต; พุทธิพร อรอนงค์; ใจดี วัลลภ (วารสารสาธารณสุข มหาวิทยาลัยบูรพา, 2025)
การวิจัยกึ่งทดลอง 2 กลุ่มวัดผลก่อนและหลังทดลองครั้งนี้ เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมส่งเสริมการรับรู้การลดเค็มในอาหารซึ่งประยุกต์แนวคิดแบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพที่มีต่อพฤติกรรมลดการบริโภคอาหารรสเค็ม กลุ่มตัวอย่าง คือ กลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง จำนวน 76 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมกลุ่มละ 38 คน กลุ่มทดลองได้รับโปรแกรมฯ 8 สัปดาห์ ประกอบด้วย กิจกรรมรู้ตัวเลข รู้เสี่ยง เลี่ยงความดันโลหิตสูง กิจกรรมรู้เท่าทันความรุนแรง กิจกรรมวงล้อพิชิตเค็ม กิจกรรมบอกเล่าก้าวผ่านอุปสรรค ส่วนกลุ่มควบคุมได้รับบริการจากสถานบริการสุขภาพตามปกติ สถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติ pair t-test และ independent t-test ผลการวิจัยพบว่า ภายหลังการทดลอง กลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยการรับรู้การลดเค็มในอาหาร พฤติกรรมลดการบริโภคอาหารรสเค็มเพิ่มมากขึ้นกว่าก่อนการทดลองและมากกว่ากลุ่มควบคุม โดยระดับความดันโลหิตซิสโตลิกลดลงกว่าก่อนการทดลองและลดลงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value < 0.01) สรุปได้ว่า โปรแกรมส่งเสริมการรับรู้การลดเค็มในอาหารเป็นโปรแกรมที่มีประสิทธิผล เพราะทำให้มีกลุ่มตัวอย่างรับรู้เกี่ยวกับแนวทางการลดเค็ม พฤติกรรมลดการบริโภคอาหารรสเค็มดีขึ้น และระดับความดันโลหิตลดลง สามารถเป็นแนวทางในการพัฒนาโปรแกรมสำหรับผู้ป่วยโรคเรื้อรังต่อไป