ปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดโรคซ้ำของโรคหลอดเลือดสมองขาดเลือดในผู้ป่วยที่มารักษาในโรงพยาบาลราชบุรี - สถาพรสถิต อนล (วารสารแพทย์เขต 4-5, 2025)
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาปัจจัยเสี่ยงที่สัมพันธ์กับการเกิดโรคซ้ำในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองขาดเลือด ณ โรงพยาบาลราชบุรี วิธีการศึกษา: โดยรวบรวมข้อมูลจากเวชระเบียนผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองขาดเลือดครั้งแรก อายุ 18 ปี ขึ้นไป ที่เข้ารับการรักษาระหว่าง เดือนมกราคม พ.ศ. 2565 ถึงธันวาคม พ.ศ. 2566 และมีการติดตามอย่างน้อย 12 เดือน จำนวน 120 ราย จำแนกเป็นกลุ่มที่เกิดโรคซ้ำ 60 ราย และไม่เกิดซ้ำ 60 ราย วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพรรณนาข้อมูล และสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ chi-square test หรือ Fisher’s exact test, independent t test, Mann–Whitney U test, และ logistic regression ผลการศึกษา: กลุ่มที่เกิดโรคซ้ำมีอายุเฉลี่ยสูงกว่าอย่างมีนัยสำคัญ (67.15 ± 11.41 เทียบกับ 56.5 ± 10.30 ปี; p < .01) และมีคะแนน Barthel ADL แรกรับต่ำกว่า (4.18 เทียบกับ 8.21; p < .01) รวมทั้งมีการฟื้นฟูต่ำกว่า (ΔADL 4.4 เทียบกับ 6.63, p < .01) ค่าคะแนน Functional Ambulation Category (FAC) ก่อนจำหน่ายต่ำกว่า (1.68 เทียบกับ 3.4, p < .01) ผลการวิเคราะห์ถดถอยโลจิสติกพหุคูณพบว่าปัจจัยที่มีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญกับการเกิดโรคซ้ำ ได้แก่ อายุ ≥65 ปี (adjusted OR = 8.38; 95% CI: 2.86–24.53; p < .01) และ Barthel ADL index ณ วันจำหน่าย ≤11 คะแนน (adjusted OR = 14.14; 95% CI: 4.9–40.30; p < .01) สรุป: ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่มีอายุ ≥65 ปี และมีระดับความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันต่ำ (Bathel ADL <11) ณ วันจำหน่าย มีความเสี่ยงสูงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดสมองขาดเลือดซ้ำ การประเมินและฟื้นฟูสมรรถภาพอย่างเหมาะสมตั้งแต่ระยะแรกอาจช่วยลดความเสี่ยงของการเกิดโรคซ้ำได้