วารสารการแพทย์โรงพยาบาลอุดรธานี

ผลของขนาดยาลิโดเคนภายในช่องท้องต่อการบรรเทาความปวดระหว่างการทำหมันหลังคลอดด้วยการผ่าตัดเปิดช่องท้องขนาดเล็ก: การทดลองแบบสุ่มสามกลุ่มและมีกลุ่มควบคุม

สมปราชญ์ ชินวานิชย์เจริญ — 2026-04-30

วัตถุประสงค์: เพื่อประเมินประสิทธิผลของลิโดเคนภายในช่องท้องขนาด 50 มิลลิกรัม และ 100 มิลลิกรัม เปรียบเทียบกับยาหลอก ในการลดความปวดระหว่างการทำหมันหลังคลอดด้วยวิธี mini-laparotomy

วิธีการศึกษา: การศึกษานี้เป็นการทดลองแบบสุ่ม ปกปิดสองฝ่าย ในสตรีหลังคลอดจำนวน 102 ราย ซึ่งได้รับการจัดสรรอย่างเท่าเทียมให้ได้รับการหยอดน้ำเกลือปกติ (ยาหลอก) ปริมาตร 20 มิลลิลิตร หรือลิโดเคน ขนาด 50 มิลลิกรัม ปริมาตร 20 มิลลิลิตร หรือ ลิโดเคนขนาด 100 มิลลิกรัม ปริมาตร 20 มิลลิลิตร ภายในช่องท้อง (ระหว่างเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2567 – กรกฎาคม พ.ศ. 2568) ผู้เข้าร่วมทุกคนได้รับมอร์ฟีนเข้ากล้ามขนาด 10 มิลลิกรัม ก่อนผ่าตัด 30 นาที และ ยาชาเฉพาะที่ลิโดเคน 1% ผสม Epinephrine ปริมาตร 15 มิลลิลิตร การประเมินความปวดในระหว่างการผ่าตัด 4 ช่วงเวลา วิเคราะห์โดยใช้แบบจำลองเชิงเส้นผสม (linear mixed-effects model) ซึ่งกำหนดตัวสกัดแบบสุ่มรายบุคคล

ผลการศึกษา: มีสตรี 96 รายที่เข้าร่วมการศึกษาครบถ้วน (กลุ่ม 100 มก. = 33 ราย, 50 มก. = 34 ราย, กลุ่มยาหลอก = 29 ราย) ลักษณะพื้นฐานของกลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ อายุและดัชนีมวลกาย มีความใกล้เคียงกันระหว่างทั้ง สามกลุ่ม ความปวดที่วัดได้ 1 นาทีหลังการหยอดยาไม่แตกต่างกัน (p = 0.395) เมื่อเปรียบเทียบกับยาหลอก พบค่าความแตกต่างเฉลี่ย (ยาหลอก – ลิโดเคน) ของคะแนนปวด NRS (95% CI) เท่ากับ +1.43 (0.08–2.78) และ +3.11 (1.75–4.48) ในช่วงการผูกท่อนำไข่ข้างแรก, +2.27 (0.91–3.62) และ +4.60 (3.23–5.96) ในช่วงผูกท่อน้ำไข่ข้างที่สอง, และ +1.71 (0.35–3.06) และ +3.39 (2.03–4.75) หลังการเย็บปิดแผล สำหรับลิโดเคนขนาด 50 มก. และ 100 มก. ตามลำดับ (ทุกค่า p < 0.05) กลุ่มที่ได้รับลิโดเคน 100 มก. มีคะแนนปวดต่ำกว่ากลุ่มที่ได้รับลิโดเคน 50 มก. อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p ≤ 0.03) ผู้เข้าร่วม 4 ราย ร้อยละ 4.17 รายงานอาการเวียนศีรษะเล็กน้อยโดยไม่มีเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์รุนแรง

สรุป การหยอดลิโดเคนเข้าช่องท้องขนาด 50 มก. และ 100 มก. สามารถลดความปวดระหว่างผ่าตัดได้อย่าง มีนัยสำคัญเมื่อเทียบกับยาหลอก โดยขนาด 100 มก. ให้ผลบรรเทาปวดสูงสุด

การพัฒนาระบบยาของผู้ป่วยระยะท้ายในสถานชีวาภิบาล โรงพยาบาลอุดรธานี

อุดมลักษณ์ รังสิยาภรณ์รัตน์ — 2026-04-30

การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action Research) เพื่อศึกษาผลลัพธ์การพัฒนาระบบยา จัดการ

ปัญหาการใช้ยา ผลลัพธ์ทางด้านคลินิกและคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยระยะท้ายที่สถานชีวาภิบาล ดำเนินการในเดือน มีนาคม - มิถุนายน 2568 กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยระยะท้ายที่อาศัยอยู่ในสถานชีวาภิบาลพุทธบุตร สวนเวฬุวัน ต.เชียงยืน จ.อุดรธานี จำนวน 24 ราย เครื่องมือที่ใช้คือแบบประเมิน Edmonton Symptom Assessment System, แบบบันทึก drug related problems และแบบประเมิน Palliative care Outcome Scale ฉบับภาษาไทย วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติร้อยละ ความถี่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ Paired t-test

ผลการวิจัย ผู้ป่วยระยะท้ายส่วนใหญ่เป็นเพศชาย (ร้อยละ 58.33) อายุมากกว่า 60 ปี (ร้อยละ 79.17) โรคหลัก 3 อันดับแรกเป็น โรคหลอดเลือดสมอง (ร้อยละ20.28) โรคสมองเสื่อม (ร้อยละ16.67) และ มะเร็งตับ (ร้อยละ 12.50) พบปัญหาด้านยา 17 ราย ร้อยละ 70.83 ปัญหา 3 อันดับแรก ได้แก่ ใช้ยาไม่ตรงตามแพทย์สั่ง (ร้อยละ 33.33) ความถี่ไม่เหมาะสม (ร้อยละ 22.22) ใช้ยาขนาดต่ำ (ร้อยละ 16.67) ทำให้ไม่ได้ผลจากการรักษา (ร้อยละ 50.00) เกิดอาการไม่พึงประสงค์จากการใช้ยา (ร้อยละ 22.22) และอื่น ๆ วิธีการจัดการปัญหาได้แก่ ใช้ปฏิทินยา ให้คำแนะนำการใช้ยา ทวนสอบวิธีบริหารยา ประสานรายการยา จัดเก็บยาในถุงผ้า และใช้สื่อความรู้ ผลลัพธ์ทางคลินิกเปรียบเทียบก่อนและหลังการบริบาลทางเภสัชกรรม 72 ชั่วโมงพบว่าอาการทางคลินิกลดลงอย่างมีนัยสำคัญ ได้แก่ ปวด เหนื่อยอ่อนเพลีย คลื่นไส้ ซึมเศร้า วิตกกังวล ง่วงซึม/สะลึมสะลือ เบื่ออาหาร สบายดีทั้งกายใจและเหนื่อยหอบ ( < 0.001 ทุกรายการ) และพบว่าผลลัพธ์ด้านคุณภาพชีวิตดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ (p < 0.001) โดยก่อนการเยี่ยมบ้านมีคะแนนเฉลี่ย 6.54 (SD=5.03) และหลังการเยี่ยมมีคะแนนเฉลี่ย 2.91 (SD=6.08)

สรุป: การบริบาลทางเภสัชกรรม การใช้ปฏิทินยาแก่ผู้ป่วยระยะท้ายที่สถานชีวาภิบาล ส่งผลให้เกิดผลลัพธ์ทางคลินิกที่ดีและผลลัพธ์ด้านคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

ผลของโปรแกรมส่งเสริมการรับรู้ด้านสุขภาพในการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกด้วยตนเอง ของผู้ต้องราชทัณฑ์หญิงเรือนจำจังหวัดอุดรธานี

ชริษา บุญธกาญภัทร์ — 2026-04-30

การวิจัยกึ่งทดลอง แบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและหลังการทดลอง เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมส่งเสริมการรับรู้ด้านสุขภาพในการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกด้วยตนเอง ต่อการรับรู้ด้านสุขภาพฯ และการยอมรับการตรวจคัดกรองฯ ของผู้ต้องราชทัณฑ์หญิงเรือนจำจังหวัดอุดรธานี จำนวน 204 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย โปรแกรมส่งเสริมการรับรู้ด้านสุขภาพในการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกด้วยตนเอง แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล และแบบประเมินการรับรู้ด้านสุขภาพเกี่ยวกับโรคมะเร็งปากมดลูก มีค่า CVI = 0.82, 0.88, และ 0.96 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และใช้สถิติ Wilcoxon signed-rank test สำหรับเปรียบเทียบก่อนและหลังการทดลอง

ผลการศึกษา พบว่ากลุ่มตัวอย่างมีอายุเฉลี่ย 37.82 ± 5.30 ปี หลังการทดลองกลุ่มตัวอย่างมีคะแนนการรับรู้ด้านสุขภาพฯ ทั้ง 5 ด้าน ได้แก่ การรับรู้โอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรคมะเร็งปากมดลูก การรับรู้ความรุนแรงของโรคมะเร็งปากมดลูก การรับรู้ถึงประโยชน์ของการรักษาและป้องกันโรค การรับรู้อุปสรรคของการปฏิบัติพฤติกรรมเพื่อป้องกันโรค และการรับรู้สิ่งชักนำสู่การปฏิบัติ สูงขึ้นกว่าก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติทุกด้าน (กลุ่มตัวอย่างยอมรับการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกด้วยตนเอง และส่งสิ่งส่งตรวจคัดกรองทุกรายร้อยละ 100

สรุป โปรแกรมส่งเสริมการรับรู้ด้านสุขภาพฯ สามารถส่งเสริมการรับรู้ด้านสุขภาพฯ และการยอมรับการตรวจคัดกรองฯ ได้ ควรนำไปใช้ในการคัดกรองมะเร็งปากมดลูกในผู้ต้องราชทัณฑ์หญิงที่มีข้อจำกัดในการเข้าถึงบริการ

ผลของโปรแกรมติดตามอาการทางโทรศัพท์ต่อความรู้ ทักษะการดูแลตนเอง และความพึงพอใจ ของผู้ป่วยภาวะจุดภาพชัดบวมน้ำจากเบาหวานที่ได้รับการฉีดยาเข้าน้ำวุ้นตาแบบผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลอุดรธานี

ภาวนา ดาวงศ์ศรี — 2026-04-30

การวิจัยกึ่งทดลองครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลของโปรแกรมติดตามอาการทางโทรศัพท์ต่อความรู้ ทักษะการดูแลตนเอง และความพึงพอใจของผู้ป่วยภาวะจุดภาพชัดบวมน้ำจากเบาหวานที่ได้รับการฉีดยาเข้าน้ำวุ้นตาแบบผู้ป่วยนอก ทำการศึกษาที่ห้องตรวจตา โรงพยาบาลอุดรธานี โปรแกรมออกแบบโดยอิงตามแนวคิดทฤษฎีการดูแลตนเองของโอเร็ม และหลักการพยาบาลก่อน ขณะ และหลังการทำหัตถการฉีดยาเข้าน้ำวุ้นตา โดยใช้เทคโนโลยีดิจิทัลสนับสนุนการให้คำแนะนำทางการพยาบาล กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยเบาหวานขึ้นจอประสาทตาที่มีภาวะจุดภาพชัดบวมน้ำ จำนวน 32 ราย คัดเลือกแบบเจาะจงตามเกณฑ์คัดเข้าศึกษา เก็บข้อมูลระหว่างเดือนกันยายนถึงพฤศจิกายน พ.ศ. 2567 ใช้แบบสอบถามที่ผ่านการตรวจสอบความเที่ยงตรงและความเชื่อมั่น เพื่อวัดความรู้ ทักษะการดูแลตนเอง และความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและ Paired T-Test

ผลการวิจัย กลุ่มตัวอย่างอายุเฉลี่ย 56.78 ปี เพศหญิงและชายมีสัดส่วนใกล้เคียงกัน ส่วนใหญ่มีโรคร่วม เช่น ความดันโลหิตสูง ร้อยละ 68.8 ไขมันในเลือดสูง ร้อยละ 59.4 และร้อยละ 65.5 มีภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วนจากค่าดัชนีมวลกาย (BMI) รวมทั้งมีระดับน้ำตาลในเลือดขณะอดอาหาร (FBS) และค่า HbA1c ที่สูงเกินเกณฑ์ หลังจากได้รับโปรแกรมติดตามอาการทางโทรศัพท์ คะแนนความรู้เพิ่มขึ้นจาก 8.09 เป็น 9.75 (p<0.001) ทักษะการดูแลตนเองเพิ่มจาก 8.44 เป็น 9.72 (p < 0.01) และคะแนนความพึงพอใจเพิ่มจาก 19.84 เป็น 28.72 (p < 0.001) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ แสดงให้เห็นว่าโปรแกรมสามารถส่งเสริมความเข้าใจเกี่ยวกับโรค พัฒนาความสามารถในการดูแลตนเอง และสร้างความพึงพอใจต่อการดูแลได้อย่างมีประสิทธิผล

ข้อเสนอแนะ ควรนำโปรแกรมติดตามอาการทางโทรศัพท์ไปประยุกต์ใช้ในการดูแลผู้ป่วยโรคตาที่ได้รับหัตถการแบบผู้ป่วยนอก โดยบูรณาการกับระบบบริการตามปกติ เพื่อส่งเสริมการติดตามอาการอย่างต่อเนื่อง เพิ่มการเข้าถึงบริการ และลดภาวะแทรกซ้อนจากโรคและการรักษา นอกจากนี้ควรศึกษาวิจัยเพิ่มเติมเพื่อเปรียบเทียบประสิทธิผลของการติดตามผู้ป่วยผ่านช่องทางดิจิทัลอื่นๆ เช่น วิดีโอคอลหรือแอปพลิเคชัน เพื่อพัฒนาแนวทางการดูแลผู้ป่วยให้มีประสิทธิภาพและยั่งยืนมากยิ่งขึ้น

การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในคลินิกเบาหวาน โดยใช้รูปแบบการจัดการโรคเรื้อรัง ของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลแกใหญ่ จังหวัดสุรินทร์

พรเพ็ญ เสาวรัจ — 2026-04-30

งานวิจัย มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและศึกษาผลของการใช้รูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในคลินิกเบาหวาน โดยใช้รูปแบบการจัดการโรคเรื้อรัง ดำเนินการวิจัย 4 ระยะ ได้แก่ 1) ศึกษาสถานการณ์ปัญหาและความต้องการ 2) ศึกษาปัจจัยความสัมพันธ์ 3) พัฒนารูปแบบและทดลองใช้ และ 4) ประเมินประสิทธิผลของรูปแบบ คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างประกอบด้วย บุคลากรทางสาธารณสุข 3 คน อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านและผู้นำชุมชน 2 คน และผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 จำนวน 105 คน รวม 110 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการสนทนากลุ่ม การสัมภาษณ์และใช้แบบสอบถาม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ แบบสัมภาษณ์ แบบสอบถามและรูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ได้พัฒนาขึ้น วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพโดยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้สถิติพรรณนา สถิติ Pearson Product-Moment Correlation และ Paired t-test

ผลการศึกษา พบว่า 1) สถานการณ์ของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 สามารถควบคุมระดับน้ำตาลได้ดี เพียงร้อยละ 23.8 2) ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในคลินิกเบาหวาน ได้แก่ ด้านหน่วยงานบริการสุขภาพ (r =.236, p = .05) ด้านการสนับสนุนการจัดการตนเอง (r =.311, p < .01) ด้านระบบสารสนเทศทางคลินิก (r =.237, p < .05) และภาพรวมของการจัดการดูแลผู้ป่วยโรคเบาหวานในคลินิกเบาหวาน (r =.262, p <.05 และ3) ประสิทธิผลของรูปแบบที่พัฒนาขึ้นส่งผลให้ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 กลุ่มที่ได้รับรูปแบบการจัดการโรคเรื้อรัง มีระดับ FBS และค่า HbA1c หลังการทดลองต่ำกว่าก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ p< .001

สรุปผลการศึกษา รูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ตามแนวคิดการจัดการโรคเรื้อรัง ช่วยให้คลินิกเบาหวานมีระบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ให้มีพฤติกรรมการดูแลตนเองที่เหมาะสม ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้

ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับอัตราการอยู่รอดของฟันที่ได้รับการรักษาคลองรากฟัน ในโรงพยาบาลเลย

วรรณี ศิริศักดิ์ — 2026-04-30

การศึกษาแบบย้อนหลังเพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการอยู่รอดของฟันที่ได้รับการรักษา
คลองรากฟันและเพื่อสร้างแบบจำลองการพยากรณ์การอยู่รอดในระยะยาว โดยศึกษาในผู้ป่วยที่ได้รับ
การรักษาคลองรากฟันที่โรงพยาบาลเลยระหว่างปี พ.ศ.2563–2565 รวม361ซี่ ติดตามอย่างน้อย 24 เดือน วิเคราะห์ ปัจจัยที่เกี่ยวข้องด้วย Cox regression และสร้างแบบจำลองการพยากรณ์ด้วย Weibull regression

ผลการศึกษา จากการวิเคราะห์ด้วยแบบจำลอง Weibull regression พบว่าปัจจัยที่มีผลต่อ
การอยู่รอดอย่างมีนัยสำคัญ ได้แก่ การบูรณะด้วยครอบฟัน (Adj HR 0.32, p = 0.005) และอายุตั้งแต่ 60ปีขึ้น ไป (Adj HR 2.35, p= 0.042) ส่วนเพศ ตำแหน่งและชนิดฟันรอยโรคปลายรากฟันก่อนรักษาคลองรากฟัน และคุณภาพการอุดคลองรากฟัน ไม่พบความแตกต่างทางสถิติ

สรุป อายุ และการบูรณะหลังรักษาด้วยครอบฟันเป็นปัจจัยสำคัญต่อการอยู่รอดของฟัน อย่างไรก็ตามการมีรอยโรคปลายรากฟันก่อนรักษาคลองรากฟัน มีแนวโน้มความเสี่ยงทางคลินิกสูง จึงเป็นส่วน หนึ่ง ของโมเดลสุดท้ายในแบบจำลอง Weibull ช่วยพยากรณ์การอยู่รอด และเป็นประโยชน์ต่อ การวางแผนรักษา และการให้คำปรึกษาผู้ป่วย

การศึกษาเปรียบเทียบความเชื่อมั่นระหว่างผลการประเมินความเสี่ยงกลุ่มอาการดาวน์ตามอายุครรภ์ของหญิงตั้งครรภ์ ประเมินจาก LMP และข้อมูลจากการอัลตราซาวด์ด้วยวิธี Quadruple test ในโรงพยาบาลอุดรธานี

อรทัย ศรีคราม — 2026-04-30

การวิจัยนี้เป็นการวิจัยรูปแบบเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวาง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลการประเมินความเสี่ยงและค่ามัธยฐานของสารชีวเคมี 4 ชนิดในการตรวจ Quadruple test โดยใช้การกำหนดอายุครรภ์ตามวันแรกของประจำเดือนครั้งสุดท้ายและจากการอัลตราซาวด์ เครื่องมือที่ใช้คือ แบบบันทึกข้อมูลส่วนบุคคล โปรแกรมสำเร็จรูปสำหรับประเมินความเสี่ยงและเครื่องตรวจวิเคราะห์อัตโนมัติ Beckman Access รุ่น DXI800 สถิติที่ใช้ได้แก่ Cohen’s Kappa ระดับความสอดคล้องระดับดีมาก (0.81 – 1.00) และ Independent t-test ระดับนัยสําคัญทางสถิติที่ 0.05 กลุ่มตัวอย่างหญิงไทย อายุ 20 ปีขึ้นไป อายุครรภ์ 14 – 18 สัปดาห์ จำนวน 200 ราย ที่เข้ารับการตรวจคัดกรองดาวน์ ในโรงพยาบาลอุดรธานี ระหว่างเดือนพฤษภาคม - ตุลาคม พ.ศ. 2568

ผลการศึกษาพบว่า การเปรียบเทียบผลการประเมินความเสี่ยงจากข้อมูลอายุครรภ์ วันแรกของประจำเดือนครั้งสุดท้ายและการอัลตราซาวด์ด้วยสถิติ Cohen’s Kappa ในระดับดีมาก (Kappa = 0.921) โดยพบว่า แตกต่างกัน 2 ราย (ร้อยละ 1.0) สารชีวเคมี 4 ชนิด ได้แก่ Alpha-fetoprotein (AFP), total Beta Human Chorionic Gonadotropin (total Beta hCG), Unconjugated estriol (uE3) และ Dimeric inhibin-A (Inhibin-A) กลุ่มที่ประเมินผลเสี่ยงสูงไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ แต่ในกลุ่มเสี่ยงต่ำพบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติของค่า total Beta HCG และ uE3 (p = 0.004 และ p < 0.001 ตามลำดับ) โดยไม่พบความแตกต่างของค่า AFP และ inhibin-A การศึกษานี้แสดงให้เห็นว่า ความเชื่อมั่นระหว่างผลการประเมินความเสี่ยงกลุ่มอาการดาวน์จากข้อมูลวันแรกของประจำเดือนครั้งสุดท้ายและการอัลตราซาวด์ มีความสอดคล้องดีมาก การเปรียบเทียบค่า Multiples of the Median (MoM) ในกลุ่มประเมินเสี่ยงต่ำพบว่า total Beta hCG และ uE3 มีความแตกต่างกัน ห้องปฏิบัติการจึงต้องมีแนวทางการเลือกใช้อายุครรภ์ เพื่อการรายงานผลที่ถูกต้องเพื่อลดการเจาะน้ำคร่ำเพื่อการวินิจฉัยก่อนคลอด

การพัฒนาโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ใช้ในการคัดกรองคำสั่งใช้ยาและประสานรายการยากลับบ้าน ในแผนกอายุรกรรม โรงพยาบาลอุดรธานี

นิศากร ชินวานิชย์เจริญ — 2026-04-30

การคัดกรองคำสั่งใช้ยาและการประสานรายการยาเป็นกระบวนการสำคัญในการป้องกันความคลาดเคลื่อนทางยาและส่งเสริมความปลอดภัยของผู้ป่วย งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาโปรแกรมคอมพิวเตอร์สำหรับใช้ในการคัดกรองคำสั่งใช้ยาและประสานรายการยากลับบ้าน และเปรียบเทียบความคลาดเคลื่อนในการสั่งใช้ยาก่อนและหลังการใช้โปรแกรมดังกล่าว การศึกษานี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลองแบบเก็บข้อมูลย้อนหลัง ดำเนินการในแผนกอายุรกรรม โรงพยาบาลอุดรธานี โดยเก็บข้อมูลจากคำสั่งใช้ยาจำหน่ายกลับบ้านจำนวน 14,985 ใบ แบ่งเป็นก่อนการใช้โปรแกรม 7,813 ใบ และหลังใช้โปรแกรม 7,172 ใบ

ผลการศึกษา พบว่าก่อนการพัฒนาโปรแกรมตรวจพบความคลาดเคลื่อนทางยาจำนวน 52 ครั้ง คิดเป็น 6.65 ครั้งต่อ 1,000 ใบ โดยพบความคลาดเคลื่อนการสั่งใช้ยาไม่ครบถ้วน (ขนาด ความแรง ปริมาณ และวิธีใช้) มากที่สุด จำนวน 14 ครั้ง (ร้อยละ 26.9) รองลงมาคือการสั่งใช้ยาในขนาดที่ไม่เหมาะสมและการไม่สั่งใช้ยาที่ผู้ป่วยควรได้รับ จำนวน 7 ครั้ง (ร้อยละ 13.5) ภายหลังการพัฒนาโปรแกรม พบความคลาดเคลื่อนจำนวน 66 ครั้ง คิดเป็น 9.20 ครั้งต่อ 1,000 ใบ โดยพบการสั่งใช้ยาขนาดไม่เหมาะสมมากที่สุด จำนวน 31 ครั้ง (ร้อยละ 47.0) รองลงมาคือการไม่สั่งยาที่ผู้ป่วยควรได้รับ จำนวน 19 ครั้ง (ร้อยละ 28.8)

การคัดกรองคำสั่งใช้ยาและการประสานรายการยาโดยใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่พัฒนาขึ้นมาสามารถดักจับความคลาดเคลื่อนทางยาได้มากขึ้นในประเภทการสั่งใช้ยาขนาดไม่เหมาะสม และการไม่สั่งยาที่ป่วยควรได้รับ

ผลของการพัฒนาระบบเติมยาผู้ป่วยโรคจิตเภทในศูนย์สุขภาพชุมชนเมืองอำเภอเมืองจังหวัดอุดรธานี

ฌานิกา อึงสะกาว — 2026-04-30

การวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษากึ่งทดลอง (Quasi-Experimental research) แบบกลุ่มเดียวและมีการวัดผลก่อน

และหลังการทดลอง (one group, pre-test-post-test design) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลการพัฒนาระบบเติมยาที่มีต่ออาการทางจิต ปัญหาจากการใช้ยา ความร่วมมือในการใช้ยา อาการไม่พึงประสงค์จากยา ตลอดจนความพึงพอใจของผู้ป่วยโรคจิตเภท กลุ่มตัวอย่าง เป็นผู้ป่วยโรคจิตเภท ที่รับบริการระบบเติมยาที่ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง ระหว่างวันที่ 1 มกราคม–31 มีนาคม พ.ศ. 2568 ที่เลือกแบบเจาะจง จำนวน 25 ราย เก็บข้อมูลโดยใช้แบบประเมินอาการทางจิต (BPRS) แบบบันทึก Drug related problems (DRPs) ความร่วมมือในการใช้ยาประเมินโดย MTB-Thai และการนับเม็ดยา แบบเก็บข้อมูลอาการไม่พึงประสงค์ และแบบเก็บข้อมูลความพึงพอใจ โดยมีค่า IOC เท่ากับ 0.76 และค่าความเชื่อมั่นของอัลฟ่าครอนบราคเท่ากับ 0.75 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ และสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ paired t-test และ McNemar’s test

ผลการศึกษา ผู้ป่วยโรคจิตเภท เป็นเพศชาย ร้อยละ 64.0 อายุระหว่าง 35-60 ปี คิดเป็นร้อยละ 76.0 ส่วนใหญ่ สถานภาพโสด ร้อยละ 64.0 ว่างงาน ร้อยละ 48.0 และไม่มีรายได้ ร้อยละ 40.0 หลังการใช้ระบบเติมยา ผู้ป่วยมีคะแนนอาการทางจิต (BPRS) ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001) ปัญหาจากการใช้ยาลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จากร้อยละ 72.0 เหลือร้อยละ 24.0 (p = 0.006) ความร่วมมือในการใช้ยา ที่ประเมินโดยใช้ MTB-Thai และการนับเม็ดยาเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001 และ p = 0.005) และอาการไม่พึงประสงค์จากยาลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จากร้อยละ 60.0 เหลือร้อยละ 24.0 (p = 0.012) และยังพบว่าผู้ป่วยมีความพึงพอใจต่อการรับบริการระบบเติมยา ถึงร้อยละ 98.4

สรุป ระบบเติมยาให้กับผู้ป่วยโรคจิตเภท เพิ่มความร่วมมือในการใช้ยา ลดปัญหาด้านการใช้ยาและอาการไม่พึงประสงค์ ทำให้ผู้ป่วยมารับยาต่อเนื่อง ไม่ขาดยา สามารถควบคุมอาการของโรคได้มากขึ้น

ความสัมพันธ์ระหว่างพฤติกรรมการออกกำลังกายกับภาวะสุขภาพและระดับความวิตกกังวลของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลอุดรธานี: การศึกษาแบบตัดขวาง

ศศินี อภิชนกิจ — 2026-04-30

การศึกษาแบบตัดขวางเพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างพฤติกรรมการออกกำลังกายกับระดับความวิตกกังวล และเปรียบเทียบความชุกของภาวะสุขภาพที่เกี่ยวข้องกับโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ระหว่างพยาบาลวิชาชีพที่ออกกำลังกายและไม่ออกกำลังกายในโรงพยาบาลอุดรธานี กลุ่มตัวอย่างคือพยาบาลวิชาชีพของโรงพยาบาลอุดรธานี โดยใช้ข้อมูลการตรวจสุขภาพประจำปี พ.ศ. 2568 จากฐานข้อมูลคอมพิวเตอร์ คัดเลือกผู้เข้าร่วมที่มีข้อมูลสมบูรณ์ แล้วแบ่งเป็นกลุ่มออกกำลังกายได้แก่กลุ่มที่ออกกำลังกายอย่างน้อย 30 นาทีต่อวัน สามครั้งต่อสัปดาห์ขึ้นไป และกลุ่มไม่ออกกำลังกาย ได้แก่กลุ่มที่ออกกำลังกายน้อยกว่าเวลาดังกล่าว เปรียบเทียบระดับความวิตกกังวลซึ่งวัดจากแบบสอบถามอาการวิตกกังวลและอาการซึมเศร้าฉบับภาษาไทย (Thai Hospital Anxiety and Depression Scale, Thai HADS) และตัวแปรผลลัพธ์ด้านสุขภาพ ได้แก่ ดัชนีมวลกาย ความดันโลหิต ระดับน้ำตาลในเลือดขณะอดอาหาร ระดับคอเลสเตอรอลและไตรกลีเซอไรด์ รวมทั้งเปรียบเทียบความชุกของภาวะอ้วน เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และไขมันในเลือดผิดปกติระหว่างสองกลุ่ม

ผลการศึกษา พยาบาลวิชาชีพที่เข้าร่วมการศึกษาทั้งหมด 1,208 คน เป็นกลุ่มออกกำลังกาย 1,012 คน (ร้อยละ 83.77) มัธยฐานของอายุ 35 ปี กลุ่มไม่ออกกำลังกาย 196 คน (ร้อยละ 16.23) มีมัธยฐานของอายุ 32 ปี กลุ่มออกกำลังกายมีสัดส่วนการทำงานในกลุ่มงานผู้ป่วยนอก งานเฉพาะทาง และงานสนับสนุนมากกว่ากลุ่มไม่ออกกำลังกาย เมื่อเปรียบเทียบระหว่างกลุ่มออกกำลังกายและไม่ออกกำลังกายพบว่าค่าคะแนนความวิตกกังวลเฉลี่ยของทั้งสองกลุ่มอยู่ในเกณฑ์ปกติและไม่แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (5.29+3.81 และ 5.41+3.07 ตามลำดับ) ความชุกของภาวะวิตกกังวลปานกลางถึงสูงไม่แตกต่างกัน (ร้อยละ 19.27 และ 21.94 ตามลำดับ) กลุ่มออกกำลังกายมีดัชนีมวลกาย (23.82+4.67 กก./ตร.ม.)และคอเสลเตอรอล (201.06+40.05 มก./ดล.) ต่ำกว่ากลุ่มไม่ออกกำลังกายอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (24.86+5.85 กก./ตร.ม. และ 212.26+43.86 ตามลำดับ) ในขณะที่ความดันโลหิตขณะบีบตัวและคลายตัว ค่าน้ำตาลหลังอดอาหาร ค่าไตรกลีเซอไรด์ทั้งสองกลุ่มไม่แตกต่างกัน นอกจากนี้กลุ่มออกกำลังกายมีความชุกของภาวะอ้วนน้อยกว่ากลุ่มไม่ออกกำลังกาย (adjusted odds ratio = 0.55; 95% CI: 0.40–0.76, p < 0.001) ในขณะที่ความเสี่ยงของเบาหวาน ความดันโลหิตสูง และภาวะไขมันในเลือดผิดปกติไม่แตกต่างกันระหว่างทั้งสองกลุ่ม

สรุป พยาบาลวิชาชีพที่ออกกำลังกายมีดัชนีมวลกายและคอเลสเตอรอลต่ำกว่า และภาวะอ้วนน้อยกว่ากลุ่มที่ไม่ออกกำลังกาย ส่วนระดับความวิตกกังวลไม่แตกต่างกัน

การรับรู้ปัญหา ความรู้ ทัศนคติและการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชนในการดูแลผู้เสพติดสารเมทแอมเฟตามีนที่เข้ารับการบำบัดรักษา

รัตนา ภูจอมจิต — 2026-04-30

การวิจัยเชิงพรรณนา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการรับรู้ปัญหา ความรู้ ทัศนคติและการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชนในการดูแลผู้บำบัดยาเสพติดสารเมทแอมเฟตามีนที่เข้ารับการบำบัดรักษาแบบผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลอุดรธานี กลุ่มผู้ให้ข้อมูลได้มาแบบเฉพาะเจาะจง ประกอบด้วย ผู้เข้ารับการบำบัดยาเสพติด 15 คน ผู้ดูแลในครอบครัว 15 คนและแกนนำชุมชน 42 คน รวมทั้งสิ้น72 คน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย แบบสัมภาษณ์ข้อมูลทั่วไป แบบประเมินคุณภาพชีวิตขององค์การอนามัยโลกชุดย่อฉบับภาษาไทย (WHOQOL – BREF – THAI) แบบทดสอบความรู้ แบบประเมินทัศนคติ แบบประเมินการปฏิบัติของครอบครัว แบบประเมินการมีส่วนร่วมของชุมชนและแนวคำถามการสนทนากลุ่ม เครื่องมือผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหา (IOC= 0.67–1.00) และมีค่าความเชื่อมั่น Cronbach’s alpha ของแบบประเมินคุณภาพชีวิต 0.97 แบบทดสอบความรู้ 0.83 แบบประเมินทัศนคติ 0.90 แบบประเมินการดูแลของครอบครัว 0.90 แบบประเมินการมีส่วนร่วมของชุมชน 0.98 เก็บข้อมูลใน 13 ชุมชนพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี การวิเคราะห์ข้อมูลส่วนบุคคล ความรู้ ทัศนคติ การปฏิบัติของครอบครัวและการมีส่วนร่วมของชุมชนใช้สถิติเชิงพรรณนา การรับรู้ปัญหา ปัญหาความต้องการในการดูแลและข้อมูลจากการสนทนากลุ่มโดยการสรุปเนื้อหา

ผลการวิจัยพบว่า ผู้เข้ารับการบำบัดส่วนใหญ่เป็นเพศชายร้อยละ 93.30 อายุเฉลี่ย 32.47 ปี มีคุณภาพชีวิตระดับไม่ดี ผู้ดูแลส่วนใหญ่เป็นเพศหญิงร้อยละ 86.70 อายุเฉลี่ย59.13 ปี ความสัมพันธ์เป็นบิดามารดา แกนนำชุมชนส่วนใหญ่เป็นอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน(อสม.) การรับรู้ปัญหาพบว่าชุมชนตระหนักถึงความรุนแรงของปัญหายาเสพติด ผู้บำบัดจำนวนมากยังไม่เข้าสู่การบำบัดหรือกลับไปใช้ซ้ำ ปัญหาที่สำคัญ ได้แก่ ผู้บำบัดขาดการดูแลสุขภาพ ขาดโอกาสทางอาชีพ ครอบครัวมีภาระการดูแลและมีความเครียด ชุมชนมีทัศนคติเชิงลบ เครือข่ายยังขาดการบูรณาการร่วมกัน การบังคับใช้กฎหมายไม่เข้มแข็งและสิ่งแวดล้อมยังเอื้อต่อการเข้าถึงยาเสพติด ด้านความรู้ ทัศนคติ การดูแลของครอบครัวและการมีส่วนร่วมของชุมชนพบว่าผู้ดูแลส่วนใหญ่มีความรู้ระดับน้อย ส่วนแกนนำชุมชนมีความรู้ระดับปานกลาง ทัศนคติของทั้งสองกลุ่มอยู่ในระดับปานกลาง การดูแลของครอบครัวและการมีส่วนร่วมของชุมชนอยู่ในระดับปานกลาง

จากผลการวิจัย หน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพของครอบครัวและชุมชน โดยให้ความรู้ที่ถูกต้อง เสริมสร้างทัศนคติเชิงบวก พัฒนาทักษะการดูแลและบูรณาการการทำงานร่วมกันระหว่างครอบครัว ชุมชนและหน่วยงาน ตลอดจนสนับสนุนนโยบายและทรัพยากรที่เอื้อต่อการดูแลผู้บำบัดยาเสพติด

การศึกษาคุณภาพของภาพเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ช่องท้องที่ได้รับการลดปริมาณรังสีลงในผู้ป่วย ณ โรงพยาบาลพระนั่งเกล้า

นันท์นภัส เหล่าไทย — 2026-04-30

เพื่อประเมินคุณภาพภาพจากการตรวจเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ช่องท้องหลังลดปริมาณรังสี จึงได้ทำการศึกษาแบบเก็บข้อมูลไปข้างหน้า ณ โรงพยาบาลพระนั่งเกล้า ระหว่างเดือนมิถุนายนถึงสิงหาคม พ.ศ. 2568 โดยแบ่งผู้ป่วยจำนวน 77 รายที่เข้ารับการตรวจเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ช่องท้อง (CT whole abdomen) ออกเป็นกลุ่มที่ได้รับรังสีแบบปกติ (DoseRight 22) และกลุ่มลดปริมาณรังสี (DoseRight 20) โดยทำการประเมินค่าปริมาณรังสี (CTDIvol และ DLP) เปรียบเทียบสัญญาณรบกวนภาพ (noise) และความพึงพอใจของรังสีแพทย์ โดยใช้เครื่องเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ 128-slice (Philips Ingenuity Core 128) กำหนดค่าพารามิเตอร์หลักคือ 120 kVp, Beam collimation 64x0.625 mm, Pitch 1.281 และ Rotation time 0.5 วินาที การวิเคราะห์ข้อมูลทั่วไปของกลุ่มตัวอย่างใช้สถิติเชิงพรรณนา (Descriptive statistics) เพื่อบรรยายข้อมูลในลักษณะจำนวน ร้อยละ สำหรับข้อมูลแบบไม่ต่อเนื่อง (categorical data) ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สำหรับข้อมูลแบบต่อเนื่อง (continuous data) และใช้ Independent samples t-test เพื่อเปรียบเทียบค่าปริมาณรังสีระหว่างสองกลุ่ม ในส่วนของ satisfaction score เป็นการใช้สถิติเชิงพรรณนาเพื่อประเมินเชิงคุณภาพ

ผลการศึกษาพบว่ากลุ่มที่ลดปริมาณรังสี มีค่า CTDIvol และ DLP ลดลงอย่างมีนัยสำคัญเมื่อเทียบกับกลุ่มปกติ โดยหลังปรับตามค่าน้ำหนักตัวแล้ว ปริมาณรังสีลดลงเฉลี่ย 1.86 mGy และ 114.4 mGy·cm (p = 0.003) ค่าสัญญาณรบกวนภาพลดลงเมื่อใช้การประมวลผลภาพ (iterpative reconstruction) ระดับสูง โดย iDose 5 ให้ค่าสัญญาณรบกวนภาพต่ำที่สุด ขณะที่ความพึงพอใจของรังสีแพทย์ยังคงอยู่ในระดับสูงทุกกลุ่ม (>3.70 จาก 4) และพบว่า iDose 4 ให้ผลสมดุลที่สุด การศึกษานี้แสดงให้เห็นว่าการลดปริมาณรังสีร่วมกับ iDose 4 สามารถลดปริมาณรังสีได้อย่างมีนัยสำคัญ โดยยังคงคุณภาพภาพที่เพียงพอต่อการวินิจฉัยเหมาะสมต่อการประยุกต์ใช้ในทางปฏิบัติทางคลินิก

ความชุกและปัจจัยเสี่ยงการติดเชื้อ Colistin resistant Acinetobacter baumannii ในโรงพยาบาลอุดรธานี

สุรีรัตน์ วัชรสุวรรณเสรี — 2026-04-30

Acinetobacter baumannii (A. baumannii) มักเป็นเชื้อก่อโรคติดเชื้อในโรงพยาบาลโดยเฉพาะโรคปอดติดเชื้อซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้ผู้ป่วยเสียชีวิต ในปัจจุบันพบว่า เชื้อมีแนวโน้มดื้อยาโคลิสติน (Colistin) มากขึ้น การศึกษา
นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความชุกและปัจจัยเสี่ยงของการติดเชื้อ A. baumannii ที่ดื้อยาโคลิสตินในโรงพยาบาลอุดรธานี วิธีการศึกษาเป็นการศึกษาย้อนหลัง (Retrospective study) โดยรวบรวมข้อมูลผู้ป่วยติดเชื้อ A. baumannii ในโรงพยาบาลอุดรธานี ในช่วง 3 ปี ระหว่างมกราคม 2561 ถึง ธันวาคม 2563 โดยเปรียบเทียบผู้ป่วยติดเชื้อ A. baumannii ที่ดื้อยาโคลิสติน (CoR-AB) 20 ราย กับผู้ป่วยติดเชื้อ A. baumannii ที่ไม่ดื้อยาโคลิสติน (non-CoR-AB) 140 ราย วิเคราะห์ข้อมูลโดยสถิติเชิงพรรณนาใช้ความถี่, ร้อยละ, ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงวิเคราะห์สำหรับเปรียบเทียบระหว่างกลุ่มใช้ Fisher's exact test และ Student's t-test, ปัจจัยเสี่ยงการติดเชื้อ CoR-AB ใช้สถิติ โลจิสติกแบบถดถอยแบบตัวแปรเดียวและการวิเคราะห์ถดถอยโลจิสติกแบบพหุตัวแปร แสดงเป็น Odds Ratio (OR), ช่วงความเชื่อมั่น 95% (95% Confidence Interval; 95% CI) ที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติ 0.05

ผลการศึกษา ความชุกของการติดเชื้อ CoR-AB คิดเป็นร้อยละ 0.69 (20/2,907) การวิเคราะห์ข้อมูลแบบตัวแปรเดียวพบว่าปัจจัยเสี่ยงต่อการติดเชื้อ CoR-AB ได้แก่ โรคไตเรื้อรัง (OR 3.64, 95% CI 1.00-13.18, p = 0.05), ระยะเวลาการได้รับยาคลินดามัยซิน (OR 1.18, 95% CI 1.03-1.34, p = 0.02), ระยะเวลาการได้รับยาเซฟแทสซิดิม (OR 1.12, 95% CI 1.01-1.23, p = 0.03), ระยะเวลาที่ผู้ป่วยใช้เครื่องช่วยหายใจมากกว่า 14 วัน (OR 3.24, 95% CI 1.24-8.49, p = 0.02), ระยะเวลาที่ผู้ป่วยใส่สายสวนปัสสาวะมากกว่า 30 วัน (OR 3.23, 95% CI 1.15-9.08, p = 0.03), และระยะเวลานอนโรงพยาบาลก่อนการติดเชื้อ (OR 1.08, 95% CI 1.02-1.14, p = 0.01) แต่อย่างไรก็ตามจากการวิเคราะห์พหุตัวแปรของตัวแปรดังกล่าวข้างต้นพบว่าไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

สรุป ในช่วง 3 ปี ระหว่างมกราคม 2561 ถึง ธันวาคม 2563 พบความชุกของการติดเชื้อ CoR-AB คิดเป็น
ร้อยละ 0.69 จากการวิเคราะห์พหุตัวแปรของตัวแปรไม่พบปัจจัยเสี่ยงของการติดเชื้อ CoR-AB ที่มีนัยสำคัญ และควรมีการศึกษาเกี่ยวกับการติดเชื้อ CoR-AB อย่างกว้างขวางเพื่อพัฒนาการดูแลรักษาผู้ป่วยและป้องกันการแพร่ระบาดเชื้อดื้อยาต่อไป

อุบัติการณ์การเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดถุงน้ำดีโดยใช้กล้อง โรงพยาบาลอุดรธานี

ตวงสิทธิ์ สุนทรพินิจ — 2026-04-30

การรักษาโรคในถุงน้ำดีโดยการผ่าตัดผ่านกล้อง เป็นการรักษาที่แพร่หลายเนื่องจากเป็นการผ่าตัดบาดเจ็บน้อย แต่ยังพบว่า มีอุบัติการณ์การเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดถุงน้ำดีได้หลายปัจจัย การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอุบัติการณ์การเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดถุงน้ำดีโดยใช้กล้องและปัจจัยที่มีผลต่อภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดถุงน้ำดีโดยใช้กล้อง เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาแบบย้อนหลัง ในผู้ป่วย จำนวน 308 ราย เครื่องมือการวิจัย คือ แบบบันทึกข้อมูลผู้ป่วยย้อนหลังจากเวชระเบียนระหว่าง 31 พฤษภาคม 2566 ถึง 31 กรกฎาคม 2568 วิเคราะห์โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา Chi-square test เปรียบเทียบอุบัติการณ์ภาวะแทรกซ้อนด้วย Repeated Measures ANOVA logistic regression

ผลการวิจัย: การเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดถุงน้ำดีโดยใช้กล้อง โรงพยาบาลอุดรธานี ในระยะเวลาเก็บข้อมูล 26 เดือน ระหว่าง 31 พฤษภาคม 2566 ถึง 31 กรกฎาคม 2568 พบว่า อุบัติการณ์การเกิดภาวะแทรกซ้อน ร้อยละ 1.9 ต่อปี การเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดถุงน้ำดีโดยใช้กล้อง มีปัจจัยที่มีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญ (p < 0.05) ได้แก่ อาการสำคัญก่อนเข้ารักษาในโรงพยาบาล, การวินิจฉัยโรค, การใช้ยาระงับปวด, โรคประจำตัว, ระยะเวลาในการผ่าตัด, ผู้ป่วยซีดที่ต้องให้เลือดหลังผ่าตัด จากการจัดตัวแปรเป็นกลุ่มเข้าวิเคราะห์พบว่า ปัจจัยที่มีผลต่อภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดถุงน้ำดีโดยใช้กล้องอย่างมีนัยสำคัญ ได้แก่ อาการสำคัญก่อนเข้ารักษาในโรงพยาบาล คืออาการอืดแน่นท้อง (AOR= 7.13; 95%CI: 1.23-41.16, p = 0.008), การวินิจฉัยโรคเป็น Cholelithiasis (AOR = 0.02; 95% CI: 0.00-0.15, p=0.024), chronic cholecystitis (AOR = 0.18; 95% CI: 0.06-0.58, p= 0.004) โรคประจำตัว ได้แก่ ความดันโลหิตสูง (AOR = 4.86; 95%CI: 1.23-8.67, p= 0.001) ไขมันในเลือดสูง (AOR = 2.01; 95% CI: 1.02-1.63, p= 0.024) และเบาหวาน (AOR = 1.04; 95%CI: 0.02-0.64, p= 0.037)

สรุป การรักษาโรคในถุงน้ำดีโดยการผ่าตัดผ่านกล้องในโรงพยาบาลอุดรธานี พบอุบัติการณ์การเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าตัด ร้อยละ 1.9 ต่อปี