การพัฒนารูปแบบการจัดการศูนย์ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง สำนักงานสาธารณสุขอำเภออัมพวา

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงปฏิบัติการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและประเมินประสิทธิผลของรูปแบบการจัดการศูนย์ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง และความพึงพอใจต่อการตรวจคัดกรองและการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม กลุ่มตัวอย่างในการพัฒนารูปแบบ ได้แก่ บุคลากรทางการแพทย์และอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) จำนวน 14 คน ส่วนกลุ่มตัวอย่างในการศึกษาประสิทธิผลและความพึงพอใจ ได้แก่ กลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง และโรคเบาหวาน โรคละ 176 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลองและกลุ่มเปรียบเทียบ กลุ่มละ 88 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แนวทางสนทนากลุ่ม รูปแบบการจัดการศูนย์ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง แบบสอบถาม และแบบบันทึกภาวะสุขภาพ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ไคสแควร์ การทดสอบค่าที และช่วงความเชื่อมั่น 95% ผลการวิจัย พบว่า

รูปแบบการจัดการศูนย์ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ประกอบด้วย 1) การกำหนดบทบาทหน้าที่และบูรณาการการทำงาน 2) การพัฒนาศักยภาพเจ้าหน้าที่และ อสม. 3) การวางแผนคัดกรองกลุ่มเสี่ยง 4) การดำเนินการคัดกรองและให้คำแนะนำ 5) การติดตามและเสริมพลังการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม และ 6) การประเมินผลและรายงานความก้าวหน้า หลังใช้รูปแบบดังกล่าว กลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวานมีพฤติกรรมการดูแลตนเองดีขึ้น มีดัชนีมวลกาย เส้นรอบเอว ระดับความดันโลหิต และระดับน้ำตาลในเลือดลดลง และดีขึ้น / ลดลงมากกว่ากลุ่มที่ใช้รูปแบบเดิมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p< 0.05) และมีความพึงพอใจต่อรูปแบบอยู่ในระดับมาก ร้อยละ 53.4

ดังนั้นการพัฒนาศูนย์ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังจึงควรประยุกต์ใช้รูปแบบ ฯ ที่พัฒนาขึ้นให้ครอบคลุมทุกกระบวนการเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานและประโยชน์สูงสุดแก่ผู้รับบริการ