สภาวะทันตสุขภาพและคุณภาพชีวิตด้านทันตสุขภาพของผู้สูงอายุ
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาวะสุขภาพช่องปากและคุณภาพชีวิตด้านทันตสุขภาพของผู้สูงอายุ และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างคุณภาพชีวิตด้านทันตสุขภาพกับปัจจัยทางพฤติกรรม เศรษฐกิจและสังคม ทําการศึกษาในกลุ่มตัวอย่าง 1,113 คน อายุระหว่าง 60-75 ปี เป็นสมาชิกของชมรมผู้สูงอายุในโรงพยาบาล ของกระทรวงสาธารณสุข 579 คน และผู้อาศัยในสถานสงเคราะห์คนชราของกรมประชาสงเคราะห์ 534 คน ดําเนินการโดยตรวจสภาวะสุขภาพช่องปาก และสัมภาษณ์ข้อมูลพฤติกรรมทันตสุขภาพ สถานะทางเศรษฐกิจ และสังคม ผลการวิจัยพบว่า ผู้สูงอายุในชมรมผู้สูงอายุและสถานสงเคราะห์คนชราร้อยละ 30.6 และ 13.5 ตามลําดับ มีคุณภาพชีวิตด้านทันตสุขภาพดี วัดจากการมีฟันใช้งานได้ 2 20 ซี่ โดยต้องไม่มีโรคปริทันต์หรือมี ฟันหลังบนและล่างสบกันดีทั้งซ้ายและขวา อย่างน้อยด้านละ 2 คู่ พบผู้จําเป็นต้องใส่ฟันปลอมเพื่อแก้ไข ปัญหาการบดเคี้ยวร้อยละ 26.3 และ 55.6 ตามลําดับ ผู้สูงอายุในชมรมผู้สูงอายุและสถานสงเคราะห์ร้อยละ 22.4 และ 33.5 ไม่มีการแปรงฟันหรือแปรงฟันไม่สม่ำเสมอ ร้อยละ 38.3 และ 35.6 เคยไปพบทันตแพทย์ ในรอบ 2 ปีที่ผ่านมา เหตุผลในการไปพบทันตแพทย์ ส่วนใหญ่เพื่อรักษาอาการเจ็บปวดร้อยละ 41 รองลงมา คือต้องการใส่ฟันปลอมร้อยละ 23.4 เมื่อวิเคราะห์ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตด้านทันตสุขภาพทุก ปัจจัยพร้อมกัน โดยใช้ค่าสถิติ Logistic regression พบว่า คุณภาพชีวิตด้านทันตสุขภาพสัมพันธ์กับปัจจัย ด้านการศึกษา การมีที่อยู่อาศัยเป็นของตนเอง และการแปรงฟันสม่ำเสมอ อย่างมีนัยสําคัญทางสถิติที่ p < 0.05 โดยสรุปผู้สูงอายุทั้งสองกลุ่มส่วนใหญ่มีคุณภาพชีวิตด้านทันตสุขภาพค่อนข้างต่ำ โดยเฉพาะในสถาน สงเคราะห์คนชรา การจัดกิจกรรมส่งเสริมทันตสุขภาพที่สอดคล้องกับชีวิตประจําวันของผู้สูงอายุที่อยู่ร่วมกัน เป็นเรื่องที่ควรศึกษาหารูปแบบที่เหมาะสมและมีประสิทธิภาพเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุให้ดีกว่าปัจจุบัน
Downloads
Article Details
เอกสารอ้างอิง
2. Osyerberg T., Mellstorm D., and Sundh V.; Dental health and functional ageing, A study of 70-year-old people. Community Dent. Oral Epidemiol., 18 : 313-318, 1990.
3. P.H. Gordon, JJ Murray and J.E.Todd ; The shortened dental arch : supplementary analyses from the 1988 adult dental health survey, Community Dental Health. 11 : 87 90 ,1994.
4. ทรงธรรม สุคนธาภิรมย์ ณ พัทลุง, ยุทธนา ปัญญางาม, พรศรี ปฏิมานิเกษม : ประสิทธิภาพ การบดเคี้ยวอาหารของผู้สูงอายุ กลุ่มหนึ่งใน กรุงเทพมหานคร, J. Dent. Assoc. Thai Vol.47 No.1 , Jan. - Feb., 1997.
5. กองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข : รายงานผลการสํารวจทันตสุขภาพ แห่งชาติครั้งที่ 4 พ.ศ. 2537 ประเทศไทย :โรงพิมพ์องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึก, 2538
6. World Health Organization 1982 : A review of current recommendations for the organization and administration of com munity oral health services in Northern and Western Europe. Report on WHO work shops, Oslo, May, 1982.
7. UNESCO : Evaluating the quality of life in Belgium, Social Indicaters Researh.
8 September 1980, 312 8. World Health Organization, Oral health survey. Basic methods, 4 th Edition, WHO Geneva 1997
9. วิไล สมพร ความต้องการบริการทางทันตกรรมของผู้สูงอายุในชุมชนแออัดของศูนย์บริการ สาธารณสุข 38 ว.ทันตมหิดล ปีที่ 14 หน้า 77 84, 2537
10. Stephen A Eklund and Brian A. Burt ; Risk factors for total tooth loss in The United States : Longitudinal Analysis of Natural Data , J. of Public Health Dent. Vol.54, No.1, Winter 1994.
11. Payne BJ, Locker D., Oral self-care behavior in older dentate adults. Community Dent. Oral Epidemiol 20 : 376 - 380, 1992
12. Poul Holm - Pedersen & Harald Loe : Geriatric Dentistry. 1 st edition, Munksgaard Copenhagen, 1986.