ความต้องการการพยาบาลของญาติผู้ดูแลโรคหลอดเลือดสมอง: การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ

ผู้แต่ง

  • จันทร์ฉาย มณีวงษ์ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุพรรณบุรี คณะพยาบาลศาตร์ สถาบันพระบรมราชชนก กระทรวงสาธารณสุข
  • ขวัญฤทัย ธรรมกิจไพโรจน์ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุพรรณบุรี คณะพยาบาลศาตร์ สถาบันพระบรมราชชนก กระทรวงสาธารณสุข

คำสำคัญ:

ผู้ดูแลโรคหลอดเลือดสมอง, โรคหลอดเลือดสมอง, ความต้องการ, การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ

บทคัดย่อ

           โรคหลอดเลือดสมองเป็นโรคที่พบบ่อยทางระบบประสาทที่มีความผิดปกติที่บริเวณหลอดเลือดที่บริเวณสมอง ส่งผลทำให้สมองขาดเลือดและออกซิเจน สาเหตุเกิดจากการตีบ การอุดตัน และการแตกของเส้นเลือด โรคหลอดเลือดสมองเป็นปัญหาสำคัญทางสาธารณสุขที่สำคัญระดับโลก เนื่องจากมีอัตราการเสียชีวิตสูงรวมทั้งผู้ที่รอดชีวิตจะมีความพิการหลงเหลืออยู่ การทบทวนงานวิจัยอย่างเป็นระบบครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสรุปองค์ความรู้เกี่ยวกับวิธีการดูแลของญาติผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง โดยสืบค้นรายงานวิจัยอย่างเป็นระบบที่มีรายงานไว้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2556 ถึง พ.ศ. 2567 คัดเลือกเฉพาะรายงานวิจัยเชิงทดลองที่มีการออกแบบโดยมีกลุ่มควบคุมและมีการสุ่มตัวอย่างเข้ารับการทดลองและการวิจัยกึ่งทดลองที่ต้องการศึกษาเกี่ยวกับวิธีการช่วยเหลือความต้องการของผู้ดูแลโรคหลอดเลือดสมอง ประเมินคุณภาพงานวิจัยและสกัดข้อมูลโดยใช้แบบประเมินคุณภาพวิจัยและแบบสกัดข้อมูลที่พัฒนาโดยสถาบันโจแอนนาบริกส์ ผลการสืบค้นอย่างเป็นระบบพบรายงานวิจัยทั้งหมด 10 เรื่อง เป็นไปตามเกณฑ์การคัดเลือก เป็นรายงานวิจัยเชิงทดลองที่มีการออกแบบโดยกลุ่มควบคุมและมีการสุ่มตัวอย่างเข้ารับการทดลอง จำนวน 1 เรื่อง แบบกึ่งทดลองที่มีกลุ่มควบคุม จำนวน 8 เรื่อง งานวิจัยเชิงพัฒนา จำนวน 1 เรื่อง

         จากประเด็นดังกล่าว ผู้วิจัยจึงสนใจงานวิจัยที่ศึกษาวิธีการช่วยเหลือความต้องการของผู้ดูแลโรคหลอดเลือดสมองมาทำการสังเคราะห์โดยการทบทวนอย่างเป็นระบบ จากงานวิจัยทั้งต่างประเทศและในประเทศไทยที่เกี่ยวกับความต้องการของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง เพื่อให้ได้ข้อสรุปที่ชัดเจนและนำไปใช้เป็นแนวทางในการประเมินปัญหาทางการพยาบาลของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง และส่งเสริมการดูแลผู้ป่วยอย่างต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพ

เอกสารอ้างอิง

จารุวรรณ ปิยหิรัญ, ทวีศักดิ์ กสิผล และชฎาภา ประเสริฐทรง. (2561).ผลของโปรแกรมการสร้างเสริมสมรรถนะแห่งตนของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง. วารสาร มฉก.วิชาการ, 22(43-44), 130-142.

ดวงมาลย์ คำหม่อม. (2563). ประสิทธิผลโปรแกรมเสริมสร้างความรู้และทักษะของผู้ดูแลในการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองโรงพยาบาลแพร่. วารสารโรงพยาบาลแพร่, 28(1), 92-106.

เตือนตา สุขเกษ, วาริณี เอี่ยมสวัสดิกุล, และมุกดา หนุ่ยศรี. (2563). ผลของโปรแกรมพัฒนาความสามารถการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองของผู้ดูแล อำเภอทับคล้อ จังหวัดพิจิตร. วารสารสภาการพยาบาล, 67(3), 19-27.

ทัศมาภรณ์ สุทธิรักษ์, รังสิยา นารินทร์ และวิลาวัณย์ เตือนราษฎร์. ( 2563 ). ผลของโปรแกรมการเสริมสร้างพลังอำนาจต่อการปฏิบัติของครอบครัวในการบริหารข้อสำหรับผู้ที่เป็นโรคหลอดเลือดสมอง. วารสารสภาการพยาบาล, 35(4), 70-83.

นันทกาญจน์ ปักษี, ยุพาพิน ศิรโพธิ์งาม, สุปรีดา มั่นคง และ ศิริรัตน์ ลีลาจรัส. (2559). ผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง และญาติผู้ดูแลในระยะเปลี่ยนผ่านจากโรงพยาบาลสู่บ้านต่อความพร้อมในการดูแล ความเครียด การปรับ และความพึงพอใจต่อบริการที่ได้รับของญาติผู้ดูแล. รามาธิบดีพยาบาล

สาร, 22(1), 65-79.

นิภาภรณ์ เกื้อกูล, ดุษณีย์ สุวรรณคง, ตั้ม บุญรอด และชำนาญ ชินสีห์. (2567). การเปรียบเทียบผลของกระบวนการฟื้นฟูผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองต่อความรู้เกี่ยวกับการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันของผู้ป่วยและผู้ดูแล โรงพยาบาลชุมชน จังหวัดนครราชสีมา. วารสารพยาบาลวิชาการสาธารณสุข, 33(6), 1133-1147.

พัชรี ฤทธิ์ศร. (2566). ผลของโปรแกรมการฝึกทักษะผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่อยู่ในระยะพึ่งพิงขณะอยู่ในโรงพยาบาลบ้านผือ จังหวัดอุดรธานี. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อม และสุขภาพชุมชน, 8(1), 297-293.

ยุวรีย์ อินทร์เพ็ญ, จินดารัตน์ ชัยอาจ และทศพร คำผลศิริ. (2562). ผลของโปรแกรมการสนับสนุนทางสังคมต่อการปรับตัวของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง. พยาบาลสาร, 48(1), 41-53.

วชิราภรณ์ เรืองเดช, ขวัญใจ อำนาจสัตย์ซื่อ และพัชราพร เกิดมงคล. (2563). ผลของโปรแกรมการจัดการรายกรณีต่อคุณภาพชีวิตและความสามารถในการทำหน้าที่ของผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมองที่มีภาวะพึ่งพิงในกรุงเทพมหานคร. วารสารพยาบาลสาธารณสุข, 34(1), 112-126.

วาสนา มูลฐี, สุปรีดา มั่นคง, ยุพาพิน ศิรโพธิ์งาม และสิริรัตน์ ลีลาจรัส. (2559). ผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองและญาติผู้ดูแลระยะเปลี่ยนผ่านจากโรงพยาบาลสู่บ้านต่อความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวัน ภาวะแทรกซ้อน และความพึงพอใจของผู้ป่วย. วารสารสภาการพยาบาล, 31(1), 95 - 110.

วิรารัตน์ นิลสวัสดิ์. (2565). ผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองและผู้ดูแลระยะเปลี่ยนผ่านจากโรงพยาบาลสู่บ้านต่อความสามารถการใช้ชีวิตประจำวัน ภาวะแทรกซ้อนของผู้ป่วยและความสามารถการจัดการตนเองของผู้ดูแล. วารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข, 2(3), 57-70.

วชิราภรณ์ เรืองเดช, ขวัญใจ อำนาจสัตย์ซื่อ และพัชราพร เกิดมงคล. (2563). ผลของโปรแกรมการจัดการรายกรณีต่อคุณภาพชีวิตและความสามารถในการทำหน้าที่ของผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมองที่มีภาวะพึ่งพิงในกรุงเทพมหานคร. วารสารพยาบาลสาธารณสุข, 34(1), 112-126.

วาสนา มูลฐี, สุปรีดา มั่นคง, ยุพาพิน ศิรโพธิ์งาม และสิริรัตน์ ลีลาจรัส. (2559). ผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองและญาติผู้ดูแลระยะเปลี่ยนผ่านจากโรงพยาบาลสู่บ้านต่อความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวัน ภาวะแทรกซ้อน และความพึงพอใจของผู้ป่วย. วารสารสภาการพยาบาล, 31(1), 95-110.

วิรารัตน์ นิลสวัสดิ์. (2565). ผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองและผู้ดูแลระยะเปลี่ยนผ่านจากโรงพยาบาลสู่บ้านต่อความสามารถการใช้ชีวิตประจำวัน ภาวะแทรกซ้อนของผู้ป่วยและความสามารถการจัดการตนเองของผู้ดูแล. วารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข, 2(3), 57-70.

ศรารินทร์ พิทยะพงษ์, จารุณี นุ่มพล, ดวงกมล วัตราดุล, สายสมร กลยณี และอรุณวรรณ ศรีศาสตร์. (2566). ผลของโปรแกรมการส่งเสริมศักยภาพผู้ดูแลในครอบครัวในรูปแบบการพยาบาลทางไกลต่อการปฏิบัติดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง และความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันของผู้ป่วย. วารสารสภากาชาด, 24(1), 115-134.

สมศักดิ์ เทียมเก่า. (2566). อุบัติการณ์โรคหลอดเลือดสมองประเทศไทย. วารสารประสาทวิทยาแห่งประเทศไทย, 39(2), 39-46.

Dang, D., Dearholt, S. L., Bissett, K., Ascenzi, J., & Whalen, M. (2021). Johns Hopkins evidence-based practice for nurses and healthcare professionals: Model and guidelines. Sigma Theta Tau.

Deepradit, S., Powwattana, A., Lagampan, S., & Thiangtham, W. (2023). Effectiveness of a family-based program for post-stroke patients and families: A cluster randomized controlled trial. International Journal of Nursing Sciences, 10(4), 446-455.

Farahani, M. A., Ghezeljeh, T. N., Haghani, S., & Alazmani-Noodeh, F. (2021). The effect of a

supportive home care program on caregiver burden with stroke patients in Iran: An

experimental study. BMC Health Services Research, 21(1), 346. https://doi.org/10.1186/

s12913-021-06340-4

Feigin, V. L., Brainin, M., Norrving, B., Martins, S., Sacco, R. L., Hacke, W., ... & Lindsay, P. (2022).

World Stroke Organization (WSO): global stroke fact sheet 2022. International Journal of Stroke, 17(1), 18-29.

Joanna Briggs Institute. (2020). JBI critical appraisal tools. https://jbi.global/critical-appraisal-tools

Thanakiatpinyo, T., Dajpratham, P., Kovindha, A., & Kuptniratsaikul, V. (2021). Quality of Life of

Stroke Patients at 1 Year after Discharge from Inpatient Rehabilitation: A Multicenter

Study. Siriraj Medical Journal, 73(4), 216-223.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-05-26

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย