ปัจจัยที่สัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพของผู้ใหญ่วัยกลางและผู้สูงอายุ ภายหลังป่วยด้วยโรคหลอดเลือดสมอง ในจังหวัดลำปาง

Main Article Content

วัชรี ใจโพธิ์
เบญจวรรณ นันทชัย
ทวีวรรณ ศรีสุขคำ
สมคิด จูหว้า
เทียนทอง ต๊ะแก้ว
สุชาติ เครื่องชัย

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงพรรณนาภาคตัดขวางมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่สัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพของผู้ใหญ่วัยกลางและผู้สูงอายุภายหลังป่วยด้วยโรคหลอดเลือดสมองในจังหวัดลำปาง กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ใหญ่วัยกลางและวัยผู้สูงอายุภายหลังป่วยด้วยโรคหลอดเลือดสมอง อายุ 50-75 ปีที่ได้จากการสุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน จำนวน 233 คน เครื่องมือวิจัยเป็นแบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล ความรอบรู้ด้านสุขภาพจิตและคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพ  ตรวจความตรงตามเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 5 คน ได้ค่าดัชนีความตรงตามเนื้อหาอยู่ระหว่าง 0.67 - 0.83  และค่าสัมประสิทธิ์ความเที่ยง อยู่ระหว่าง  วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และสหสัมพันธ์ของสเปียร์แมน ผลการวิจัย พบว่า ผู้ใหญ่วัยกลางและผู้สูงอายุภายหลังป่วยด้วยโรคหลอดเลือดสมองมีความรอบรู้ด้านสุขภาพจิตโดยรวม อยู่ในระดับพอใช้ (M ± SD = 98.60 ± 8.63) คุณภาพชีวิตด้านสุขภาพโดยรวม อยู่ในระดับค่อนข้างมาก  (M ± SD = 4.07 ± 0.76) ปัจจัยที่สัมพันธ์ทางบวกในระดับต่ำกับคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพ ได้แก่ รายได้ครัวเรือนต่อเดือน (r = 0.20) และความรอบรู้ด้านสุขภาพจิต (r = 0.27) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ส่วน อายุ  และจำนวนโรคประจำตัวไม่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ใจโพธิ์ ว., นันทชัย เ. ., ศรีสุขคำ ท., จูหว้า ส., ต๊ะแก้ว เ., & เครื่องชัย ส. (2025). ปัจจัยที่สัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพของผู้ใหญ่วัยกลางและผู้สูงอายุ ภายหลังป่วยด้วยโรคหลอดเลือดสมอง ในจังหวัดลำปาง. วารสารพยาบาล, 74(3), 31–40. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/TJN/article/view/272437
ประเภทบทความ
บทความวิจัย
ประวัติผู้แต่ง

เบญจวรรณ นันทชัย, คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยเนชั่น

อาจารย์พยาบาล

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงมหาดไทย กรมการปกครอง. (2566). ประกาศสำนักทะเบียนกลางจำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักรตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร 2566, 46-47. https://stat.bora.dopa.go.th/stat/statnew/statMenu/newStat/sumyear.php

กระทรวงสาธารณสุข กรมควบคุมโรค. (2563). รายงานสถานการณ์โรค NCDs: เบาหวาน, ความดันโลหิตสูง และปัจจัยเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง พ.ศ. 2562. อักษรกราฟฟิก แอนด์ดีไซน์.

กระทรวงสาธารณสุข ระบบฐานข้อมูลกลาง. (2566). อัตราป่วยด้วยโรคหลอดเลือดสมองเขตสุขภาพที่ 1. กระทรวงสาธารณสุข. https://hdcservice.moph.go.th/main/index.php

กระทรวงสาธารณสุข กรมอนามัย กองสุขศึกษา. (2561). การประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพ. https://hed.hss.moph.go.th/tool-hlhb/

กัลยา วาณิชย์บัญชา. (2552). สถิติและการวิเคราะห์สำหรับวิจัยสังคมศาสตร์. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

เชษฐา งามจรัส. (2564). การคำนวณขนาดตัวอย่างสำหรับงานวิจัยด้านวิทยาศาสตร์สุขภาพ. ศูนย์นวัตกรรมการเรียนการสอน มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

ทัศนีย์ จินตกานนท์. (2562). คุณภาพชีวิตผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง. วารสารแพทย์เขต 4-5, 38(2), 114-124.

พิเชษฐ์ ศรีสุข. (2565). สถิติประยุกต์สำหรับการวิจัยทางสังคมศาสตร์และพฤติกรรมศาสตร์ (พิมพ์ครั้งที่ 4). สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

รังษิยา เชื้อเจ็ดตน และ เดชา ทำดี. (2560). ปัจจัยที่สัมพันธ์ต่อคุณภาพชีวิตของผู้รอดชีวิตโรคหลอดเลือดสมอง. Journal of Associated Medical Sciences, 50(3), 597-604.

รวีนันท์ จงประเสริฐพร และศิรสา เรืองฤทธิ์ชาญกุล. (2566). ภาวะซึมเศร้าหลังโรคหลอดเลือดสมองในผู้สูงอายุ. วารสารโรงพยาบาลชลบุรี, 48(1), 41-60.

วชิรา โพธิ์ใส, ราตรี บุญชู, ดวงกมล วัตราดุลย์, คุณัสปกรณ์ มัคคัปผลานนท์, และ ปราโมทย์ ถ่างกระโทก. (2564). ความรอบรู้ด้านสุขภาพจิตและคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง. เชียงใหม่เวชสาร, 60(1), 63-74. https://doi.org/10.12982/CMUMEDJ.2021.06

ศรีประไพ อินทร์ชัยเทพ, สิริอร พัวศิริ, มณีรัตน์ พันธุ์สวัสดิ์. ประภาศรี ทุ่งมีผล, และวินัย รอบคอบ. (2561). การพัฒนาตัวบ่งชี้การรู้เท่าทันสุขภาพจิตสำหรับประชาชนทั่วไป. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี อุตรดิตถ์, 10(2), 97–109.

Bandura, A. (2001). Social cognitive theory: An agentic perspective. Annual Review of Psychology, 52, 1–26. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.52.1.1

Chantkran, W., Chaisakul, J., Rangsin, R., Mungthin, M., & Sakboonyarat, B. (2021). Prevalence of and factors associated with stroke in hypertensive patients in Thailand from 2014 to 2018: A nationwide cross-sectional study. Scientific Reports, 11, Article 17614. https://doi.org/10.1038/s41598-021-96878-4

Einstad, M. S., Saltvedt, I., Lydersen, S., Ursin, M. H., Munthe-Kaas, R., Ihle-Hansen, H., Knapskog, A.-B., Askim, T., Beyer, M. K., Næss, H., Seljeseth, Y. M., Ellekjær, H., & Thingstad, P. (2021). Associations between post-stroke motor and cognitive function: A cross-sectional study. BMC Geriatrics, 21(1), 103. https://doi.org/10.1186/s12877-021-02055-7

Ferrans, C. E., & Powers, M. J. (n.d.). Ferrans and Powers Quality of Life Index: Questionnaires and scoring. University of Illinois at Chicago. https://qli.uic.edu/questionnaires-and-scoring/

Jorm, A. F. (2000). Mental health literacy: Public knowledge and beliefs about mental disorders. British Journal of Psychiatry, 177(5), 396-401. https://doi.org/10.1192/bjp.177.5.396

Nahari, A., & Alsaleh, A. M. (2024). Impact of social support and self-efficacy on activity of daily living mong post-stroke patients in Saudi Arabia: A cross-sectional study. Healthcare, 12(16), Article 1564. https://doi.org/10.3390/healthcare12161564

Sampaio, S., Gonçalves, P., & Sequeira, C. (2022). Mental health literacy: It is now time to put knowledge into practice. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(12), Article 7030. https://doi.org/10.3390/ijerph19127030

Sun, Y. A., Kalpakavadi, S., Prior, S., Thrift, A. G., Waddingham, S., Phan, H., & Gall, S. L. (2023). Socioeconomic status and health-related quality of life after stroke: A systematic review and meta-analysis. Health and Quality of Life Outcomes, 21(1), Article 115. https://doi.org/10.1186/s12955-023-02194-y

Uzuner, N., & Uzuner, T. G. (2023). Risk factors for multiple recurrent ischemic strokes. Brain Circulation, 9(1), 35–41. https://doi.org/10.4103/bc.bc_73_22