ผลของโปรแกรมการให้ข้อมูลการจัดการอาการข้างเคียงจากยาเคมีบำบัดต่อความรู้และ ความวิตกกังวลในผู้ป่วยมะเร็งเต้านมระยะเริ่มต้นของการรับยาเคมีบำบัดในโรงพยาบาลแพร่
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยกึ่งทดลองนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการให้ข้อมูลการจัดการอาการข้างเคียงจากยาเคมีบำบัดต่อความรู้และความวิตกกังวลในผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่อยู่ในระยะเริ่มต้นของการรับยาเคมีบำบัดในโรงพยาบาลแพร่ โดยใช้ทฤษฎีการเรียนรู้ทางสังคมเชิงพุทธิปัญญาเป็นกรอบทฤษฎีของการวิจัย กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 60 คน เลือกแบบเจาะจงโดยเป็นผู้ป่วยมะเร็งเต้านมระยะแรกที่รับยาเคมีบำบัดสูตร AC (Doxorubicin และ Cyclophosphamide) ณ หอผู้ป่วยเคมีบำบัด โรงพยาบาลแพร่ แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง และกลุ่มเปรียบเทียบกลุ่มละ 30 คน เครื่องมือวิจัยได้แก่ โปรแกรมการให้ข้อมูลการจัดการอาการข้างเคียงจากยาเคมีบำบัด แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบทดสอบความรู้เกี่ยวกับการจัดการอาการข้างเคียงจากยาเคมีบำบัด และแบบประเมินความวิตกกังวล วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา การทดสอบแมนวิทนีย์ ยู และการทดสอบวิลคอคซัน ซายด์ แรงค์ ผลการวิจัย พบว่า หลังการทดลอง ผู้ป่วยในกลุ่มทดลองมีความรู้มากกว่าก่อนการทดลอง (Z = -4.671) และมากกว่ากลุ่มเปรียบเทียบ (Z = -5.804) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และมีความวิตกกังวลต่ำกว่า ก่อนการทดลอง (Z = -3.472) และต่ำกว่ากลุ่มเปรียบเทียบ(Z = -4.657) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
พิศิษฐ ตัณฑวณิช และ พนา จินดาศร. (2561). ความหมายที่แท้จริงของค่า IOC. วารสารการวัดผลการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 24(2), 3–12.
พวงทอง จินดากุล. (2560). ความสามารถในการดูแลตัวเอง การรับรู้ความรุนแรงของอาการข้างเคียงจากเคมีบำบัด และความวิตกกังวลในผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่เข้าร่วมโปรแกรมการสนับสนุนและให้ความรู้ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยรังสิต.
โรงพยาบาลแพร่. (2567). สถิติผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่เข้ารับยาเคมีบำบัด ปี พ.ศ. 2565–2567. หน่วยเคมีบำบัด โรงพยาบาลแพร่.
สถาบันมะเร็งแห่งชาติ. (2565). รายงานทะเบียนมะเร็งประเทศไทย พ.ศ. 2565. กระทรวงสาธารณสุข.
สุดารัตน์ คํากูล และ สิริกานดา แสวงรุจิธรรม. (2565). ผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนักต่อความรู้ในการจัดการกับอาการไม่พึงประสงค์หลังรับยาเคมีบำบัด โรงพยาบาลอุตรดิตถ์. วารสารวิชาการเพื่อการพัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิและสาธารณสุข, 3(3), 496–511.
สมโภชน์ เอี่ยมสุภาษิต, กุญชรี ค้าขาย, และ ศิริชัย กันตะวิรุฬห์. (2541). การพัฒนาแบบวัดความวิตกกังวล. คณะจิตวิทยา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สมศิริ เกษตรเวทิน และ ณัฐพัชร์ พรหมมินทร์. (2560). ผลของการให้ข้อมูลต่อความวิตกกังวลในผู้ป่วยมะเร็งเต้านมก่อนผ่าตัด. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลอุดรธานี, 25(2), 162–170.
อาริยา สอนบุญ. (2543). ผลของดนตรีบำบัดต่อความวิตกกังวลและอาการคลื่นไส้อาเจียนในผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่ได้รับยาเคมีบำบัด [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Prentice-Hall.
Biswas, R., Choudhury, K. B., & Halder, A. (2026). Low-dose olanzapine for cancer-associated anorexia and nausea: Insights from clinical practice. Ecancermedicalscience, 20, Article 2054. https://doi.org/10.3332/ecancer.2026.2054
Bloom, B. S. (1975). Human characteristics and school learning. McGraw-Hill.
Faul, F., Erdfelder, E., Lang, A. G., & Buchner, A. (2007). G*Power 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods, 39(2), 175–191. https://doi.org/10.3758/BF03193146
Feng, Y., Wei, L., Zou, Q., Lei, X., & Yang, X. (2026). Prevalence and risk factors for nausea and vomiting in breast cancer patients undergoing chemotherapy. Acta Oncologica, 65, 252–260. https://doi.org/10.2340/1651-226X.2026.44933
Hajj, A., Chamoun, R., Salameh, P., Khoury, R., Hachem, R., Sacre, H., Chahine, G., Kattan, J., & Rabbaa Khabbaz, L. (2022). Fatigue in breast cancer patients on chemotherapy: A cross-sectional study exploring clinical, biological, and genetic factors. BMC Cancer, 22(1), Article 16. https://doi.org/10.1186/s12885-021-09072-0
Hashemi, S. M., Rafiemanesh, H., Aghamohammadi, T., Badakhsh, M., Amirshahi, M., Sari, M., Behnamfar, N., & Roudini, K. (2020). Prevalence of anxiety among breast cancer patients: A systematic review and meta-analysis. Breast Cancer, 27(2), 166–178.
https://doi.org/10.1007/s12282-019-01031-9
International Agency for Research on Cancer (IARC). (2022). Breast cancer fact sheet 2022. IARC.
Jacobs, F., D'Amico, S., Zazzetti, E., Gaudio, M., Benvenuti, C., Saltalamacchia, G., Gerosa, R., Gentile, D., Lasagna, A., Pedrazzoli, P., Tinterri, C., Santoro, A., De Sanctis, R., Della Porta, M., & Zambelli, A. (2024). Digital innovations in breast cancer care: Exploring the potential and challenges of digital therapeutics and clinical decision support systems. Digital Health, 10, 20552076241288821. https://doi.org/10.1177/20552076241288821
Kessels, R. P. C. (2003). Patients' memory for medical information. Journal of the Royal Society of Medicine, 96(5), 219–222. https://doi.org/10.1177/014107680309600504
Konieczny, M., Sawicka, J., Gąska, I., Kaczmar, E., Pasek, M., Kiedik, A., Rypicz, Ł., & Kiedik, D. (2025). Anxiety and depression in breast cancer patients before and after chemotherapy: A pre- post study without a control group. Journal of Clinical Medicine, 14(22), Article 8105.
https://doi.org/10.3390/jcm14228105
Mumtaz, D. F., Effendy, C., & Haryani, H. (2022). Impact of pre-chemotherapy education with audio visual methods on the self-efficacy of symptom management in patients with cancer. Journal of Cancer Education: the official journal of the American Association for Cancer Education, 37(5), 1546–1552. https://doi.org/10.1007/s13187-021-02006-1
National Cancer Institute. (2015, July 20). Changing patterns in survival for U.S. women with invasive breast cancer. NCI News.
Oh, P. J., & Lee, J. R. (2022). Development and effects of a mobile application-based self-management program for chemotherapy-induced peripheral neuropathy in colorectal cancer patients. Korean Journal of Adult Nursing, 34(3), 258–268. https://doi.org/10.7475/kjan.2022.34.3.258
Padure, A., Horhat, R., Talpos-Niculescu, I. C., Scheusan, R., Anghel, M. D., Rusu, L. C., & Lungeanu, D. (2024). Oral mucositis in adult cancer patients undergoing chemotherapy: Six-month on-treatment follow-up. Journal of Clinical Medicine, 13(19), Article 5723.
https://doi.org/10.3390/jcm13195723
Spielberger, C. D. (1983). State-Trait Anxiety Inventory for adults: Manual. Mind Garden.
Tao, J. J., Visvanathan, K., & Wolff, A. C. (2015). Long term side effects of adjuvant chemotherapy in patients with early breast cancer. Breast (Edinburgh, Scotland), 24 Suppl 2(0 2), S149–S153. https://doi.org/10.1016/j.breast.2015.07.035
World Health Organization. (2023). Global breast cancer initiative implementation framework: Saving lives, improving touchpoints. World Health Organization.
