ผลของการอบรมหลักสูตรมาตรฐาน 70 ชั่วโมงต่อความรู้ ทัศนคติ และสมรรถนะการดูแลผู้สูงอายุของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน

บทคัดย่อ

การวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดซ้ำนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบความรู้ ทัศนคติ และสมรรถนะการดูแลผู้สูงอายุที่ประเมินตนเองของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านก่อนอบรม หลังอบรมทันที และติดตามผล 1 เดือน กลุ่มตัวอย่างเริ่มต้น 40 คน จากหน่วยบริการสุขภาพ 10 แห่งในจังหวัดขอนแก่น มีข้อมูลครบสามระยะ 39 คน ได้รับการอบรมหลักสูตรมาตรฐานผู้ดูแลผู้สูงอายุ 70 ชั่วโมงของกรมอนามัย เครื่องมือ ประกอบด้วย แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบทดสอบความรู้ 25 ข้อ แบบประเมินทัศนคติ 15 ข้อ และแบบประเมินสมรรถนะที่ประเมินตนเอง 25 ข้อ เครื่องมือวัดผลลัพธ์มีค่าดัชนีความสอดคล้องเท่ากับ 0.76, 0.98 และ1.00 และค่าความเที่ยงจากการวัดซ้ำเท่ากับ 0.79, 0.81 และ 0.85 ตามลำดับ วิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนา การวิเคราะห์ความแปรปรวนแบบวัดซ้ำ และการเปรียบเทียบรายคู่ กำหนดระดับนัยสำคัญที่ .05 ผลการวิจัยพบว่า คะแนนเฉลี่ยความรู้ก่อนอบรม หลังอบรมทันที และติดตามผลเท่ากับ 15.51 (SD = 3.33), 17.97 (SD = 2.00) และ 20.48 (SD = 1.76) ตามลำดับ โดยสองระยะหลังมีผลต่างจากก่อนอบรมเท่ากับ 2.46 (95% CI: 1.77–3.15) และ 4.97 (95% CI: 4.12–5.82) คะแนนเฉลี่ยทัศนคติเท่ากับ 64.05 (SD = 5.20), 67.92 (SD = 3.74) และ 71.69 (SD = 2.38) โดยมีผลต่างเท่ากับ 3.87 (95% CI: 2.87–4.86) และ 7.64 (95% CI: 6.37–8.91) คะแนนเฉลี่ยสมรรถนะเท่ากับ 102.05 (SD = 12.63), 109.46 (SD = 10.39) และ 117.35 (SD = 6.37) โดยมีผลต่างเท่ากับ 7.41 (95% CI: 5.24–9.57) และ 15.30 (95% CI: 12.48–18.13) คะแนนทุกด้านแตกต่างตามเวลาและทุกคู่อย่างมีนัยสำคัญ (p < .001) ภายหลังอบรม ผู้เข้าร่วมมีคะแนนทั้งสามด้านสูงขึ้น ควรศึกษาร่วมกับกลุ่มเปรียบเทียบ ประเมินการปฏิบัติจริง และติดตามระยะยาวเพื่อยืนยันผลของหลักสูตร