บทบาทพยาบาลในการลดอาการซึมเศร้าโดยการบำบัดด้วยการแก้ปัญหา ในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
โรคซึมเศร้าเป็นปัญหาสุขภาพจิตที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยและสังคม โดยเฉพาะในวัยผู้ใหญ่ที่มี ความเสี่ยงสูงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนและอันตรายต่อชีวิต เช่น การสูญเสียสมรรถภาพในการทำงาน และความเสี่ยงต่อการ ฆ่าตัวตาย เป็นต้น บทความนี้กล่าวถึงโรคซึมเศร้า อาการซึมเศร้า การดำเนินโรคของโรคซึมเศร้า ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับ อาการซึมเศร้า ผลกระทบของอาการซึมเศร้า บทบาทของพยาบาลจิตเวชในการบำบัดรักษาผู้ป่วยโรคซึมเศร้า การบำบัด ทางจิตสังคมเพื่อลดอาการซึมเศร้า โดยเฉพาะอย่างยิ่งบทบาทของพยาบาลจิตเวชในการลดอาการซึมเศร้าโดยการบำบัด ด้วยการแก้ปัญหา (Problem-Solving Therapy) เพื่อช่วยให้ผู้ป่วยพัฒนาทักษะการเผชิญปัญหาอย่างเหมาะสม ส่งผลให้ อาการซึมเศร้าของผู้ป่วยโรคซึมเศร้าลดลง นอกจากนี้การบำบัดด้วยการแก้ปัญหาเป็นการดูแลผู้ป่วยอย่างต่อเนื่อง และครอบคลุมในทุกมิติ จะช่วยให้ผู้ป่วยสามารถฟื้นตัวและดำเนินชีวิตได้ตามปกติ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพฺเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. [Depressive disorder (depression) [Internet]. 2023 [cited 2023 Jun 6] Available from:http://www.who.int/news-room/fact-heets/detail/depression.
Lee B, Wang Y, Carlson S, Greenlund K, Lu H, Liu Y, et al. National, State-Level, and County-Level Prevalence Estimates of Adults Aged >18 Years Self-Reporting a Lifetime Diagnosis of Depression - United States, 2020. MMWR Morbidity and Mortality Weekly Report) [Internet]. 2023 [cited 2023 Jun 16];72(24). Available from: http://www.cdc.gov/mmwr/volumes/72/wr/mm7224a1.html
พันธุ์นภา กิตติรัตนไพบูลย์, นพพร ตันติรังสี, วรวรรณ จุฑา, อธิบ ต้นอารีย์, ปทานนท์ ขวัญสนิท, สาวิตรี อัษณางค์กรชัย และคณะ. ความชุกของโรคจิตเวชและปัญหาสุขภาพจิต: การสำรวจระบาดวิทยาสุขภาพจิตของคนไทยระดับชาติ ปี พ.ศ. 2556. พิมพ์ครั้งที่ 2. เชียงใหม่: วนิดาการพิมพ์, 2560.
กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. รายงานสถิติผู้ป่วยซึมเศร้ารายใหม่ 2566[อินเตอร์เน็ต]; 2566 [เข้าถึงเมื่อ 20 ธ.ค.66] เข้าถึงได้จาก: http://thaidepression.com/www/report/main_report/
Nour MO, Alharbi KK, Hafiz TA, Alshehri AM, Alyamani LS, Alharbi TH, et al. Prevalence of Depression and Associated Factors among Adults in Saudi Arabia: Systematic Review and Meta-Analysis (2000-2022). Depression and Anxiety[Internet]. 2023. [cited 2023 Jul 10] 2023(3):1-18. Available from: http://doi.org/10.1155/2023/8854120
Lee EJ, Kim SJ. Prevalence and Related Factors of Depression Before and During the COVID-19 Pandemic: Findings From the Korea National Health and Nutrition Examination Survey. Journal of Korean Medical Science[Internet]. 2023. [cited 2023 Jul 10];38(10): e74. Available from: http://doi.org/10.3346/jkms.2023.38.e74.
MudShukri MI, Minhat H S, Ahmad N, Ismail F, Kanthavelu C, Nurfarahin D, et al. Prevalence and factors associated with depression, anxiety and stress in Malaysia during COVID-19 pandemic: A systematic review. PloS one [Internet]. 2023. [cited 2023 Jul 10];18(7), e0288618. Available from:http://doi.org/10.1371/journal.pone.0288618
Beck AT. Depression: Clinical, experimental, and theoretical aspects. NewYork Harper Row; 1967.
มาโนช หล่อตระกูล และ ปราโมทย์ สุขนิชย์. จิตเวชศาสตร์รามาธิบดี. พิมพ์ครั้งที่4. กรุงเทพฯ: บียอนด์เอ็นเตอร์ไพรซ์, 2558.
เดชา ลลิตอนันต์พงศ์. ภาวะฉุกเฉินทางจิตเวชศาสตร์. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2561.
Boland R, Verduin ML, Ruiz P. Kaplan & Sadock’s CONCISE TEXTBOOK OF CLINICAL PSYCHIATRY. 5th ed. Philadelphia: Wolters Kluwer, 2023.
American Psychiatric Association [Internet]. What is depression?; 2023 [cited 2023 Dec 10] Available from: http://www.psychiatry. org/patients-families/depression/what-is-
depression
พีรพนธ์ ลือบุญธวัชชัย. โรคซึมเศร้า. ใน: อรพรรณ ลือบุญธวัชชัย, พีรพนธ์ ลือบุญธวัชชัย, บรรณาธิการ. การบำบัดรักษาทางจิตสังคมสำหรับโรคซึมเศร้า. กรุงเทพฯ: ธนาเพลส, 2553. หน้า 1-27.
สุวรรณา อรุณพงค์ไพศาล. การดำเนินโรคและการพยากรณ์โรคซึมเศร้า. ใน: สุวรรณา อรุณพงค์ไพศาล, สรยุทธ วาสิกนานนท์, บรรณาธิการ. ตำราโรคซึมเศร้า. ขอนแก่น: คลังนานาวิทยา, 2558. หน้า 212-8.
Gautam S, Jain A, Gautam M, Vahia V, Grover S. Clinical practice guidelines for the management of depression. Indian journal of psychiatry 2017;59(51):534-51.
Hollon SD, Thase ME, Markowitz JC. Treatment and prevention of depression. Psychological Science in the Public Interest 2002;3(2):39-77.
World health organization. The ICD-10 classification of mental and disorders: clinical descriptions and diagnostic guidelines. Geneva: World health, 1992.
PsychDB [Internet]. Biopsychosocial model and case formulation; 2024 [cited 2024 Jan 27] Available from: http://www.psychdb.com/teaching/biopsychosocial-case-formulation#biopsychosocial- model-and-case-formulation.
ปราโมทย์ สุคนิชย์. แนวคิดการเกิดโรคทางจิตเวช. ใน: มาโนช หล่อตระกูล, ปราโมทย์ สุคนิชย์, บรรณาธิการ. จิตเวชศาสตร์รามาธิบดี. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ: ภาควิชาจิตเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี, 2558. หน้า 21-27.
ศิริจิตร สุทธจิตต์, พีรพันธ์ ลือบุญธวัชชัย, สุวรรณา อรุณพงศ์ไพศาล. สาเหตุและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเกิดโรคซึมเศร้า. ใน: สุวรรณา อรุณพงศ์ไพศาล, สรยุทธ วาสิกนานนท์,บรรณาธิการ. ตำราโรคซึมเศร้า. ขอนแก่น: คลังนานาวิทยา, 2558. หน้า 49-110.
ปรียนันท์ สละสวัสดิ์, อุ่นจิตร คุณารักษ์, ปรีชญา ฤทธิ์พันธ์ม่วง. ปัจจัยทำนายภาวะซึมเศร้าของผู้ป่วยโรคซึมเศร้าสถาบันจิตเวชศาสตร์สมเด็จเจ้าพระยา. วารสารสถาบันจิตเวชศาสตร์สมเด็จเจ้าพระยา 2559;10(2):50-9.
Dobson KS, Dozois DJ. Introduction: Assessing risk and resilience factors in models of depression. In Risk factors in depression. Elsevier, 2008:p.1-16.
Chinvararak C, Kirdchok P, Lueboonthavatchai P. The association between attachment pattern and depression severity in Thai depressed patients. PLOS ONE 2021;16(8).
ศริญญา ชาญสุข และ สุจิตตา ฤทธิ์มนตรี. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับโรคซึมเศร้าของวัยทำงานใน สถานการณ์แพร่ระบาด COVID-19. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต 2566;37(3):77-91.
อาณัติ เพิ่มธรรมสิน. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อระดับภาวะซึมเศร้าในผู้ป่วยโรคซึมเศร้าในโรงพยาบาลร้อยเอ็ด. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม 2559;13(2):87-96.
ดวงใจ วัฒนสินธุ์. ภาวะซึมเศร้าในวัยรุ่น:แนวคิดพื้นฐานและการพยาบาล. พิมพ์ครั้งที่ 2. เชียงใหม่: วนิดาการพิมพ์, 2566.
ดวงใจ วัฒนสินธุ์, ภรภัทร เฮงอุดมทรัพย์, ศิริวัลห์ วัฒนสินธุ์, ธนวรรณ อาษารัฐ, สิริพิมพ์ ชูปาน, พรพรรณ ศรีโสภา. ปัจจัยทำนายภาวะซึมเศร้าของนักศึกษาสาขาวิทยาศาสตร์สุขภาพ. วารสารคณะ พยาบาลศาสตร์มหาวิทยาลัยบูรพา 2558;23(4):1-15.
D’Zurilla TJ. Problem-solving therapies. In: Dobson KS, Editor. Handbook of Cognition-behavioral therapies. London: Hutchinson, 1988. p.85-135.
Sebern M. Shared care, elder and family member skills used to manage burden. Journal of advanced nursing 2005;52(2):170-9.
Durand VM, Barlow DH, Hofmann SG. Essentials of Abnormal Psychology. 8th ed. Singapore: Cengage, 2019.
วีระ ดุลย์ชูประภา, ชมภูนุช วีระวัธนชัย, ทวนธน บุญลือ. ผลกระทบของโรคซึมเศร้าในด้านการขาดงานและการด้อยความสามารถในผู้ป่วยคนไทยที่ได้รับการวินิจฉัยโรคซึมเศร้าชนิด Major Depressive. Thai Bulletin of Pharmaceutical Science (TBPS) 2559;11(2):1-12.
Randall JR, Walld R, Finlayson G, Sareen J, Martens PJ, Bolton JM. Acute Risk of Suicide and Suicide Attempts Associated With Recent Diagnosis of Mental Disorders: A Population-Based, Propensity Score-Matched Analysis. Canadian Journal of Psychiatry 1971;59(10):531-38.
ประสบสุข ศรีแสนปาง. ภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุ : ความลุ่มลึกในการพยาบาล. วารสารพยาบาลศาสตร์ และสุขภาพ 2561;41(1):129-40.
สมภพ เรืองตระกูล. จิตสังคมบำบัดในโรคทางจิตเวชและโรคทางกาย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์เรือนแก้วการพิมพ์, 2552.
นันทภัค ชนะพันธ์. ผู้ป่วยโรคซึมเศร้า: บทบาทพยาบาลในการดูแลเพื่อส่งเสริมการดูแลตนเองของผู้ป่วย. วารสารพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 2563;32(1):75-88.
อัจฉราพร สี่หิรัญวงศ์. การพยาบาลบุคคลที่มีโรคอารมณ์แปรปรวน. ใน: อัจฉราพร สี่หิรัญวงศ์, ประภา ยุทธไตร, พวงเพชร เกษรสมุทร, วารีรัตน์ ถาน้อย. บรรณาธิการ, การพยาบาลจิตเวชศาสตร์. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง, 2557. หน้า 385-98.
อรพรรณ ลือบุญธวัชชัย. การพยาบาลสุขภาพจิตและจิตเวช. พิมพ์ครั้งที่ 5. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย, 2556.
พีรพนธ์ ลือบุญธวัชชัย. จิตบำบัดในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า. ใน: สุวรรณา อรุณพงค์ไพศาล, สรยุทธ วาสิกนานนท์; บรรณาธิการ. ตำราโรคซึมเศร้า. ขอนแก่น: คลังนานาวิทยา, 2558. หน้า 363-390.
สุวรรณา อรุณพงค์ไพศาล. จิตสังคมบำบัดในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า. ใน: สุวรรณา อรุณพงค์ไพศาล, สรยุทธ วาสิกนานนท์, บรรณาธิการ. ตำราโรคซึมเศร้า. ขอนแก่น: คลังนานาวิทยา, 2558. หน้า 403-420.
เกษร สายธนู, กิ่งกาญจน์ ชูเมือง, เกษราภรณ์ เคนบุปผา. ผลของกลุ่มบำบัดด้วยการแก้ไขปัญหา ร่วมกับการเจริญสติต่อภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุที่มีโรคเรื้อรังในชุมชน. วารสารสุขภาพจิตแห่งประเทศไทย 2564;29(2):125-36.
พันธ์ทิพย์ โกศัลวัฒน์, ดาราวรรณ ต๊ะปินตา, หทัยรัตน์ ปฏิพัทธ์ภักดี, จินตนา ลีจงเพิ่มพูน. การพัฒนาและผลของโปรแกรมการแก้ปัญหาเพื่อลดอาการซึมเศร้าในผู้ป่วยโรคซึมเศร้าที่มารับบริการในโรงพยาบาลพระศรีมหาโพธิ์. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต 2561;32(1):49-65.
ธวัชชัย พละศักดิ์, รังสิมันต์ สุนทรไชยา, รัชนีกร อุปเสน. ผลของโปรแกรมการบำบัดโดยการแก้ปัญหาต่อภาวะซึมเศร้าในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า.วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต 2560;31(1):60-74.
สมบัติ สกุลพรรณ์, สุทิศ กุลชัย, ดาราวรรณ ต๊ะปินตา. ผลของโปรแกรมการบำบัดด้วยการแก้ปัญหาแบบ กลุ่มต่อภาวะซึมเศร้าของผู้รับบริการที่มีภาวะซึมเศร้าที่มารับบริการในสถานพยาบาลระดับปฐมภูมิและทุติยภูมิ. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต 2559;30(3):109-20.
Nezu AM, Nezu CM, D’Zurilla TJ. Problem-Solving Therapy: A Treatment Manual. New York, NY: Springer Publishing Company, 2013.
D’Zurilla TJ, Nezu AM. Problem-solving therapy: A positive approach to clinical intervention. New York: Springer Publishing,2007.
D’Zurilla TJ, Maydeu-Olivares A. Conceptual and methodological issues in social problem-solving assessment.Behavior Therapy 1995;26:409-32.
D’Zurilla TJ, Goldfried MR. Problem solving and behavior modification, Journal of Abnormal Psychology 1971;78:107-26.
