ปัญญาประดิษฐ์กับการศึกษาทางการพยาบาล: ความท้าทายของอาจารย์พยาบาล

Main Article Content

น.ท.หญิง จิรภิญญา คำรัตน์, พย.ด.

บทคัดย่อ

ปัญญาประดิษฐ์ เป็นนวัตกรรมทางเทคโนโลยีที่มีการพัฒนาอย่างรวดเร็วและมีการนำไปใช้ในหลากหลายสาขารวมถึง ด้านการศึกษาทางการพยาบาล ทั้งการใช้ปัญญาประดิษฐ์เพื่อการเรียนรู้เฉพาะบุคคลการใช้สถานการณ์จำลองเสมือนจริง เทคโนโลยีความเป็นจริงเสมือน เทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม และเทคโนโลยีความเป็นจริงแบบผสมผสาน มาช่วยฝึกทักษะ ปฏิบัติการพยาบาล ฝึกกระบวนการเรียนรู้และการตัดสินใจ ซึ่งการนำเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์มาใช้ในการศึกษาพยาบาล เป็นการเปลี่ยนแปลงที่ช่วยยกระดับคุณภาพการศึกษาทางการพยาบาล และเพิ่มศักยภาพของนักศึกษาพยาบาลทำให้เกิดผลลัพธ์ ของการพัฒนาการเรียนรู้ของนักศึกษาพยาบาล และเป็นความท้าทายของอาจารย์พยาบาลในการปรับตัวให้รู้เท่าทันเทคโนโลยีที่ เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว อาจารย์พยาบาลต้องมีการพัฒนาศักยภาพและทักษะการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล ให้สามารถใช้ ประโยชน์จากปัญญาประดิษฐ์ นำมาช่วยในการออกแบบการจัดการเรียนการสอนให้ได้มาตรฐานวิชาชีพและปลอดภัยในโลก ยุคดิจิทัล โดยยึดหลักจริยธรรมและจรรยาบรรณของวิชาชีพพยาบาล เพื่อให้การผลิตบัณฑิตพยาบาลเป็นไปอย่างมีคุณภาพ และได้มาตรฐานวิชาชีพต่อไป

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
คำรัตน์ จ. (2026). ปัญญาประดิษฐ์กับการศึกษาทางการพยาบาล: ความท้าทายของอาจารย์พยาบาล. แพทยสารทหารอากาศ, 72(2), 118–126. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/rtafmg/article/view/277213
ประเภทบทความ
บทความฟื้นฟูวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

อัญชลี เผือกหอม, พงศพัฒน์ ตันติศิวกุล, และ ฉัตรชัย อังสุเชษฐานนท์. การเตรียมความพร้อมต่อการเปลี่ยนแปลงสู่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาใช้ในการบริการภาครัฐ. Journal of spatial Development and Policy 2567;2(1):47-64.

สุพัตรา ปากดี. แนวทางการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในการจัดการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา มัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 2. ปริญญานิพนธ์ หลักสูตรการศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ; 2566.

รัฐยา คิมูระ, พาพิรุณ น้อยตาแสง, และ พงศ์ธารา วิจิตเวชไพศาล. ปัญญาประดิษฐ์ - นวัตกรรมในงาน พยาบาล. วารสารพยาบาลทหารบก 2566;24(3):15-22.

กติกา อรรฆศิลป์, ปณณรัศม์ ศิลปะรัตนวงค์, ธมลวรรณ ดุลสัมพันธ์, และ ยศ ตรีวัฒนานนท์. การนำ AI เข้าสู่ระบบสุขภาพไทย ข้อคิดเห็นจากบุคลากรทางการแพทย์สู่การประเมินความคุ้มค่า โครงการประเมินเทคโนโลยีและนโยบายด้านสุขภาพ 2567;12(181).

วรลักษณ์ หิมะกลัส. การทบทวนวรรณกรรมว่าด้วยการใช้ AI ในการศึกษา. รายงานฉบับสมบูรณ์ สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ, 2566.

Liu M, Ren Y, Nyagoga, LM, Stonier F, Wu Z, Yu L. Future of education in the era of generative artificial intelligence: Consensus among Chinese scholars on applications of ChatGPT in schools. Future in Educational Research 2023;1(1):72-101.

ลักษ์ขณา พานิชสรรค์, อุษา แก้วกำกง, ชุดารัตน์ วัชรินทร์รัตน์, สุวรรณกาญจน์ สุพมาตรา, สุจรรยา สมบัติธีระ, สุจิน บุตรดีสุวรรณ, สกนธี ภู่งามดี และ ดาวรุ่ง วัชรินทร์รัตน์. สมรรถนะอาจารย์พยาบาลในบริบทที่เปลี่ยนแปลง. วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย 2566;5(1):41-50.

คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย. การใช้ AI ในการเรียนพยาบาล : การเปลี่ยนแปลงและโอกาสในโลกการศึกษา, {Online} 1 ก.ค.69. : https://www.utcc.ac.th/ai-and-nursing-learning-new-opportunitie/

Alzayyat A, Al-Ghadban S. The use of artificial intelligence in nursing education: Integrative review. Nurse Education Today 2020;84:104-229.

จุติมา เมทนีธร ปัญญาประดิษฐ์แบบรู้สร้างในการศึกษา: ChatGPT และ Gemini ในบทบาทของเครื่องมือทางการศึกษา. วารสารเทคโนโลยีสารสนเทศและนวัตกรรม 2567;23(1):84-100.

Jiang MH, Dou LW, Dong B, Zhang M, Li YP, Lin CX. Development and implementation of a high-fidelity simulation training course for medical and nursing collaboration based on the Fink integrated course design. Frontiers in Medicine 2024;11:1286582.

Nair MA, Muthu P, Abuijlan IAM. The Effectiveness of High-Fidelity Simulation on Clinical Competence Among Nursing Students. SAGE open nursing 2024;10.

Diaz-Navarro C, Armstrong R, Charnetski M, Freeman KJ, Koh S, Reedy G, Smitten J, Ingrassia PL, Matos FM, Issenberg B. Global consensus statement on simulation-based practice in healthcare. Adv Simul (Lond) 2024;9(1):19.

พนารัตน์ วิศวเทพนิมิต, อุบล สุทธิเนียม และเสมอจันทร์ ธีระวัฒน์สกุล, 2563 วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ 2563;14(3):59-69.

Nursing Education Staff. . Nurse Insights: What Is the Role of Technology in Nursing Education?. {Online} 2026 Jul 1. : https://nursingeducation. org/insights/role-of-technology/

Shorey S, Ang E, Yap J, Ng ED, Lau ST, Chui CK. A Virtual Counseling Application Using Artificial Intelligence for Communication Skills Training in Nursing Education: Development Study. Journal of medical Internet research 2019;21(10):e14658.

สันติธาร เสถียรไทย. มหาวิทยาลัย 2020–เรียนรู้ไร้พรมแดน {Online} 15 ส.ค.68. : https://www.the101. world/university-2020/

วศินี ทาสุวรรณ. เทคโนโลยีความเป็นจริงเสริมเพื่อการพัฒนาความสามารถในการคิดวิเคราะห์ วารสารวิชาการมจร บุรีรัมย์ 2567;9(1):395-407.

กาญจนา บุศราทิจ,จารุต บุศราทิจ, ดนัย เจษฏาฐิติกุล, และจิตรดา พงศธราธิก. เทคโนโลยีความจริงเสริม: การประยุกต์ใช้ทางการศึกษาพยาบาล. วารสารมหาวิทยาลัยคริสเตียน 2563;26(1);104-11.

Sombilon EV, Rahmanov SS, Jachecki K, Rahmanov Z, Peisachovich E. Ethical Considerations When Designing and Imple-menting Immersive Realities in Nursing Education. Cureus 2024;16(7):e64333.

Ahmady S, Shahbazi S. Impact of social problem-solving training on critical thinking and decision making of nursing students. BMC Nursing 2020;19: 94.

วรรณภา ศรีอ่อน, ชลธิชา อมตยคง. การใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการออกแบบการเรียนการสอนแบบ กรณีศึกษาเพื่อส่งเสริมการคิดวิเคราะห์สำหรับนักศึกษาพยาบาล. วารสารวิจัยทางการพยาบาลและการสาธารณสุข 2568; 5(3):e274936.

Marin YR, Caro OC, Rituay AMC. et al. Ethical Challenges Associated with the Use of Artificial Intelligence in University Education. Journal of Academic Ethics 2025;23:2443–67.

กฤษฏิ์พนธ์ พรรณรัตนชัย, วรชัย ศรีสมุดคํา, มงคล ศิริวงศ์ และเทิดพงษ์ แดงสี. ประเด็นปัญหาการใช้ ปัญญาประดิษฐ์ในภาคการศึกษา. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยเซาธ์อีสก์บางกอก 2567;4(2):224-41.

Kluge EHW. Artificial intelligence in healthcare: ethical considerations. Healthcare Management Forum 2020;33(1):47-9.

Moons P, Van Bulck L. ChatGPT: can artificial intelligence language models be of value for cardiovascular nurses and allied health professionals. European Journal Cardiovascular Nursing 2023;22(7):e55-e59.

Javaid M, Haleem A, Singh RP. Generative Artificial Intelligence Use in Healthcare: Opportunities for Clinical Excellence and Administrative Efficiency. American Journal Medical Science 2025;369(1):12-25.

Srinivasan M, Venugopal A, Venkatesan L, Kumar R. Navigating the Pedagogical Landscape: Exploring the Implications of AI and Chatbots in Nursing Education. JMIR Nursing 2024;7:e52105.

Kusterbeck S. The Ethical Implications of AI in Nursing. 2024. {Online} 2026 Jul 1. : https://www.nurse.com/blog/ethical- implications-ai-nursing-nsp/.

Gerke S, Minssen T. Ethical and legal considerations in healthcare AI : innovation and policy for safe and fair use. NPJournal Digital Medicine 2025;8:25.

Brown TB, Mann B, Ryder N, et. al. Language models are few-shot learners. In Advances in Neural Information Processing Systems 2020.

Kooli C. Chatbots in Education and Research: A Critical Examination of Ethical Implications and Solutions. Sustainability 2023;15:1-15.

Khosravi H, Viberg O, Kovanovic V, Ferguson R. Generative AI and learning analytics. Journal of Learning Analytics 2023;10(3):1–6.

กุลนรี หาญพัฒนชัยกูร, นันทวรรณ ตีระวงศา, ชลนกุล คำนึง, และทิพย์รัตน์ อุดเมืองเพีย. การใช้ปัญญาประดิษฐ์ ในการปฏิบัติการพยาบาล: ประเด็นปัญหาทางด้านจริยธรรม. วารสารวิชาการสาธารณสุข 2566;32(5):962-70.

Hanpatchaiyakul K, Teerawongsa N, Kamnueng C, Udmuangpia T. Artificial Intelligence in Nursing Practices: Addressing Ethical Concern. Journal of Health Science2525;32(5):962–70.

วิภาดา คุณาวิกติกุล. ปัญญาประดิษฐ์กับวิชาชีพการพยาบาล การขับเคลื่อนสูตรการดูแลสุขภาพที่ยั่งยืน ในยุคดิจิทัล 5.0. วารสารวิชาการราชวิทยาลัยจุฬากรณ์ 2568;7(4):446-55.

American Nurses Association Center for Ethics and Human Rights. The ethical use of artificial intelligence in nursing practice [position statement]. SilverSpring, MD: AmericanNurses Association; 2022.

AlAli MQ, Raid MAl, Nesreen A, Yousef Jaradat MF. The Impact of Artificial Intelligence on Nursing Students: A Systematic Review. South Eastern European Journal of Public Health 2025;26:797–808.

Kamalov F, Calonge DS, Gurrib I. New Era of Artificial Intelligence in Education: Towards a Sustainable Multifaceted Revolution. Sustainability 2023;15(16).

Murdoch B. Privacy and artificial intelligence: challenges for protecting health information in a new era. BMC Medical Ethics 2021; 22(1):122-6.