ผลการพัฒนาระบบเฝ้าระวังความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลในเขตอำเภอบุณฑริก
คำสำคัญ:
ความคลาดเคลื่อนทางยา, โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล, ระบบเฝ้าระวัง, ความปลอดภัยด้านยาบทคัดย่อ
ความคลาดเคลื่อนทางยาถือเป็นปัญหาสำคัญในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่มีจำนวนเพิ่มขึ้น ประกอบกับปัญหาการขาดแคลนเภสัชกรและระบบเฝ้าระวังที่ยังขาดประสิทธิภาพ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลการพัฒนาระบบเฝ้าระวังความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลในเขตอำเภอบุณฑริก โดยเปรียบเทียบอัตราการเกิดความคลาดเคลื่อนทางยาและความพึงพอใจของผู้ใช้งานระบบก่อนและหลังการพัฒนา การวิจัยและพัฒนาดำเนินการใน รพ.สต. 16 แห่ง กลุ่มตัวอย่างเจ้าหน้าที่ 32 คน การพัฒนาระบบประกอบด้วย 3 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ การพัฒนาระบบสารสนเทศ การพัฒนาศักยภาพบุคลากร และการปรับปรุงกระบวนการทำงาน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและ Dependent t-test ผลการศึกษาพบว่า หลังการพัฒนาระบบ อัตราความคลาดเคลื่อนทางยาโดยรวมลดลงอย่างมีนัยสำคัญจาก 22.55 เป็น 20.50 ครั้งต่อ 1,000 ใบสั่งยา (ลดลงร้อยละ 9.09, p=0.028) ความคลาดเคลื่อนระดับรุนแรงสูงลดลงจากร้อยละ 4.92 เป็น 0.90 (ลดลงร้อยละ 81.71, p=0.018) ความคลาดเคลื่อนในการจ่ายยาลดลงจากร้อยละ 33.61 เป็น 28.83 (p=0.036) บุคลากรมีความพึงพอใจต่อระบบในระดับมาก (Mean=4.43, SD=0.61) การพัฒนาระบบเฝ้าระวังความคลาดเคลื่อนทางยาแบบผสมผสานสามารถลดอัตราและระดับความรุนแรงของความคลาดเคลื่อนทางยาใน รพ.สต. ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เอกสารอ้างอิง
ชาญวิทย์ วสันต์ธนารัตน์, วิชช์ เกษมทรัพย์, กฤษดา เรืองอารีย์รัชต์, นารีรัตน์ ผุดผ่อง, จิราพร เขียวอยู่. รูปแบบการจัดบริการปฐมภูมิของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลในประเทศไทย. วารสารวิจัยระบบสาธารณสุข 2563;14(4):428-44.
กลุ่มงานพัฒนาระบบสนับสนุนบริการ. แนวทางปฏิบัติเภสัชกรรมปฐมภูมิ. นนทบุรี: กองบริหารการสาธารณสุข; 2566.
กิตติพนธ์ เครือวังค์. ระบบการจัดการด้านยาในหน่วยบริการปฐมภูมิ. วารสารกฎหมายสุขภาพและสาธารณสุข 2564;7(2):235-44.
วันชนก แก้วคะตา. การพัฒนาระบบรายงานความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล เครือข่ายบริการสุขภาพอำเภอเมืองจันทร์ จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารเภสัชกรรมไทย 2566;15(1):136-46.
จันทร์ธิมา เพียรธรรม, ชนัตถา พลอยเลื่อมแสง, วนรัตน์ อนุสรณ์เสงี่ยม. ผลลัพธ์กระบวนการลดความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล. วารสารเภสัชศาสตร์อีสาน 2564;17(3):78-89.
วันชนก แก้วคะตา. การพัฒนาระบบรายงานความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) เครือข่ายบริการสุขภาพอำเภอเมืองจันทร์ จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพ 2566;3(2):136-46.
สมหญิง พุ่มทอง, วรรณา คงสุริยะนาวิน, ศิริพร ยงพานิชกุล, สุนทรี ท้าวกลาง, จิราภรณ์ บุญมาก, ประภาพร บุญมี. การพัฒนาระบบป้องกันความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล เครือข่ายบริการสุขภาพอำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา. วารสารเภสัชกรรมไทย 2565;14(1):45-58.
อภิรดี แซ่ลิ้ม, สุนิสา จันทร์เพ็ญ, พัชราภรณ์ กลิ่นเกษร, วรินทร จันทร์เพ็ชร, สุภาวดี เสริมศรี, นงนุช ภัทรอนันตนพ. การพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดสงขลา. วารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล 2564;31(2):112-24.
Jaam M, Naseralallah LM, Hussain TA, Pawluk SA. Pharmacist-led educational interventions provided to healthcare providers to reduce medication errors: A systematic review and meta-analysis. PLoS One 2021;16(6):e0253588. doi:10.1371/journal.pone.0253588. pmcid:PMC8221459.
Mostafa LS, Sabri NA, El-Anwar AM, Shaheen SM. Evaluation of pharmacist-led educational interventions to reduce medication errors in emergency hospitals: a new insight into patient care. Journal of public health (Oxford, England) 2020;42(1):169-74. doi:10.1093/pubmed/fdy216.
George D, Supramaniam ND, Hamid SQA, Hassali MA, Lim WY, Hss AS. Effectiveness of a pharmacist-led quality improvement program to reduce medication errors during hospital discharge. Pharmacy practice 2019;17(3):1501. doi:10.18549/PharmPract.2019.3.1501. pmcid:PMC6763293.
Salmasi S, Khan TM, Hong YH, Ming LC, Wong TW. Medication errors in the Southeast Asian countries: a systematic review. PloS one 2015;10(9):e0136545.
Kohn LT, Corrigan JM, Donaldson MS. Institute of Medicine. To err is human: building a safer health system. Washington, DC: National Academy Press; 2000.
Soller RW, Mann S. A Systems Cycle of Self-Care-Adaption of Institute of Medicine (IOM) Principles for Creating a Systems Approach to Healthcare. SelfCare Journal 2014;5(3):47-57.
Pathak S, Haynes M, Qato DM, Urick BY. Telepharmacy and quality of medication use in rural areas, 2013–2019. Preventing Chronic Disease 2020;17:E101.
Scott DM, Friesner DL, Rathke AM, Doherty-Johnsen S. Medication error reporting in rural critical access hospitals in the North Dakota Telepharmacy Project. American journal of health-system pharmacy : AJHP : official journal of the American Society of Health-System Pharmacists 2014;71(1):58-67. doi:10.2146/ajhp120533.
Shamsuddin A, Jeffries M, Sheikh A, Laing L, Salema N-E, Avery AJ, et al. Strategies supporting sustainable prescribing safety improvement interventions in English primary care: a qualitative study. BJGP open 2021;5(5).
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ประกาศเกี่ยวกับลิขสิทธิ์
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของชมรมเภสัชสาธารณสุขแห่งประเทศไทย
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับชมรมเภสัชสาธารณสุขจังหวัดแห่งประเทศไทย และบุคลากรท่านอื่นๆในสำนักงานฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
