การพัฒนาระบบการให้บริการเภสัชกรรมทางไกลสำหรับผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง โดยใช้แอปพลิเคชัน Sisaket Telepharmacy Service ในโครงการร้านยาคุณภาพของจังหวัดศรีสะเกษ

ผู้แต่ง

  • รวิวรรณ ฉลาดล้ำ โรงพยาบาล 50 พรรษา มหาวชิราลงกรณ จังหวัดอุบลราชธานี

คำสำคัญ:

บริการเภสัชกรรมทางไกล, โรคความดันโลหิตสูง, ปัญหาจากยา, อาการไม่พึงประสงค์จากยา

บทคัดย่อ

โรงพยาบาลศรีสะเกษมีนโยบายเพิ่มความสะดวกให้แก่ผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ซึ่งเป็นผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เพื่อลดความแออัดในการมารับบริการที่โรงพยาบาล จึงมีระบบการให้บริการส่งยาถึงบ้านแก่ผู้ป่วย แต่ยังขาดการดำเนินงานโดยเภสัชกร ให้คำแนะนำปรึกษาด้านยา การติดตามอาการไม่พึงประสงค์จากยา ซึ่งอาจเป็นสาเหตุให้ผู้ป่วยต้องกลับมารับบริการที่โรงพยาบาลอีกครั้งและอาจจะทำให้โรงพยาบาลเกิดค่าใช้จ่ายตามมาได้ในภายหลัง การวิจัยเชิงปฏิบัติการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาระบบการให้บริการเภสัชกรรมทางไกลสำหรับผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง และศึกษาผลลัพธ์ทางคลินิกหลังจากได้ปรับรูปแบบการให้บริการเภสัชกรรมทางไกลด้าน ปัญหาการใช้ยา และความพึงพอใจของผู้ป่วย จำนวน 52 คน โดยการสุ่มตัวอย่างเภสัชกรผู้มีส่วนร่วมดำเนินการ จำนวน 7 คน แบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ประกอบไปด้วย แอปพลิเคชัน Sisaket Telepharmacy Service แบบบันทึกข้อมูล ได้แก่ ข้อมูลทั่วไป ปัญหาจากยา และอาการไม่พึงประสงค์จากยา ความพึงพอใจ และผลลัพธ์ทางคลินิกของผู้ป่วย ดำเนินการระหว่าง เดือนพฤศจิกายน 2567 - กุมภาพันธ์ 2568 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา สถิติเชิงอนุมาน Paired t-test และวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ผลลัพธ์การจัดการปัญหาจากยาหลังรับบริการเภสัชกรรมทางไกล จำนวน 2 ครั้ง พบว่าผู้ป่วยให้ความร่วมมือปฏิบัติตามคำแนะนำของเภสัชกรและสามารถจัดการกับปัญหาได้ ร้อยละ 68.25 ความพึงพอใจในภาพรวมอยู่ในระดับที่พึงพอใจมากที่สุด (3.71±0.81 จากคะแนนเต็ม 4) ผลลัพธ์ทางคลินิกพบว่า ผู้ป่วยมีค่าเฉลี่ยระดับความดันโลหิต Systolic BP ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (137.85±23.22, 129.90±11.84; p<0.016 ) และค่าเฉลี่ยระดับความดันโลหิต Diastolic BP ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (84.33±12.34, 78.96±8.48; p<0.005) สรุปการพัฒนาระบบการให้บริการเภสัชกรรมทางไกลสำหรับผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ซึ่งเป็นโรคเรื้อรังที่พบบ่อยนี้ สามารถลดปัญหาเกี่ยวกับการใช้ยา ทั้งใช้ติดตามผลข้างเคียงและอาการไม่พึงประสงค์จากยา เพิ่มความปลอดภัยให้แก่ผู้ป่วยได้ และผู้ป่วยที่รับบริการมีความพึงพอใจมากที่สุด

เอกสารอ้างอิง

Department of health, Annual report 2021 department of health. Bangkok: Arkkarn graphic and design; 2021. p. 125-129.

Sisaket Provinvial Publicc Health Office, NCD Screen 2022 [online] 2023 [cited Aug 3, 2023]. Available form http://203.157.165.36/misprovisdb43/#.

Health Systems Research Institute, Strategic plan 2023-2025 [online] 2023 [cited Oct 29, 2023]. Available form http://www.cmpo.moph.go.th/cmpo/ index.php/2021-08-16-04-02-53/1133-2566-2568.

Limpananont J, kittiwongsoontorn W, Sakulbamroong sin R, Thantayothin W, Sripanitchakulchai K, Kessom boon N, et al. Development of telepharmacy practice guideline in Thailand. Bangkok: Health Systems Research Institute; 2021. p. 103-07.

Li H, Zheng S, Liu F, Liu W, Zhao R. Fighting against COVID-19: Innovative strategies for clinical pharma- cists. Res Social Adm Pharm 2021; 17: 1813–18.

Asseri A, Manna M, Yasin I, Moustafa M, Roubie G, El-Anssay S, et al. Implementation and evaluation of telepharmacy during COVID-19 pandemic in an academic medical city in the Kingdom of Saudi Arabia : Paving the way for telepharmacy. World J Adv Res Rev 2020; 7: 218–26.

ศิริพร พรหมรัตน์, พนิตา ค้าผล, ณัฏฐิญา ค้าผล. ผลของโปรแกรมสร้างความร่วมมือในการใช้ยาโดยใช้เภสัชกรรมทางไกลในผู้ป่วยความดันโลหิตสูง 2564. Thai Bullentin of Pharmaceutical Science. 2022;17(1):31-41.

ปรียา ยุคันตวนิชชัย. ความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่รับยาทางไปรษณีย์ของโรงพยาบาลอุดรธานี. วารสารวิชาการ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม. 2564;5(10):99-114.

Pharmacy Council. The Office of Community Pharmacy Accreditation [online] 2023 [cited Aug 3, 2023]. Available form https://www.acc-pharm.com/Pharmacy.

ราตรี ชาติศรีศักดิ์. (2554). การเปรียบเทียบผลของการบริบาลเภสัชกรรมแกผู้ป่วยในซึ่งเป็นโรคความดันโลหิตสูงกับการใหคำแนะนําเรื่องยากอนกลับบานแบบเดิม (วิทยานิพนธ์ปริญญาเภสัชศาสตรมหาบัณฑิต). สงขลา: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.

Somnuk Phattayanee. Educational measurement. Kalasin: Prasarn printing; 2556. p 218-20.

สุภาพร สุปินธรรม. ผลของโปรแกรมการส่งเสริมการใช้ยาต่อความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่ได้รับบริการผ่านระบบเภสัชกรรมทางไกล โรงพยาบาลป่าซาง จังหวัดลำพูน. เภสัชกรรมคลินิก 2566; 29(1):51-64.

วีรวรรณ รุจิจนากุล. การพัฒนาคุณภาพการให้บริการเภสัชกรรมทางไกลในผู้ป่วยโรคไตระยะเริ่มต้นของโรงพยาบาลชุมชนในจังหวัดขอนแก่น. การคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพ 2567; 29(1): 311-334.

ปิยะวัฒน์ รัตนพันธุ์. การพัฒนาระบบจัดส่งยาทางไปรษณีย์สำหรับผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงในสถานการณ์แพร่ระบาดของเชื้อโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019. เชียงรายเวชสาร 2563; 12(2): 48-66.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-30