การศึกษาการละเมิดกฎหมายโฆษณาสถานพยาบาลบน Facebook ของคลินิกบริการเสริมความงามในจังหวัดนครศรีธรรมราช

ผู้แต่ง

  • อรรถพล ศรีสุวรรณ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครศรีธรรมราช

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวางนี้ศึกษาความชุก ประเภท ระดับความรุนแรง และรูปแบบการละเมิดร่วมของการละเมิดกฎหมายโฆษณาสถานพยาบาลบน Facebook ของคลินิกเสริมความงามในจังหวัดนครศรีธรรมราช กลุ่มตัวอย่างคือโพสต์ล่าสุด 10 โพสต์จากคลินิกเสริมความงาม 62 แห่งในจังหวัดนครศรีธรรมราช รวม 620 โพสต์ ตรวจสอบตามกรอบตัวแปร 19 ประเด็นที่สังเคราะห์จากกฎหมายและข้อบังคับวิชาชีพ 6 ฉบับ ร่วมกับแนวปฏิบัติของกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ และประเมินความรุนแรงด้วยคะแนนถ่วงน้ำหนัก (Weighted Severity Score: WSS) ผู้วิจัยซึ่งเป็นพนักงานเจ้าหน้าที่ตามพระราชบัญญัติสถานพยาบาล พ.ศ. 2541 เป็นผู้วินิจฉัยทั้งหมด โดยผู้ประเมินร่วมอิสระประเมินซ้ำร้อยละ 10 ได้ค่า Cohen's Kappa = 0.9742 (Almost Perfect) พบว่าคลินิกร้อยละ 98.4 มีโพสต์ที่ละเมิดกฎหมาย และโพสต์ร้อยละ 86.3 มีเนื้อหาที่ผิดกฎหมายอย่างน้อยหนึ่งประเด็น การละเมิดที่พบมากที่สุดคือการไม่แสดงเลขอนุมัติโฆษณา (ร้อยละ 82.7) การโอ้อวดเกินจริง (ร้อยละ 65.8) และการไม่แสดงคำเตือน (ร้อยละ 46.3) ซึ่งมักเกิดร่วมกันเป็นชุด (Phi Coefficient 0.415–0.517) โพสต์ร้อยละ 55.0 อยู่ในระดับเสี่ยงสูงถึงสูงมาก และคลินิกที่มีสาขามีอัตราการละเมิดและความรุนแรงสูงกว่าคลินิกเดี่ยวอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p = 0.002 และ p = 0.025 ตามลำดับ) จึงเสนอให้พัฒนาระบบเฝ้าระวังเชิงรุกโดยบูรณาการปัญญาประดิษฐ์และจัดลำดับการบังคับใช้กฎหมายตามระดับความรุนแรง

เอกสารอ้างอิง

คณะกรรมาธิการการสาธารณสุข วุฒิสภา. รายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง ภัยคุกคามสุขภาพจากการโฆษณาสถานเสริมความงาม และข้อเสนอแนวทางการแก้ไข. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา; 2568.

อาภากร เขจรรักษ์, นพดล มุสิก. กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการโฆษณาสถานพยาบาลเพื่อนำมาตรการทางกฎหมายมาใช้บังคับต่อผู้ฝ่าฝืนในจังหวัดมหาสารคาม. วารสารชมรมเภสัชสาธารณสุขจังหวัดแห่งประเทศไทย 2567;3(3):72-85.

จุฬาลักษ์ พชรทิพย์. ความชุกของการโฆษณาทางสื่อออนไลน์ที่ฝ่าฝืนกฎหมายของคลินิกเวชกรรมที่ให้บริการด้านความงามในจังหวัดแห่งหนึ่งในภาคใต้ [วิทยานิพนธ์เภสัชศาสตรมหาบัณฑิต]. สงขลา: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์; 2562.

ชฎากร บุญสิน. ความชุกของโฆษณาทางสื่อออนไลน์ที่ฝ่าฝืนกฎหมายของคลินิกเวชกรรมที่ให้บริการเสริมความงามในจังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารสาธารณสุขและวิทยาศาสตร์สุขภาพ 2565;5(3):110-24.

วิภา ศิริสวัสดิ์. การศึกษาโฆษณาของสถานพยาบาลเอกชนในจังหวัดนครราชสีมา. นครราชสีมา: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา; 2562.

อาภากร เขจรรักษ์. สถานการณ์การโฆษณาทางสื่อออนไลน์ที่ฝ่าฝืนกฎหมายของคลินิกเวชกรรมเสริมความงามในจังหวัดมหาสารคาม [วิทยานิพนธ์เภสัชศาสตรมหาบัณฑิต]. ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2565.

อรรถพล คนต่ำ, วุฒิไกร ยศกำธร. สถานการณ์โฆษณาทางสื่อออนไลน์ของสถานพยาบาลเอกชนในจังหวัดหนองบัวลำภู. วารสารสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดหนองบัวลำภู 2566;4(2):45-58.

ประไพ ตรีกาลนนท์. ปัจจัยที่ส่งผลต่อการบังคับใช้กฎหมายเพื่อควบคุมการโฆษณาสถานพยาบาลในเขตกรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์นิติศาสตรดุษฎีบัณฑิต]. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2566.

กมลภัทร์ สวัสดิ์โกศล. ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติตามข้อกฎหมายเกี่ยวกับการโฆษณาของสถานพยาบาลในจังหวัดกาญจนบุรี. วารสารวิชาการสาธารณสุข 2567;33(5):889-901.

ประภา สุดราม, ภาวัต ชาวพัฒนวรรณ. อุปสรรคในกระบวนการบังคับใช้พระราชบัญญัติสถานพยาบาล พ.ศ. 2541 เพื่อควบคุมการโฆษณาสถานพยาบาล. วารสารนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 2562;48(4):825-48.

อารีวรรณ สีชุม, ศรัณยา นาคแก้ว, พิชญ์สินี ศรีสุวรรณ, นภัสสรณ์ วรรณศิริ, ณัฏฐณิชา ดำมณี, ผุสดี พรผล. รูปแบบการสื่อสารการตลาดแบบบูรณาการผ่านสื่อดิจิทัลที่มีอิทธิพลต่อการตัดสินใจใช้บริการคลินิกเสริมความงามของผู้บริโภคในจังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี 2568;15(1):101-22.

พรรัตน์ ชาญชวณิชย์, พอดี สุขพันธ์, ปรามศึก หวลประไพ. กลยุทธ์การตลาดที่ส่งผลต่อการตัดสินใจกลับมาใช้บริการคลินิกศัลยกรรมเสริมความงามในเขตกรุงเทพมหานคร. วารสารบริหารธุรกิจศรีนครินทรวิโรฒ 2564;12(2):75-90.

อัจฉรา ตันเจริญ. การพัฒนารูปแบบการจัดการปัญหาด้านการโฆษณาของคลินิกเวชกรรมเสริมความงามในจังหวัดสมุทรปราการ. วารสารวิชาการสาธารณสุข 2568;34(2):245-58.

กฤตธี พุทธิกานต์. การประเมินการจัดการปัญหาโฆษณาผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ผิดกฎหมายบนสื่อออนไลน์ด้วยวิธีการรายงานผ่านระบบแพลตฟอร์มออนไลน์ กรณีศึกษาจังหวัดราชบุรี. วารสารชมรมเภสัชสาธารณสุขจังหวัดแห่งประเทศไทย 2568;4(1):33-47.

Landis JR, Koch GG. The measurement of observer agreement for categorical data. Biometrics 1977;33(1):159-74.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-30