ผลของการจัดการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับทางร่วมกับการประยุกต์ใช้กรณีศึกษาต่อความรู้และคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเองของนักศึกษาพยาบาลชั้นปีที่ 3 ในหัวข้อการพยาบาลผู้สูงอายุที่มีกลุ่มอาการสูงอายุ
คำสำคัญ:
ห้องเรียนกลับทาง, กรณีศึกษา, การเรียนรู้แบบชี้นำตนเอง, ความรู้, การพยาบาลผู้สูงอายุบทคัดย่อ
บทนำ: หัวข้อการพยาบาลผู้สูงอายุที่มีกลุ่มอาการสูงอายุมีเนื้อหาซับซ้อนและมีอาการแสดงคาบเกี่ยวกัน การบรรยายเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอต่อการพัฒนาความรู้เชิงประยุกต์และคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเองของนักศึกษาพยาบาล
วัตถุประสงค์: เพื่อเปรียบเทียบความรู้และคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเองของนักศึกษาพยาบาล ก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับทางร่วมกับการประยุกต์ใช้กรณีศึกษา
วิธีการดำเนินการวิจัย: การวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดก่อนและหลัง ศึกษาในประชากรทั้งหมด คือ นักศึกษาพยาบาลชั้นปีที่ 3 ที่ลงทะเบียนเรียนรายวิชาการพยาบาลผู้สูงอายุ ปีการศึกษา 2568 จำนวน 74 คน จัดการเรียนรู้รวม 4 ชั่วโมงในช่วง 2 สัปดาห์ เก็บข้อมูลเดือนกุมภาพันธ์–มีนาคม พ.ศ. 2569 ด้วยแบบทดสอบความรู้แบบปรนัย 20 ข้อ และแบบวัดคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเอง 50 ข้อ 8 ด้าน ทั้งสองฉบับมีค่า I-CVI 0.67–1.00 และ S-CVI/Ave 0.91 ค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.86 (KR-20) และ 0.90 (แอลฟาของครอนบาค) ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและ Paired Samples t-test ที่ระดับนัยสำคัญ .05
ผลการวิจัย: คะแนนความรู้เพิ่มขึ้นจากก่อนเรียน (M = 13.12, SD = 2.24) เป็นหลังเรียน (M = 16.45, SD = 2.73) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (ผลต่าง 3.33; t(73) = 7.186, p < .001, Cohen’s d = 0.84) คะแนนคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเองภาพรวมเพิ่มขึ้นจาก 175.14 (SD = 24.28) เป็น 208.68 (SD = 28.46) เช่นเดียวกัน (ผลต่าง 33.54; t(73) = 12.948, p < .001, d = 1.51) และคะแนนรายด้านสูงขึ้นครบทั้ง 8 ด้าน (p < .001)
สรุปผลและข้อเสนอแนะ: ภายหลังการจัดการเรียนรู้ นักศึกษาพยาบาลมีคะแนนความรู้และคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเองสูงขึ้นกว่าก่อนเรียน อย่างไรก็ตาม เนื่องจากไม่มีกลุ่มควบคุม จึงยังไม่สามารถสรุปความเป็นเหตุเป็นผลได้ ควรนำรูปแบบนี้ไปใช้ในหัวข้อที่มีเนื้อหาซับซ้อน โดยเตรียมสื่อก่อนชั้นเรียน กรณีศึกษาที่ผ่านการตรวจสอบคุณภาพ และกิจกรรมสะท้อนคิด
เอกสารอ้างอิง
กรมกิจการผู้สูงอายุ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2568). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2567. https://www.dop.go.th/download/statistics/en1768287262-2583_0.pdf
ชญานิศ ชอบอรุณสิทธิ, และศรัทธา ประกอบชัย. (2566). ผลของการเรียนรู้โดยใช้ STEM Education ผ่านกรณีศึกษาเป็นฐานต่อความรู้และทัศนคติในผู้สูงอายุของนักศึกษาพยาบาลชั้นปีที่ 2 มหาวิทยาลัยสวนดุสิต. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 31(3), 103–113. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/Nubuu/article/view/263610
ดนุลดา จามจุรี. (2563). การออกแบบการเรียนรู้สำหรับผู้เรียน Gen Z. บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ. https://pubhtml5.com/rgkgq/iggk/
วรรษชล พิเชียรวิไล. (2563). ผลการจัดการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับด้านต่อการเรียนรู้แบบนำตนเองและผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักศึกษาพยาบาลศาสตร์ ในวิชาการพยาบาลเด็กและวัยรุ่น [รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์]. สถานพัฒนาคณาจารย์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี.
ศศิธร มุกประดับ, เนตรนภา คู่พันธวี, เกสร พรมเหล็ก, และวิภา แซ่เซี้ย. (2568ก). การพัฒนาความรู้และคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเองของนักศึกษาพยาบาลในมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่งในภาคใต้ของประเทศไทยโดยใช้การจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับทาง. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี, 36(3), 14–27.
ศศิธร มุกประดับ, วิภา แซ่เซี้ย, เนตรนภา คู่พันธวี, และเกสร พรมเหล็ก. (2568ข). ผลของการจัดการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับทางต่อความรู้และคุณลักษณะการเรียนรู้แบบชี้นำตนเองของนักศึกษาพยาบาล ในการเรียนวิชาการพยาบาลผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ 1 (ระยะที่ 2). วารสารนวัตกรรมทางการศึกษา, 25(1), 161–174. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/eduthu/article/view/279622
แสงเดือน เจริญฉิม, ทัศนีย์ กันธิยะ, สาธิต เจริญฉิม, และอุทัยวรรณ สมัครัฐกิจ. (2555). ความสามารถในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเองของนิสิตฝึกหัดครู [รายงานการวิจัย]. คณะศึกษาศาสตร์และพัฒนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน. https://www.edu.kps.ku.ac.th/DBresearch/document/DB_RESEARCH/Research30.pdf
Abeysekera, L., & Dawson, P. (2015). Motivation and cognitive load in the flipped classroom: Definition, rationale and a call for research. Higher Education Research & Development, 34(1), 1–14. https://doi.org/10.1080/07294360.2014.934336
Bergmann, J., & Sams, A. (2012). Flip your classroom: Reach every student in every class every day. International Society for Technology in Education.
Bishop, J. L., & Verleger, M. A. (2013, June 23–26). The flipped classroom: A survey of the research [Conference paper]. 120th ASEE Annual Conference & Exposition, Atlanta, GA, United States.
Fan, J.-Y., Tseng, Y.-J., Chao, L.-F., Chen, S.-L., & Jane, S.-W. (2020). Learning outcomes of a flipped classroom teaching approach in an adult-health nursing course: A quasi-experimental study. BMC Medical Education, 20, Article 317. https://doi.org/10.1186/s12909-020-02240-z
Kang, H. Y., & Kim, H. R. (2021). Impact of blended learning on learning outcomes in the public healthcare education course: A review of flipped classroom with team-based learning. BMC Medical Education, 21, Article 78. https://doi.org/10.1186/s12909-021-02508-y
Khodaei, S., Hasanvand, S., Gholami, M., Mokhayeri, Y., & Amini, M. (2022). The effect of the online flipped classroom on self-directed learning readiness and metacognitive awareness in nursing students during the COVID-19 pandemic. BMC Nursing, 21(1), Article 22. https://doi.org/10.1186/s12912-022-00804-6
Knowles, M. S. (1975). Self-directed learning: A guide for learners and teachers. Association Press.
Kritpracha, C., Sae-Sia, W., Nukaew, O., Jittanoon, P., Chunuan, S., & Kaosaiyaporn, O. (2018). The development of cooperative learning using jigsaw activities for learning achievement and self-directed learning behaviors of master nursing students. International Journal of Information and Education Technology, 8(12), 913–917. https://doi.org/10.18178/ijiet.2018.8.12.1162
Lee, M. H., & Park, M. S. (2021). The effect of case-based learning based on flipped learning for nursing students. Journal of Korean Academic Society of Nursing Education, 27(2), 107–116.
Lelean, H., & Edwards, F. (2020). The impact of flipped classrooms in nurse education: A literature review. Waikato Journal of Education, 25, 145–157.
Ni, Z. H., Huang, J., Yang, D. P., & Wang, J. (2024). Nursing students’ experience of flipped classroom combined with problem-based learning in a paediatric nursing course: A qualitative study. BMC Nursing, 23(1), Article 88. https://doi.org/10.1186/s12912-024-01744-z
Yang, F., Lin, W., & Wang, Y. (2021). Flipped classroom combined with case-based learning is an effective teaching modality in nephrology clerkship. BMC Medical Education, 21, Article 276. https://doi.org/10.1186/s12909-021-02723-7
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีอุดรธานี
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
