Factors Affecting to Breast Cancer Screening among Women, Chaiyaphum Province
Keywords:
Breast cancer screening, ฺBreast cancer, Breast examinationAbstract
Background: Breast cancer is a major public health problem and a leading cause of morbidity and mortality among women worldwide. Early detection can cure and reduce mortality. Multiple factors influence women’s participation in breast cancer screening.
Objectives: To examine breast cancer screening practices and factors affecting breast cancer screening among women in Chaiyaphum Province.
Materials and methods: This study employed a cross-sectional analytical study. The sample consisted of 396 women aged 40–69 years residing in Chaiyaphum Province, selected using multistage random sampling. The research tools were questionnaires, including knowledge about breast cancer, perception of the severity of breast cancer, perception of the risk of developing breast cancer, expectations of the outcome of breast cancer screening, expectations of breast cancer screening capacity, and social support. The instruments demonstrated reliability coefficients of 0.74, 0.86, 0.77, 0.82, 0.87, and 0.79 respectively. Data were collected from August to October 2024. Descriptive statistics and logistic regression analysis were used to analyze the data.
Results: (1) A total of 47.98% of participants had previously undergone breast cancer screening. (2) The factors significantly associated with breast cancer screening were: Age 50 – 59 years (AOR = 2.09, 95% CI = 1.21–3.62); Having an underlying disease (AOR = 1.80, 95% CI = 1.09–2.96); High outcome expectancy (AOR = 2.92, 95% CI = 1.66–5.17); High self-efficacy (AOR = 2.15, 95% CI = 1.34–3.44); Moderate social support (AOR = 2.58, 95% CI = 1.56–4.28); and High social support (AOR = 4.96, 95% CI = 2.58–9.52).
Conclusion: Community nurses can take factors such as age, underlying diseases, outcome expectancy, outcome self-efficacy, and social support can be applied in the development of activities to promote breast cancer screening.
References
World Health Organization. Breast Cancer [internet]. 2025 [cited 2025 Dec 20]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/breast-cancer
สำนักสารนิเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. โรคมะเร็งเต้านมในสตรีไทย. [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 20 ธันวาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก : https://pr.moph.go.th/online/index/news/304499online/index/eventonline/index/event
ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (Health Data Center). อัตราป่วยโรคมะเร็งเต้านมต่อประชากร [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 20 ธันวาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก : https://hdc.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/825c7fbfdbde936cf821a9b16dc4189b
สุวลักษณ์ วงศ์จรรโลงศิล. ความรู้เกี่ยวกับมะเร็งเต้านมและการปฏิบัติตนเมื่อเข้ารับการรักษา [อินเตอร์เน็ต]. 2562 [เข้าถึงเมื่อ 21 ตุลาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก : https://www.rama.mahidol.ac.th/cancer_center/sites/default/files/public/pdf/Article/คู่มือมะเร็งเต้านมที่ได้รับการผ่าตัด.pdf
สำนักส่งเสริมสุขภาพ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. คู่มืออบรมแกนนำนักศึกษาในการดูแลและเฝ้าระวังสตรีไทยจากมะเร็งเต้านม [อินเตอร์เน็ต]. 2565 [เข้าถึงเมื่อ 21 ตุลาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก : https://hp.anamai.moph.go.th/th/worker-emag/download/?did=212652&id=102373&reload=
สำนักส่งเสริมสุขภาพ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. แนวทางการดำเนินงานโครงการสืบสานพระราชปณิธานสมเด็จย่า ต้านภัยมะเร็งเต้านม [อินเทอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 21 ตุลาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก https://hp.anamai.moph.go.th/web-upload/migrated/files/hp/n1280_5891ab5871f94336de351233f0ca18c8_article_20170705155307.pdf
ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (Health Data Center). อัตราการคัดกรองมะเร็งเต้านมในสตรีอายุ 30 – 70 ปี ปีงบประมาณ 2567 [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 21 ตุลาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก : https://hdc.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/308526013808
e90ce8f30d66e3b5ad82
สถาบันมะเร็งแห่งชาติ กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. นิยามตัวชี้วัด Service Plan สาขาโรคมะเร็ง 2566-2570. [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 10 ตุลาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก : https://www.lpch.go.th/lpch/uploads/20241127132948217319.pdf
ณัฐธยาน์ ชาบัวคำ, สุภารัตน์ พิสัยพันธุ์. ความรู้เกี่ยวกับมะเร็งเต้านมและพฤติกรรมการตรวจเต้านมด้วยตนเองของสตรีวัยสูงอายุในเขตเทศบาลนครอุบลราชธานี. วารสารโรงพยาบาลสกลนคร. 2567; 27(3):46-56.
ศิรกาญจน์ ฉันทเฉลิมพงศ์, พิมผกา ปัญโญใหญ่, ณยฎา ธนกิจธรรมกุล. ความรอบรู้ด้านสุขภาพ การสนับสนุนทางสังคมและพฤติกรรมการตรวจคัดกรอง โรคมะเร็งเต้านมของสตรีวัยทำงาน. วารสารวิจัยสุขภาพและการพยาบาล (วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี กรุงเทพ). 2566;39(2):68-80.
ศิริพร จิตรเอื้อ, ฉันทนา จันทวงศ์, นิสากร กรุงไกรเพชร. ผลของโปรแกรมการสร้างแรงจูงใจต่อพฤติกรรมการตรวจเต้านมด้วยตนเองของสตรีวัยผู้ใหญ่ตอนต้น เทศบาลเมืองขลุง อำเภอขลุง จังหวัดจันทบุรี. วารสารศูนย์การศึกษาแพทยศาสตร์คลินิก โรงพยาบาลพระปกเกล้า. 2560;34(1):40-53.
Bloom BS, Engelhart MD, Furst EJ, Hill WH, Krathwohl DR. Taxonomy of educational objectives: The classification of educational goals. Handbook I: Cognitive domain. New York: David McKay; 1956.
Rogers RW. A protection motivation theory of fear appeals and attitude change. J Psychol. 1975;91(1):93-114. doi:10.1080/00223980.1975.9915803
House JS. Work stress and social support. Reading, MA: Addison-Wesley; 1981.
Wayne WD. Biostatistics: A Foundation of Analysis in the Health Sciences. 6th ed. New York: John Wiley & Sons; 1995.p.180.
สิรินุช บูรณะเรืองโรจน์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการตรวจเต้านมด้วยตนเองในสตรีไทยเขตอำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก. วารสารพฤติกรรมศาสตร์เพื่อการพัฒนา. 2559;8(1): 279-294.
Bloom BS. Handbook on Formative and Summative Evaluation of Student Learning. New York: McGraw-Hill Book Co; 1971.
Best JW. Research in Education. 4th ed. New Jersey: Prentice-Hall; 1981.
Hambleton RK. Test score validity and standard-setting methods. In: Berk RA, editor. Criterion-referenced measurement: The state of the art. Baltimore: The Johns Hopkins University Press; 1980.p.80-123.
Cronbach LJ. Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika. 1951;16: 297-334.
ศักดิ์ชัย ไชยมหาพฤกษ์. ระบาดวิทยาและสถิติ. พิมพ์ครั้งที่ 2. พิษณุโลก: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยนเรศวร; 2566.
ชลวิทย์ บุญศรี. การรับรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคมะเร็งเต้านมของผู้หญิงอายุ 30–70 ปี ตำบลท่าพระ อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและการสาธารณสุขชุมชน. 2565;5(2):90-101.
Rabiei M, Hoseini SH, Khodarahmi S, Sepahvand E, Shirali E. Factors related to clinical breast examination: a cross-sectional study. J Family Med Prim Care. 2022;11(6):3051-7. doi: 10.4103/jfmpc.jfmpc_1611_21
Narcisse MR, Shah SK, Hallgren E, Felix HC, Schootman M, McElfish PA. Factors associated with breast cancer screening services use among women in the United States: an application of Andersen's Behavioral Model of Health Services Use. Prev Med. 2023; 173:107545. doi: 10.1016/j.ypmed.2023.107545
Gao Y, Yu J, Wang H, Liu B, Zhang S. Predicting breast cancer screening behaviors using protective motivation theory: a structural equation modeling approach. Clin Exp Obstet Gynecol. 2023;50(8):168. doi: 10.31083/j.ceog5008168
Nazari M, Ghazaani FM, Kaveh MH, Karimi M, Ghahremani L. Investigating the predictors of breast cancer screening behaviors (breast self-examination, clinical examination or examination by physician/midwife and mammography) based on protection motivation theory (PMT) in women. J Prev Med Hyg. 2021;62(3): E736–E741. doi:10.15167/2421-4248/ jpmh2021.62.3.1857
ภัทรนัย ไชยพรม, ชิสาพัชร์ ชูทอง, ฉัตรสุดา มาทา, ศิริพินธ์ หอมแก่นจันทร์. ความชุกและปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการตรวจเต้านมด้วยตนเองของหญิงไทยในเขตชุมชนกึ่งเมือง. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี จังหวัดนนทบุรี. 2567;18(2):37–48.
Dang CT, Nguyen TTN, Ho TTT, Kang S. Breast cancer screening motivation among women: an application of self-determination theory. BMC Prim Care. 2024; 25(1):339. doi:10.1186/ s12875-024-02594-z
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Thammasat University Hospital Journal Online
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
