การเปรียบเทียบความเพียงพอในการฟอกเลือดระหว่างการวัดโดย เครื่องไตเทียมประสิทธิภาพสูงแบบออนไลน์และการวัดโดยแบบจำลองกลศาสตร์ของยูเรีย ในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมประสิทธิภาพสูง
คำสำคัญ:
ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้าย, การฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม, ความเพียงพอในการฟอกเลือด, เครื่องไตเทียมประสิทธิภาพสูงแบบออนไลน์, แบบจำลองกลศาสตร์ของยูเรียบทคัดย่อ
บทนำ: การประเมินคุณภาพความเพียงพอในการฟอกเลือดที่มีแต่เดิมคือการวัดแบบจำลองกลศาสตร์ของยูเรีย (UKM) โดยการเก็บตัวอย่างเลือดส่งตรวจทางห้องปฏิบัติการและมีค่าใช้จ่ายสูง ปัจจุบันมีการวัดที่สะดวกมากขึ้นโดยใช้เครื่องไตเทียมประสิทธิภาพสูงแบบออนไลน์ (OCM)
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาเปรียบเทียบผลการวัดความเพียงพอในการฟอกเลือดแบบ OCM กับ UKM และเพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างผลลัพธ์ทางคลินิกกับความเพียงพอในการฟอกเลือด
วิธีดำเนินการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม จำนวน 120 คน ช่วงกรกฎาคมถึงตุลาคม 2563 เครื่องมือเก็บข้อมูลประกอบด้วย แบบบันทึกข้อมูลทั่วไป, แบบประเมินความเพียงพอของการฟอกเลือด และแบบประเมินผลลัพธ์ทางคลินิก วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา การทดสอบที และสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน
ผลการศึกษา: กลุ่มตัวอย่างเป็นเพศชายและหญิง ร้อยละ 44.2 และ 55.8 ตามลำดับ อายุเฉลี่ย 67.7 ปี ค่าเฉลี่ยจากการเปรียบเทียบความเพียงพอในการฟอกเลือดที่วัดด้วยวิธี OCM กับค่าเฉลี่ยของการวัดด้วยวิธี UKM พบว่าแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) อย่างไรก็ตามค่าเฉลี่ยของทั้งสองวิธีอยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน (>1.2) และพบว่า ผลลัพธ์ทางคลินิกในการขจัด BUN, Cr และการคุมน้ำหนัก มีความสัมพันธ์ทางลบกับความเพียงพอในการฟอกเลือดอย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ 0.01 (r=-0.634, -0.446 และ -0.297 ตามลำดับ) ส่วนภาวะทุพโภชนาการ (albumin และ nPCR) ไม่มีความสัมพันธ์กับความเพียงพอในการฟอกเลือด กลุ่มตัวอย่างทั้งหมดไม่มีอาการคลื่นไส้อาเจียน เบื่ออาหารและคันตามตัว
สรุป: การวัดความเพียงพอในการฟอกเลือดทั้งแบบ OCM และแบบ UKM สามารถใช้เป็นเครื่องมือในการปฏิบัติหน้างานได้ไม่แตกต่างกัน
เอกสารอ้างอิง
ประเสริฐ ธนกิจจารุ. Current situation of chronic kidney disease in Thailand สถานการณ์ปัจจุบันของโรคไตเรื้อรังในประเทศไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2557 [เข้าถึงวันที่ 1 มกราคม 2562] เข้าถึงได้จาก: http://www.dms.moph.go.th/dmsweb/dmsweb_v2_2/content/org/webpageJDMS_30/demo/data/2558/255805/no.5_01.pdf
ธนิต จิรนันท์ธวัช. Dialysis Review for Nurse 2018. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์กรุงเทพเวชสาร; 2561.
ทวี ชาญชัยรุจิรา. Hemodialysis apparatus and online monitoring. ใน: ธนิต จิรนันท์ธวัช, สิริภา ช้างศิริกุลชัย, ธนันดา ตระการวานิช, วสันต์ สุเมธกุล, บรรณาธิการ. Quality dialysis in the year 2010. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์บริษัทเท็กซ์ แอนด์ เจอร์นัลพับลิเคชั่น จำกัด; 2553. หน้า 61 – 86.
สมาคมพยาบาลโรคไตแห่งประเทศไทย. ข้อแนะนำเวชปฏิบัติการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม พ.ศ. 2557. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์เดือนตุลา; 2557.
Sabry, A.A., Alsaran, K., Yehia, A., El-Shafey, E.M., and Al-Yousef, A. Hemo-dialysis Adequacy: A Comparative Multi-Center Study Between OCM and Calculated Kt/V from Two Centers. Journal of Nephrology & Therapeutics 2011; 1:108. Doi: 10.4172/2161-0959.1000108.
จุลภัทร ยศสุนทรากุล. การเปรียบเทียบประสิทธิภาพของการฟอกเลือดแบบออนไลน์ฮีโมไดอะฟิลเตรชั่นกับแบบคอนเวคทีฟคอนโทร ดับเบิ้ลไฮ-ฟลักซ์ ฮีโมไดอะฟิลเตรชั่น. [วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตร์มหาบัณฑิต สาขาวิชาอายุรศาสตร์ ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์]. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2547.
Breitsameter, G., Figueiredo, A.E. and Kochhann, D. S. Calculation Kt/V in Hemo-dialysis: a comparison between the formulas. Brazilian. J Bras Nefrol 2012; 34(1): https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22441178/.
ธัญวรินทร์ ตั้งเสริมวงศ์. ความสำคัญของทีมโภชนบำบัดในการดูแลผู้ป่วย บทบาทของนักกำหนดอาหาร. ใน: ส่งศรี แก้วถนอม, บุชชา พราหมณสุทธิ์, อรวรรณ พิชิตไชยพิทักษ์, สิรกานต์ เ ตชะวณิช, อุปถัมภ์ ศุภสินธุ์, บรรณาธิการ. พยาบาลโภชนบำบัด (Nutrition support nurse). พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์กรุงเทพเวชสาร; 2560. หน้า 15 – 28.
อุปถัมภ์ ศุภสินธุ์. Nutrition in Dialysis. ใน: บัญชา สถิระพจน์, อำนาจ ชัยประเสริฐ, เนาวนิตย์ นาทา, อุปถัมภ์ ศุภสินธุ์, บรรณาธิการ. Manual of Dialysis. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: นำอักษรการพิมพ์; 2561. หน้า 520 – 532.
ปรมัตถ์ ธิมาไชย. Dialyzer reuse. ใน: บัญชา สถิรพจน์, เนาวนิตย์ นาทา, ปรมัตถ์ ธิมาไชย, พามิลา ทรรศนะวิภาส, อุปถัมภ์ ศุภสินธุ์, บรรณาธิการ. Pocket dialysis. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: นำอักษรการพิมพ์; 2556. หน้า 68-80.
ปวีณา สุสัณฐิตพงษ์. Adequacy of hemodialysis. ใน: สมชาย เอี่ยมอ่อง, ณัฐชัย ศรีสวัสดิ์, เกรียง ตั้งสง่า, ปวีณา สุสัณฐิตพงษ์, ขจร ตีรณธนากุล, เกื้อเกียรติ ประดิษฐ์พรศิลป์, บรรณาธิการ. Hemodialysis renal replacement therapy. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2556. หน้า 847-938.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2022 วารสารโรงพยาบาลธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.