ผลของซองยารูปภาพต่อความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง โรงพยาบาลรามัน จังหวัดยะลา: การทดลองแบบสุ่มควบคุมปกปิดทางเดียว

ผู้แต่ง

  • รอนี กาเดร์ กลุ่มงานเภสัชกรรมและคุ้มครองผู้บริโภค โรงพยาบาลรามัน

คำสำคัญ:

ซองยารูปภาพ, ฉลากยารูปภาพ, โรคเรื้อรัง

บทคัดย่อ

บทนำ:  ปัจจัยหนึ่งที่ส่งผลต่อความร่วมมือในการใช้ยาคือการไม่เข้าใจฉลากยา ผู้ป่วยส่วนมากที่เป็นกลุ่มผู้สูงอายุ ด้อยการศึกษา ซึ่งมักประสบปัญหาในการอ่านฉลากยาข้อความ ส่งผลให้ความร่วมมือในการใช้ยาต่ำ จึงต้องใช้ฉลากยารูปภาพช่วยในการรับประทานยา

วัตถุประสงค์: เพื่อเปรียบเทียบความร่วมมือในการใช้ยาในผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรังที่ได้รับซองยารูปภาพร่วมกับฉลากยามาตรฐานกับผู้ป่วยที่ได้รับฉลากยามาตรฐาน

วิธีดำเนินการวิจัย: รูปแบบการวิจัยเป็นแบบสุ่มควบคุมปกปิดทางเดียว คัดเลือกผู้ป่วยคลินิกโรคเรื้อรังที่เข้าเกณฑ์จำนวน 70 ราย สุ่ม (1:1) ไปยังกลุ่มทดลองหรือควบคุมโดยใช้วิธีสุ่มแบบบล็อคและแบ่งตามชั้นภูมิ วัดความร่วมมือในการใช้ยาเมื่อมาตรวจตามนัดครั้งที่ 1 และ 2 ใช้สถิติอนุมานประมาณค่าร้อยละและช่วงค่าความเชื่อมั่น 95% ของความร่วมมือในการใช้ยาเมื่อมาตรวจตามนัดครั้งที่ 1 และ 2 โดยใช้สถิติ Unpaired t-test และกำหนดค่า p-values <0.05 เพื่อระบุนัยสำคัญทางสถิติ เก็บข้อมูลเดือน ม.ค ถึง เม.ย. พ.ศ. 2565

ผลการศึกษา: ผู้ป่วยได้รับการสุ่มจำนวน 70 ราย (กลุ่มละ 35 ราย) โดยได้รับการติดตามผลครบทุกราย ลักษณะทั่วไปของผู้เข้าร่วมการศึกษาทั้งสองกลุ่มมีความเสมอเหมือนกัน ความร่วมมือในการใช้ยาเมื่อมาตรวจตามนัดครั้งที่ 1 ในกลุ่มทดลอง (mean ± S.D., 93.50 ± 5.15%) มากกว่ากลุ่มควบคุม (mean ± S.D., 75.60 ± 5.22) อย่างมีนัยสำคัญ (%mean difference 17.90%, 95% CI 14.20%-19.60%; p <0.001) และความร่วมมือในการใช้ยาเมื่อมาตรวจตามนัดครั้งที่ 2 ในกลุ่มทดลอง (mean ± S.D., 94.22 ± 4.86%) มากกว่ากลุ่มควบคุม (mean ± S.D., 76.10 ± 6.05) อย่างมีนัยสำคัญ (%mean difference 18.12%, 95% CI 14.88%-19.80%; p <0.001) เช่นเดียวกัน

สรุป: การศึกษานี้พบว่าการใช้ซองยารูปภาพร่วมกับฉลากยามาตรฐานสามารถเพิ่มความร่วมมือในการใช้ยาในผู้ป่วยโรคเรื้อรังได้

เอกสารอ้างอิง

Chaijinda K, Nilaward K, Chuamanochan P, Awiphan R. Development and evaluation of pictorial labeling system for Northern Thai patients with low literate skills. [PhD thesis]. Chiang Mai: Chiang Mai University; 2007. [in Thai]

Muangcharoen A. Development and evaluation of pharmaceutical pictograms in the Pga K'nyau, Sop Moei District, Mae Hong Son Province. [master thesis]. Chiang Mai: Chiang Mai University; 2008.

Angsuwattanakul, B., Lerkiatbundit, S. Development of pictograms for illiterate patients part 1: instructions on how to take tablets. Thai J Pharm Prac. 2014; 6: 41-60

Phimarn, W., Pianchana, P., Rungsungnoen, R., Ritthiya, L., Pattaradunpituk, W. Development and evaluation of pictorial labeling system for elderly patients with chronic disease. Isan J Pharm Sci. 2014; 9(Supplement): 109-15.

Limcharoen N, Wanishayakorn T, Lerkiatbundit S. Effects of Pictograms on How to Take Oral Tablets in illiterate Thai Muslim patients. Thai J Pharm Prac. 2017; 9: 294-306.

Dowse R, Ehlers M. Medicine labels incorporating pictograms do they influence understandingand adherence?. Patient Educ Couns. 2005; 58: 63-70.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2022-12-30

รูปแบบการอ้างอิง

1.
กาเดร์ ร. ผลของซองยารูปภาพต่อความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง โรงพยาบาลรามัน จังหวัดยะลา: การทดลองแบบสุ่มควบคุมปกปิดทางเดียว. TUHJ [อินเทอร์เน็ต]. 30 ธันวาคม 2022 [อ้างถึง 1 มกราคม 2026];7(3):68-76. available at: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/TUHJ/article/view/260568

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความพิเศษ