การประยุกต์ใช้หลักการ delta check-first dilution ในการลดระยะเวลารอคอยผลการตรวจระดับแมกนีเซียมในเลือด

บทคัดย่อ

บทนำ: การตรวจระดับแมกนีเซียมในห้องปฏิบัติการด้วยเครื่องวิเคราะห์อัตโนมัติ จะมีช่วงค่าที่สามารถตรวจวัดได้ (measuring range) เช่น การตรวจด้วยน้ำยา MG gen 2 ด้วยเครื่อง Roche cobas c503 มีค่า measuring range อยู่ระหว่าง 0.243-4.86 mg/dL หากผลการตรวจที่ได้มีค่าที่สูงเกินช่วงค่าดังกล่าว เครื่องวิเคราะห์อัตโนมัติจะต้องตรวจวิเคราะห์ซ้ำอีกครั้ง โดยการเจือจางสิ่งส่งตรวจก่อนการวิเคราะห์ ส่งผลให้ระยะเวลารอคอยผลนานขึ้น พบโดยเฉลี่ยเดือนละ 10 ครั้ง และระดับแมกนีเซียมที่สูงมากอาจส่งผลให้ผู้ป่วยครรภ์เป็นพิษมีอาการรุนแรงจนถึงเสียชีวิตได้ ผู้วิจัยจึงสนใจศึกษาการประยุกต์ใช้หลักการตรวจสอบเปรียบเทียบผลย้อนหลัง (delta check) และระบบสารสนเทศในห้องปฏิบัติการ หรือ laboratory information system (LIS) เข้ามาช่วยลดระยะเวลารอคอยผลการตรวจระดับแมกนีเซียมในเลือด โดยเรียกว่าหลักการ “delta check-first dilution (DCFD)”

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาการประยุกต์ใช้หลักการ delta check-first dilution ในการลดระยะเวลาการรอยคอยผลการตรวจระดับแมกนีเซียมในเลือด

วิธีการดำเนินการวิจัย: ตั้งค่าให้ระบบ LIS ตรวจสอบกับผลครั้งล่าสุดในช่วงไม่เกิน 3 วันที่ผ่านมา หากผู้ป่วยมีประวัติที่ระดับแมกนีเซียมสูงเกินกว่า measuring range ระบบ LIS จะสั่งงานให้เครื่องอัตโนมัติเจือจางตัวอย่างตั้งแต่ครั้งแรกที่ตรวจ  จากนั้นเปรียบเทียบระยะเวลารอคอยผล

ผลการศึกษา: พบว่า การใช้หลักการ DCFD สามารถลดค่ามัธยฐานระยะเวลารอคอยผลจาก 76 นาที เหลือ 63 นาที  ซึ่งลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=0.004) และทำให้การรายงานผลการตรวจแมกนีเซียมที่มีค่าสูงกว่า measuring range อยู่ในเวลาที่กำหนดเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 62.0 เป็นร้อยละ 86.5

สรุป: การใช้หลักการ delta check-first dilution ตั้งค่าให้ LIS เจือจางตัวอย่างตรวจวิเคราะห์ตั้งแต่ครั้งแรกที่ตรวจ สามารถช่วยลดระยะเวลารอคอยผลและเพิ่มความสามารถในการรายงานผลให้อยู่ในระยะเวลาที่กำหนดได้