การพัฒนาคุณภาพการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองในเด็ก: “จากความห่วงใย สู่การดูแลที่ยั่งยืน”

ผู้แต่ง

  • พัชรา ปฏิภาณบุญนำ โรงพยาบาลธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ

คำสำคัญ:

การดูแลแบบประคับประคองในเด็ก, คุณภาพชีวิต, ความยั่งยืน

บทคัดย่อ

บทนำ : การพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองในเด็กโดยใช้แนวคิด PDSA ร่วมกับทีมสหสาขาวิชาชีพ ส่งผลให้การดูแลมีความเป็นระบบ ครอบคลุม และต่อเนื่องมากขึ้น โดยมีการประเมินปัญหาและความต้องการรายบุคคล การประชุมครอบครัว และการวางแผนการดูแลล่วงหน้าอย่างครบถ้วน ผู้ป่วยได้รับการควบคุมอาการไม่สุขสบายอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะอาการปวดที่สามารถควบคุมได้ภายใน 4 ชั่วโมง ส่งผลให้อัตราการเสียชีวิตในโรงพยาบาลลดลงอย่างชัดเจน ระยะเวลานอนโรงพยาบาลและค่าใช้จ่ายเฉลี่ยลดลง รวมถึงมีอัตราการกลับมานอนซ้ำต่ำ ขณะที่ความพึงพอใจของครอบครัวอยู่ในระดับสูง สะท้อนถึงประสิทธิผลของระบบการดูแลที่ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยและครอบครัวอย่างเป็นรูปธรรม

วัตถุประสงค์ : 1. พัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองในเด็กให้มีคุณภาพและเป็นระบบ และ 2. ส่งเสริมคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยและครอบครัว

วิธีดำเนินการวิจัย : การดำเนินงานใช้กรอบแนวคิด Plan–Do–Study–Act (PDSA) โดยคัดกรองและประเมินปัญหาความต้องการของผู้ป่วยและครอบครัวร่วมกับทีมสหสาขาวิชาชีพ เพื่อจัดทำแผนการดูแลเฉพาะราย มีการประชุมครอบครัวเพื่อการสื่อสาร การตัดสินใจร่วมกันและประสานการดูแลต่อเนื่องระหว่างโรงพยาบาลและบ้าน

ผลการศึกษา : ผู้ป่วยมีอาการหายใจลำบาก อาการปวด และอาการง่วงซึม ร้อยละ 71, 57 และ 38 ตามลำดับ ผู้ป่วยทุกรายเข้าถึงยากลุ่มโอปิออยด์ โดยร้อยละ 88.9 ควบคุมอาการปวดได้ภายใน 4 ชั่วโมง มีการประชุมครอบครัวและการวางแผนการดูแลล่วงหน้าครบทุกราย อัตราการเสียชีวิตในโรงพยาบาลลดลงเหลือร้อยละ 37 ระยะเวลานอนโรงพยาบาลเฉลี่ย 23 วัน อัตราการกลับมานอนซ้ำภายใน 28 วันร้อยละ 4.76 ค่าใช้จ่ายเฉลี่ยต่อราย 315,434.18 บาท และความพึงพอใจของครอบครัวร้อยละ 98.8

สรุป: การพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วย PPC ช่วยควบคุมอาการไม่สุขสบาย ลดอัตราการเสียชีวิตในโรงพยาบาล ระยะเวลานอน และค่าใช้จ่าย พร้อมทั้งเพิ่มความพึงพอใจของครอบครัวต่อการดูแล

เอกสารอ้างอิง

World Health Organization. Palliative care for children. Geneva: World Health Organization; 2023.

กรมการแพทย์. แนวทางการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคอง (Palliative Care Guideline). กรุงเทพมหานคร: กระทรวงสาธารณสุข; 2561.

Taylor MJ, et al. Systematic review of the application of the PDSA method in healthcare. BMJ Qual Saf 2014; 23(4):290-8.

American Academy of Pediatrics. Pediatric palliative care and hospice care commitments, guidelines, and recommendations. Pediatrics 2013; 132(5):966-72.

World Health Organization. Integrating palliative care and symptom relief into paediatrics: A WHO guide for health-care planners, implementers and managers [Internet]. World Health Organization; 2018 [cited 2024 May 20]. Available from: https://iris.who.int/handle/10665/274561

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-22

รูปแบบการอ้างอิง

1.
ปฏิภาณบุญนำ พ. การพัฒนาคุณภาพการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองในเด็ก: “จากความห่วงใย สู่การดูแลที่ยั่งยืน”. TUHJ [อินเทอร์เน็ต]. 22 มิถุนายน 2026 [อ้างถึง 27 กันยายน 2026];11(2):226-9. available at: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/TUHJ/article/view/283137

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความพิเศษ