การศึกษาพฤติกรรมการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุ บ้านป่าปุ๊ ตำบลผาบ่อง อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน

บทคัดย่อ

 การวิจัยนี้เป็นใช้วิธีการวิจัยเชิงพรรณนา (Descriptive Study) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุ และเพื่อศึกษาปัจจัยนำ ปัจจัยเอื้อ และปัจจัยเสริม ในการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุ บ้านป่าปุ๊ ตำบลผาบ่อง อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน ตามกรอบแนวคิด PRECEDE Framework ประกอบด้วย ปัจจัยนำ ปัจจัยเอื้อ และปัจจัยเสริม เก็บข้อมูลจากผู้สูงอายุจำนวน 155 คน โดยแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า ผู้สูงอายุส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง (ร้อยละ 52.3) มีอายุเฉลี่ย 70.97 ปี การศึกษาระดับประถมศึกษา (ร้อยละ 49.0) สถานภาพสมรส (ร้อยละ 80.6) ไม่ได้ประกอบอาชีพ (ร้อยละ 50.3) รายได้ต่ำกว่า 3,000 บาทต่อเดือน (ร้อยละ 92.9) แหล่งรายได้หลัก คือ เบี้ยผู้สูงอายุ (ร้อยละ 82.6) อยู่กับคู่สมรส (ร้อยละ 72.3) และมีโรคประจำตัว (ร้อยละ 55.5) โดยโรคที่พบบ่อยที่สุดคือความดันโลหิตสูง (ร้อยละ 38.7) สำหรับปัจจัยนำ พบว่าผู้สูงอายุส่วนใหญ่มีการตระหนักในสุขภาพในระดับมาก (ร้อยละ 87.8) ปัจจัยเอื้อ พบว่าผู้สูงอายุมีการเข้าถึงสถานบริการสาธารณสุขในระดับปานกลาง (ร้อยละ 54.2) และปัจจัยเสริม พบว่าผู้สูงอายุได้รับแรงสนับสนุนทางสังคมในระดับมาก (ร้อยละ 67.1) และมีการรับรู้ข้อมูลข่าวสารในระดับปานกลาง (ร้อยละ 62.6) สำหรับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพ พบว่าผู้สูงอายุส่วนใหญ่มีพฤติกรรมการดูแลสุขภาพในระดับปานกลาง (ร้อยละ 89.1) โดยมีพฤติกรรมด้านการบริโภคอาหารในระดับปานกลาง (ร้อยละ 93.6) พฤติกรรมด้านการออกกำลังกายในระดับน้อย (ร้อยละ 61.2) และพฤติกรรมด้านการจัดการความเครียดในระดับปานกลาง (ร้อยละ 71.7) ข้อเสนอแนะจากการวิจัย ควรมีการพัฒนาระบบบริการสุขภาพที่เข้าถึงได้ง่าย พัฒนานโยบายส่งเสริมการออกกำลังกายในผู้สูงอายุ พัฒนาระบบข้อมูลข่าวสารด้านสุขภาพที่เหมาะสม พัฒนาศักยภาพอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน และส่งเสริมสุขภาพจิตและการจัดการความเครียดในผู้สูงอายุอย่างต่อเนื่อง