แนวทางในการปฏิบัติงานที่เกี่ยวข้องกับยาที่มีความเป็นพิษชนิดรับประทาน

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ
มาตรฐานวิชาชีพเภสัชกรรมโรงพยาบาล ได้กำหนดให้การผสมยาเคมีบำบัดเป็นหน้าที่ความรับผิดชอบของเภสัชกรอย่างไรก็ตาม ในปัจจุบันนี้ การรักษาผู้ป่วยด้วยยาที่มีความเป็นพิษ (hazardous drugs, HD) ชนิดที่บริหารด้วยการรับประทานมีจำนวนมากขึ้น ซึ่งส่งผลกระทบต่อสุขภาพระหว่างการทำ งานของผู้ปฎิบัติงาน หรือที่เรียกว่า occupational risk ได้ หากมีการจัดการความเสี่ยงที่ไม่เหมาะสม โดยอาจสัมผัสยาในขั้นตอนต่างๆ ของการทำ งาน ได้แก่ การเตรียมยา การบริหารยา การขนส่ง การกำจัดยา และการจัดเก็บยา โอกาสที่ HDs จะเป็นอันตรายต่อผู้ปฏิบัติงานในสถานพยาบาลและความรุนแรงของ
อันตรายนั้น ขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายประการ เช่น รูปแบบการสัมผัส (exposure) ความแรงของยา ความเป็นพิษของยา รวมไปถึง
รูปแบบเภสัชภัณฑ์ (drug formulation) สำ หรับยา hazardous รูปแบบยาเม็ดชนิดรับประทานนั้น ความเสี่ยงของการปนเปื้อนและการสัมผัสมักเกี่ยวข้องกับความสามารถปลดปล่อยอนุภาคฝุ่นของยา ความเสี่ยงจากการสัมผัสเรียงตามลำดับจากเสี่ยงสูงไปตํ่าตามรูปแบบเภสัชภัณฑ์คือ ยาเม็ดอัดแข็งชนิดไม่เคลือบ (plain compressed tablet) ยาเม็ดชนิดเคลือบ (เช่น ฟิล์ม, film coated tablet) และแคปซูล อย่างไรก็ตาม โดยปกติยาเม็ดเคลือบและแคปซูล จะไม่ก่อให้เกิดอนุภาคฝุ่นระหว่างโยกย้าย หรือการบริหารยา เว้นแต่จะเกิดอุบัติเหตุ หรือจงใจบดให้เกิดการแตกหัก อย่างไรก็ตามยังมีสถานการณ์หลากหลายแบบที่อาจจำเป็นต้องมีการหักบดแบ่งยาเพื่อใช้กับผู้ป่วย จึงต้องมีขั้นตอนการปฏิบัติงานที่เป็นขั้นตอนและเหมาะสมกับชนิดยาแต่ละ
ประเภท บทความนี้จึงรวบรวมข้อพิจารณาต่างๆ เป็นแนวทางในการบริหารจัดการด้านความปลอดภัยที่เหมาะสมกับยาชนิด
รับประทานกลุ่มนี้
คำสำคัญ: ยาต้านมะเร็ง ยาที่มีความเป็นพิษ ความสี่ยงจากการปฏิบัติงาน