Health Literacy and Factors Associated with Stroke Prevention Behaviors among the Stroke High-risk groups in the Community, Amnat Charoen Province
Keywords:
Health Literacy, Prevention Behaviors, Stroke, High-Risk GroupsAbstract
This analytical cross-sectional study aimed to examine health literacy and factors associated with stroke prevention behaviors among high-risk groups in the community of Amnat Charoen Province. A total of 270 participants were selected using a multistage sampling method. The research instruments included a demographic questionnaire, a stroke health literacy questionnaire, and a stroke prevention behavior questionnaire. Data were analyzed using descriptive statistics, and associations were examined using multivariable logistic regression.
The results showed that the majority of participants were female (61.48%) and male (38.52%), with 56.30% aged 55 years and older. The mean age was 53.65 years (S.D. = 6.69). Overall, stroke health literacy was at a moderate level (54.44%). Regarding stroke prevention behaviors, 37.78% of participants demonstrated good behaviors, while 62.22% had poor behaviors. Factors significantly associated with stroke prevention behaviors included receiving stroke-related knowledge within the past year (AOR = 3.61, 95% CI: 1.60–8.11, p-value = 0.002) and stroke health literacy (AOR = 9.50, 95% CI: 3.38–26.69, p-value < 0.001). Therefore, promoting stroke health literacy should be emphasized, as it can contribute to improved stroke prevention behaviors among high-risk populations.
References
กองโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2567). รายงานประจำปี 2567 กองโรคไม่ติดต่อ (Annual Report 2024). กรุงเทพฯ: กองโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข.
กังสดาน จัดโพธิ์ และอรรถวิทย์ สิงห์ศาลาแสง. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงการเกิดโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา. วารสารควบคุมโรค, 50(3), 500-512.
ขวัญเมือง แก้วดำเกิง. (2563). K-shape 5 ทักษะเพิ่มความรอบรู้ด้านสุขภาพ. วารสารสมาคมวิชาชีพสุขศึกษา, 35(2), 22-26.
เจตนิพัทธ์ ไชยเขียว, รุจิรา โนนสะอาด, สุมัทนา กลางคาร และศิรภัสร์ โคตรสีวงษ์. (2568). พฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงในเขตพื้นที่รับผิดชอบโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านหนองตานา ตำบลโคกใหญ่ อำเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลำภู. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 18(2), 53-65.
ณัจฉรียา แช่มพุทรา และกิตติภูมิ ภิญโย. (2568). ผลของโปรแกรมการประยุกต์แบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพ ต่อการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในกลุ่มเสี่ยง อำเภอพิมาย จังหวัดนครราชสีมา. วารสารพยาบาลศาสตร์และสุขภาพ, 48(3), 139-154.
ณิชากานต์ งามพรนพคุณ. (2567). ปัจจัยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมในการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง เขตพื้นที่ตำบลบางน้ำจืด อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรสาคร. วารสารสาธารณสุขมูลฐาน (ภาคกลาง), 38(3), 27-37.
นิติ ชะบำรุง และวัณยรัตน์ คุณาพันธ์. (2568). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยความดันโลหิตสูง อำเภอมหาราช จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อมล้านนา, 15(2), 48-62.
บุญเย็น ศรีกุล. (2567). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในผู้สูงอายุกลุ่มเสี่ยง เขตโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านหนองตาพรม อำเภอวังหิน จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 9(1), 489-497.
บุณยรัตน์ ศิรพิมลรัตน์. (2568). ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านโกรกขี้หนู อำเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารพยาบาลทหารบก, 26(1), 478-486.
เพียงดาว รอดความทุกข์. (2568). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ตำบลเขาไพร อำเภอรัษฎา จังหวัดตรัง. วารสารสหวิทยาการทางสังคมและการจัดการสุขภาวะ, 1(1), 1-14.
ภัควรินทร์ ภัทรศิริสมบูรณ์, สุวรรณี มณีศรี และทศพร บุญญานุสนธิ์. (2568). ความรอบรู้ด้านสุขภาพ พฤติกรรมสุขภาพ 3อ 2ส และคุณภาพชีวิตของประชาชนในจังหวัดจันทบุรี. วารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข, 5(3), e275084.
วนิดา ศรีพรหมษา, อิสรีย์ ปัดภัย, รุ่งนภา ประยูรศิริศักดิ์, ณัฐรุจา เนตรภักดี และชัญญาวีร์ ไชยวงศ์. (2566). ความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้สูงอายุกลุ่มเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมองในชุมชน. วารสารพยาบาลเกื้อการุณย์, 30(2), 179-196.
ศิริพันธ์ หอมแก่นจันทร์ และลภัสรดา หนุ่มคำ. (2566). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ศูนย์บริการสาธารณสุขบ้านกล้วยม่วง เทศบาลเมืองเขลางค์นคร จังหวัดลำปาง. วารสารวิจัยและนวัตกรรมทางสาธารณสุข, 1(2), 14-24.
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดอำนาจเจริญ. (2567). โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) จังหวัดอำนาจเจริญ. สืบค้นเมื่อ 12 พฤศจิกายน 2568 จาก https://acr.hdc.moph.go.th/hdc/main/index_pk.php 12.
สุขสันต์ มรรคาเขต, ธนกร ศรีสุวรรณ และรุ่งพนา ยุทธวรวิทย์. (2568). ความรอบรู้ด้านสุขภาพที่มีผลต่อพฤติกรรมการป้องกันการเกิดโรคหลอดเลือดสมองของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง อำเภอเมือง จังหวัดสตูล. วารสารสุขภาพสตรอง แอนด์ เฮลที้, 1(3), 5-18.
สุคิด วงเวียน และอัญสุรีย์ ศิริโสภณ. (2567). ปัจจัยทำนายพฤติกรรมป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยความดันโลหิตสูง อำเภอไทรงาม จังหวัดกำแพงเพชร. วารสารพยาบาลศาสตร์และสุขภาพ, 47(1), 82-94.
สุชาดา ไชยขาว และเกษม ชูรัตน์. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านโคกยาง ตำบลโคกยาง อำเภอเหนือคลอง จังหวัดกระบี่. วารสารสาธารณสุขและวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 7(3), 1-16.
อัญพัชญ์ วิวัฒน์กมลชัย, จตุพงษ์ พันธ์วิไล, ธารินทร์ คุณยศยิ่ง, ปวีณ์ริศา ทาใจและปุรินทร์ ศรีศศลักษณ์. (2568). ความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสร้างเสริมสุขภาพในการป้องกันการเกิดโรคหลอดเลือดสมองของประชาชนในเขตชุมชนกึ่งเมืองแห่งหนึ่ง จังหวัดเชียงใหม่. วารสารการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อมล้านนา, 15(2), 90-103.
Best, B. S. (1981). Handbook on formative and summative evaluation of study of learning. New York: David Mackay.
Bloom, B. S. (1971). Handbook on formative and summative evaluation of student learning. New York: McGraw-Hill.
Nutbeam, D. (2008). The evolving concept of health literacy. Social Science & Medicine (1982), 67(12), 2072-2078. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2008.09.050
World Stroke Organization. (2021). World stroke day. Retrieved November 12, 2025 from https://www.world stroke.org/world-stroke-day-campaign/about-stroke/impact-of-stroke.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Journal of Nursing and Public Health Research
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. บทความหรือข้อคิดเห็นใด ๆ ที่ปรากฏในวารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข ที่เป็นวรรณกรรมของผู้เขียน บรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย
2. บทความที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของ วารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข
