การรับรู้การเจ็บป่วย และพฤติกรรมการป้องกันการกลับเป็นซ้ำ ในผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมอง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยแบบบรรยายเชิงสหสัมพันธ์ครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการรับรู้การเจ็บป่วยและพฤติกรรมการป้องกันการกลับเป็นซ้ำในผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมอง ที่มารับบริการที่โรงพยาบาลชุมชน ในเขตจังหวัดสุราษฎร์ธานี จำนวน 105 ราย คัดเลือกตามเกณฑ์ที่กำหนด เครื่องมือเป็นแบบสอบถามการรับรู้การเจ็บป่วย และแบบสอบถามพฤติกรรมการป้องกันการกลับเป็นซ้ำโรคหลอดเลือดสมอง หาความเที่ยงของแบบสอบถามโดยวิธีการทดสอบซ้ำ ได้ค่าความสอดคล้องของค่าคะแนนในการวัดซ้ำของแบบสอบถามการรับรู้อาการที่เกี่ยวข้องกับโรค สาเหตุที่เกี่ยวข้องกับโรค การรับรู้การเจ็บป่วย และพฤติกรรมการป้องกันการกลับเป็นซ้ำในผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมอง เท่ากับ .90, .83, .86 และ .86 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนาและสถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน
ผลการวิจัย พบว่า การรับรู้การเจ็บป่วยโรคหลอดเลือดสมองอยู่ในระดับปานกลาง (M = 3.58, SD = .28) พฤติกรรม การป้องกันการกลับเป็นซ้ำโรคหลอดเลือดสมองโดยรวมอยู่ในระดับสูง (M = 3.16, SD = .39) และการรับรู้ความเจ็บป่วยมีความสัมพันธ์ทางบวกระดับปานกลางกับพฤติกรรมการป้องกันการกลับเป็นซ้ำโรคหลอดเลือดสมองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = .33, p < .001)
ผลการศึกษาครั้งนี้ สามารถนำไปใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานในการวางแผนการพยาบาลเพื่อปรับการรับรู้การเจ็บป่วยที่เหมาะสมเพื่อป้องกันการกลับเป็นซ้ำในผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมอง
Article Details
เอกสารอ้างอิง
World Stroke Organization. 2017. Campaign advocacy brochures. [internet]. [cited 2016 Oct 10]. Available from: http://www.worldstroke campaign.org/images/wsd-2017/brochures-2017/WSD_brochure_FINAL_sponsor_.pdf.
World Health Organization. 2015. World stroke campaign. [internet]. [cited 2016 Oct 15]. Available from: Retreived from http://www.world-stroke.org/advocacy/world-stroke-campaign.
Bureau of Non Communicable Diseases. Non communicable diseases report 2016 [internet]. [cited 2016 Dec 21] Available from: http://thaincd.com/document/file/download/papermanual/Annual-report-2015.pdf.
Foundation of Thai Gerontology Research and development Institute. Situation the Thai elderly 2014. [internet]. [cited 2016 Dec 21] Available from: http:// thaitgri.org/?p=36746.
World Health Organization. The WHO SREP wise approach to stroke surveillance. [internet]. Switzerland: [cited 2016 Apr 1]. Available from: http://www. who.int/ncd _surveillance /en /step_stroke_ mannual_v1.2.pdf.
Allen N. B, Holford T. R, Bracken M. B, et al. Geographic variation in one-year recurrent ischemic stroke rates for elderly Medicare beneficiaries in the USA. J Neuroepidemiology. (2010); 34(2): 123-29. doi: 10.1159/000274804.
Chaysinanankul N, Channarong N. High risk stroke patients. In: Chunharas Ch, Phasutharchat N, Chutinet O, Channarong N, editor. Basic and clinical neuroscience 4 th ed. Bangkok: Classic scan; 2012. Thai.
Tiamkao S. Recurrent ischemic stroke in Srinagarind hospital. North-Eastern Thai J Neurosci. 2011; 6(3): 31-8. Thai.
Leoo T, Lindgren A, Petersson J, et al. Risk factors and treatment at recurrent stroke onset: results from the Recurrent Stroke Quality and Epidemiology (RESQUE) study. J Cerebrovasc Dis. 2008; 25(3): 254-60. doi: 10.1159/000113864.
Wiriyakijipaiboon J, Jitpanya C. Relationship among knowledge, perceived benefit, depression, social support and secondary stroke prevention in stroke survivors. JOPN. 2016; 8(2): 34-44. Thai.
He-Ma S. Predicting factors of blood pressure control among cerebrovascular disease patients. [thesis]. [Chon Buri]: Burapha University; 2010.100 p.
Suangpho P, Srisaenpang P, Saengsuwan J. Self-care behaviors of older persons with recurrent stroke. North-Eastern Thai J Neurosci. 2014; 30(2): 9-25. Thai.
Leventhal H, Brissette I, Leventhal EA. The common-sense model of self-regulation of health and illness [internet]. [cited 2016 May 5]. Available from: https://www.researchgate.net/publication/284686251_The_Common Sense_
Model_of_Self-Regulation_of_Health_and_Illness_The_Self-Regulation_of_Health_and_Illness_Behaviour.
Leventhal H, Phillips LA, Burns E. TheCommon-Sense Model of self-regulation (CSM): A dynamic framework for understanding illness self-management. J Behav Med. 2016; 39(6): 935-46. doi: 10.1007 /s 10865-016-9782-2.
Sangsongrit N, Pinyopasakun W, Kusuma NaAyuthaya S, et al. Predictors of medication adherence in ischemic stroke patients. J Nurs. 2014; 41(2): 61-71. Thai.
Wongauchit D. Illness perception of elderly stroke patients sahatsakhan hospital kalasin province. [thesis]. [Chon Buri]: Burapha University; 2011.65 p.
Kamsareeruk J. Selected factors related to prehospital time in patients with acute ischemic stroke. [thesis]. [Bangkok]; Chulalongkorn University; 2013. 120 p.
Potisopha W, Utriyaprasit A, Sinthu S. Relationships among response to symptoms and hospital arrival time of acute stroke patients. J Nurs Sci. 2015; 38(1): 9-20. Thai.
Geffner D, Soriano C, Pérez D, et al. Delay in seeking treatment by patients with stroke: Who decides, where they go, and how long it takes. J Clin Neurol Neurosurg. 2012; 114(1): 21-5. doi: 10.1016 /j.clineuro. 2011.08.014.
Kittiboonthawal P, Yingrengreung S, Srithanya S. Perceptions of stroke warning signs among risk patients. Nurs J Ministry Public Health. 2014; 23(3): 132-41. Thai.
Tijayoung S. The factors influencing preventive behaviors amongst risk group stroke patients, [thesis]. [Nakhon Pathom]: Christian University of Thailand; 2014. 123 p.
American Heart Association/American Stroke Association. [Internet]. Guidelines on prevention of recurrent stroke 2011: American family physician. [cited 2016 Apr 1] Available from http://www.aafp .org/ afp/2011/0415/p993.pdf.
Moss-Morris R, Weinman J, Petrie K, et al. The revised illness perception questionnaire (IPQ-R). J Psychol health. 2002; 17(1): 1-16. doi: 10.1080/08870440290001494.
Coutts S B, Wein T H, Lindsay M P, et al. Canadian stroke best practice recommendations: Secondary prevention of stroke guidelines, update 2014. Int J Stroke. 2014; 10(3): 282-91. doi: 10.1111/ijs.12551.
Hankey G J. Secondary stroke prevention. J Lancet Neurol. (2014); 13(2): 178-94. doi:10.1016/S1474-4422.
Lambert M. AHA/ASA guidelines on prevention of recurrent stroke. J Am Fam Physician. 2011; 83(8): 993-1001.
Faculty of management basic brain test. Thai mini-mental state examination. Bangkok: Department of Medical Services; 2002. Thai.
Klungthumnium K, Wirojratana V, Jitramontree N, et al. The relationships between illness representations, emotional representation and selfcare behaviors in older persons with uncontrolled type 2 diabetes. JRTAN. 2016; 17(2): 135-44. Thai.
Srisatidnarakul B. The methodology in nursing research. 5 th ed. Bangkok: Uandi inter media; 2010. Thai.
Jitapunkul S, Kamolratanakul P, Ebrahim S. The meaning of activities of daily living in a Thai elderly population: Development of a new index. J Age Ageing. 1994; 23(2): 97-101.
Dearborn J. L, McCullough L. D. Perception of risk and knowledge of risk factors in women at high risk for stroke. J Stroke. 2009; 40(4): 1181-86. doi: 10.1161/STROKEAHA.108.543272.
Sangsongrit N, Pinyopasakul W, Kusuma Na Ayuthaya S, et al. Predictors of medication adherence in ischemic stroke patients. J Nurs. 2014; 14(2): 61-71. Thai.
Chambers J A, O’Carroll R E, Hamilton B, et al. Adherence to medication in stroke survivors: a qualitative comparison of low and high adherers. Br J Health Psychol. 2011; 16 (3): 592-609. doi: 10.1348/2044-8287.002000.
