ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการป้องกันภาวะสมองเสื่อมในผู้สูงอายุที่อาศัยในชุมชน จังหวัดปทุมธานี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาระดับพฤติกรรม และปัจจัยทำนายพฤติกรรมการป้องกันภาวะสมองเสื่อมของผู้สูงอายุที่อาศัยในชุมชน จังหวัดปทุมธานี วิธีการ: เป็นการวิจัยแบบภาคตัดขวางเพื่อหาความสัมพันธ์เชิงทำนาย กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้สูงอายุที่ไม่มีภาวะสมองเสื่อม จำนวน 298 คน คัดเลือกโดยใช้วิธีการสุ่มแบบกลุ่มหลายชั้น เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบดัวยแบบทดสอบสมองเบื้องต้นฉบับภาษาไทย (MSET10) ใช้คัดกรองภาวะสมองเสื่อม และแบบสอบถามในการเก็บรวบรวมข้อมูล
ประกอบด้วย 4 ส่วน คือ ข้อมูลพื้นฐาน ความรอบรู้ด้านสุขภาพ การเข้าร่วมกิจกรรมทางสังคม และพฤติกรรมการป้องกันภาวะสมองเสื่อมรวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่างที่บ้านหรือสถานที่ที่กลุ่มตัวอย่างสะดวก วิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา และวิเคราะห์อำนาจการทำนายโดยใช้การวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน ผลการศึกษา: ผู้สูงอายุร้อยละ 88.30 มีการปฏิบัติพฤติกรรมป้องกันภาวะสมองเสื่อมอยู่ในระดับปานกลาง ปัจจัยการเข้าร่วมกิจกรรมทาง
สังคม (Beta .463, p < .001) ความรอบรู้ด้านสุขภาพ (Beta .169, p < .01) การสูบบุหรี่ (Beta -.142, p < .01) และระดับการศึกษา (Beta .117, p < .05) สามารถร่วมกันทำนายความแปรปรวนของพฤติกรรมการป้องกันภาวะสมองเสื่อมได้ร้อยละ 35.50 สรุป: การส่งเสริมให้ผู้สูงอายุเข้าร่วมกิจกรรมทางสังคมในครอบครัวและในชุมชนอย่างสม่ำเสมอ และ
การส่งเสริมให้ผู้สูงอายุมีความรอบรู้ด้านสุขภาพที่เพียงพอมีความจำเป็นต่อการปฏิบัติพฤติกรรมการป้องกันภาวะสมองเสื่อมของผู้สูงอายุที่ยังไม่มีภาวะสมองเสื่อม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Prince M, Guerchet M, Prina M. The epidemiology and impact of dementia-current state and future trends. WHO Thematic Briefing; 2015. hal-03517019.
Aekplakorn W. Elderly health. in Aekplakorn W, editor. Report of the 5th Thai national health examination survey 2014. Nonthaburi: Aksorn Gephic And Design Publishing; 2016. Thai.
Suwan A, Trakulsittichok S. Prevalence and factors associated with dementia among elderly in Lukhok subdistrict, Muang district, Pathumtani rovince. APHEIT Journal. 2017; 5(2): 21-32. Thai.
Nuysri M. The prevention of dementia. JOPN. 2016; 8(1): 227-40. Thai.
Tiparat W, Meng-aied S, Suwanweala S, et al. Factors predicting dementia preventive behavior among older adults-at-risk. JFONUBUU. 2019; 27(1): 100-8. Thai.
Boonkaew N. Activities of daily living with dementia protective behaviors in older person in Pathum Thani Social Welfare Development Center. EAU Heritage Journal Science and Technology. 2018; 12(3): 213-24. Thai.
Pibarnwong P, Juntaparuk C, Pangsuk P, et al. A study of dementia and factors associated with dementia among elderly in North East. JOBCNSUR. 2018; 8(2): 46-57. Thai.
Panakorn L, Nanthamongkolchai S, Pitikultung S, et al. Factors influencing dementia in elderly women in Lumphun province. J Public Health. 2015; 45(2): 197-209. Thai.
Scazufca M, Almeida OP, Menezes PR. The role of literacy, occupation and income in dementia prevention: The São Paulo Ageing & Health Study (SPAH). Int Psychogeriatrics. 2010; 22(8): 1209-15. doi: 10.1017/S1041610210001213.
Deckers K, Van Boxtel MPJ, Schiepers OJG, et al. Target risk factors for dementia prevention: A systematic review and Delphi consensus study on the evidence from observational studies. Int J Geriatr Psychiatry. 2015; 30(3): 234-46. doi: 10.1002/gps.4245.
Barak Y, Gray AR, Rapsey C, et al. The Dunedin dementia risk awareness project: Pilot study in older adults. Int Psychogeriatrics. 2020; 32(2): 241-54. doi: 10.1017/S1041610219000772.
Thongwachira C, Jaignam N, Thophon S. A model of dementia prevention in older adults at Taling Chan District Bangkok Metropolis. KKU Res J (GS). 2019; 19(3): 96-109. Thai.
Berkman ND, Davis TC, McCormack L. Health literacy: What is it?. J Health Commun. 2010; 15(Suppl 2): 9-19. doi: 10.1080/10810730.2010.499985.
Nutbeam D. Health literacy as a public health goal: A challenge for contemporary health education and communication strategies into the 21st century. Health Promot Int. 2000; 15(3): 259-67. doi: 10.1093/heapro/15.3.259.
Boyle PA, Yu L, Wilson RS, et al. Cognitive decline impairs financial and health literacy among communitybased older persons without dementia. Psychol Aging. 2013; 28(3): 614-24. doi: 10.1037/a0033103.
Baker DW, Gazmararian JA, Sudano J, et al. The association between age and health literacy among elderly persons. J Gerontol B Psychol Sci Soc Sci. 2000; 55(6): S368-74. doi: 10.1093/geronb/55.6.s368.
Trainattawan W, Wirojratana V, Watanakukrilert D. Factors influencing health literacy among older adults. J Hlth Sci Res. 2019; 13(2): 41-51. Thai.
Srithanee K. Relationship between health literacy and quality of the elderly’s life at the central part of the North-East Thailand. JHSR. 2017; 11(1): 26-36. Thai.
Srikuankaew A, Jiawiwatkul A, Thayansin S. The relationship between happiness, health literacy and quality of life of elderly: A case study in Wiang Elderly school, Fang distric, Chiang Mai province. MFU Connexion. 2018; 7(2): 76-95. Thai.
Geboers B, Uiters E, Reijneveld SA, et al. Health literacy among older adults is associated with their 10-years’ cognitive functioning and decline-The Doetinchem Cohort Study. BMC Geriatr. 2018; 18(1): 77. doi: 10.1186/s12877-018-0766-7.
James BD, Boyle PA, Bennett JS, et al. The impact of health and financial literacy on decision making in community-based older adults. Gerontology. 2012; 58(6): 531-9. doi: 10.1159/000339094.
Oliveira D, Bosco A, Lorito CD. Is poor health literacy a risk factor for dementia in older adults? Systematic literature review of prospective cohort studies. Maturitas. 2019; 124: 8-14. doi: 10.1016/j.maturitas.2019.03.010.
Kaup AR, Simonsick EM, Harris TB, et al. Older adults with limited literacy are at increased risk for likely dementia. J Gerontol A Biol Sci Med Sci. 2014; 69(7): 900-6. doi: 10.1093/gerona/glt176.
Cochran WG. Sampling techniques. 2nd ed. New York: John Wiley and Son., Inc.; 1963.
Boonsatean W, Reantippayasakul A. The association of health literacy with self-management in perople with type 2 diabetes living in communities, Pathum Thani province. TRC Nurs J. 2020; 14(1): 198-212. Thai.
Best JW. Research in education. 4th ed. New Jersey: Prentice-Hall Inc; 1981.
Pasunon P. Reliability of questionnaire in quantitative research. PRCJ. 2014; 27(1): 145-63. Thai.
Duangchan C, Yodthong D, Dechduang P. The prevalence and predicting factors of dementia among older people living in community, Phetchaburi province. JPCN. 2020; 3(2): 133-48. Thai.
Tiller D, Herzog B, Kluttig A, et al. Health literacy in an urban elderly East-German population-results from the population-based CARLA study. BMC Public Health. 2015; 15(1): 883. doi: 10.1186/s12889-015-2210-7.
Undara W, Singhasenee U, Wongnitikul P. The study of dementia, knowledge and prevention of dementia and the demographic data in the elderly association of Rayal Thai Airforce Nursing College. JOPN. 2016; 8(1): 23-33. Thai.
