ผลของโปรแกรม Say No so SMART ต่อทักษะและพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการสูบบุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มนักเรียนอาชีวศึกษาวิทยาลัยเทคนิคอำนาจเจริญ จังหวัดอำนาจเจริญ

บทคัดย่อ

การวิจัยกึ่งทดลองนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรม Say No so SMART ต่อความรู้ ทัศนคติ ทักษะการปฏิเสธ และพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการสูบบุหรี่ไฟฟ้า ในกลุ่มนักเรียนอาชีวศึกษา วิทยาลัยเทคนิคอำนาจเจริญ จังหวัดอำนาจเจริญ กลุ่มตัวอย่าง 55 คน ใช้การสุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ แบ่งชั้นตามสาขาวิชา 9 สาขา กำหนดจำนวนตามสัดส่วนแล้วสุ่มอย่างง่ายภายในแต่ละสาขา เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือแบบสอบถามวัดความรู้ ทัศนคติ ทักษะการปฏิเสธ และพฤติกรรมการป้องกันตนเอง การดำเนินการวิจัยใช้โปรแกรมภายใต้แนวคิด SMART ประกอบด้วย การเชื่อข้อมูลทางการแพทย์และวิทยาศาสตร์ การพิจารณาค่าใช้จ่ายระยะยาว การรักอิสรภาพตัวเอง เคารพสุขภาพตนเองและผู้อื่น และเเยกแยะโฆษณากับข้อเท็จจริง ผ่านการจัดกิจกรรมต่อเนื่องเป็นระยะเวลา 12 สัปดาห์ ให้ความรู้ การเรียนรู้และเสริมทักษะผ่านสถานการณ์จำลองจริง การวิเคราะห์ผล ด้วยสถิติเชิงพรรณนา และ Paired Sample T-Test

ผลการวิจัย พบว่า หลังเข้าร่วมโปรแกรมกลุ่มตัวอย่างมีค่าเฉลี่ยคะแนนความรู้ ทัศนคติ ทักษะการปฏิเสธ และพฤติกรรมการป้องกันตนเองสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.01) (10.73±1.68, 34.33±0.85, 31.89±11.22 และ 36.47±5.81 ตามลำดับ) เมื่อเทียบกับก่อนเข้าร่วมโปรแกรม แสดงให้เห็นว่าโปรแกรม Say No so SMART สามารถส่งเสริมความรู้ ทัศนคติ ทักษะการปฏิเสธ และพฤติกรรมในการป้องกันตนเองจากการใช้บุหรี่ไฟฟ้าได้ เป็นแนวทางให้สถานศึกษาและหน่วยงานอื่นนำโปรแกรมนี้ไปประยุกต์ใช้เพื่อป้องกันการเริ่มสูบและลดการใช้บุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มเยาวชน