การตายดีตามการรับรู้ของผู้ป่วยมะเร็งนรีเวช
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ผู้ป่วยมะเร็งนรีเวชในระยะท้ายของชีวิตเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงทั้งทางกาย จิตใจ สังคม และจิตวิญญาณ การเข้าใจมุมมองของผู้ป่วยเกี่ยวกับการตายดี เป็นรากฐานสำคัญในการออกแบบระบบบริการที่มีมนุษยธรรมและตอบสนองต่อความต้องการอย่างแท้จริง การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการตายดีตามการรับรู้ของผู้ป่วยมะเร็งนรีเวช และเสนอ แนวทางที่สามารถนำไปสู่การส่งเสริมระบบบริการสุขภาพที่สนับสนุนการตายดี เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (qualitative approach) โดยเก็บรวบรวมข้อมูลผ่านการสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ป่วยมะเร็งนรีเวชระยะท้าย จำนวน 11 ราย ระหว่างเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2566-มกราคม พ.ศ. 2567 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา (thematic content analysis)
ผลการวิจัยการรับรู้การตายดีของผู้ป่วยมะเร็งนรีเวช ประกอบด้วย 4 ประเด็นหลัก ได้แก่ 1) การตายที่ปราศจาก ความทุกข์ทรมานจากความเจ็บปวด (Death with no suffering), 2) การมีคุณภาพชีวิตที่ดีในช่วงสุดท้ายของชีวิต (Quality of life), 3) การได้มีการเตรียมตัวก่อนเสียชีวิต (Preparation for death), และ 4) การมีสิ่งยึดเหนี่ยวจิตใจเมื่อเข้าสู่ระยะท้าย ของชีวิต (Social and spiritual support) แต่ละประเด็นสะท้อนความต้องการลึกซึ้งของผู้ป่วยที่อยากจากไปอย่างสงบ มีศักดิ์ศรี และไม่เป็นภาระต่อครอบครัว
ผลการวิจัยสามารถนำไปใช้ในการพัฒนาระบบบริการสุขภาพแบบประคับประคอง โดยเน้นการดูแลผู้ป่วยแบบองค์รวม (holistic care) ส่งเสริมการวางแผนดูแลล่วงหน้า (advance care planning) และให้ความสำคัญกับมิติทางสังคมและ จิตวิญญาณ เพื่อสนับสนุนให้ผู้ป่วยสามารถเผชิญกับความตายอย่างมีคุณภาพและสงบ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพฺเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร
เอกสารอ้างอิง
คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล. สถานการณ์ของโรคมะเร็งในภาพรวมของประเทศ
ไทย [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล; 2564 [สืบค้นเมื่อ 12 กันยายน
. เข้าถึงได้จาก: https//www.rama.mahidol.ac.th
สถาบันมะเร็งแห่งชาติ กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. ยุทธศาสตร์สถาบันมะเร็งแห่งชาติ พ.ศ.
–2565 [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: สถาบันมะเร็งแห่งชาติ; 2562 [สืบค้นเมื่อ 5 พฤษภาคม 2567].
เข้าถึงได้จาก: https://www.nci.go.th
สถาบันมะเร็งแห่งชาติ กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. สถิติโรคมะเร็ง [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ:
สถาบันมะเร็งแห่งชาติ; 2554 [สืบค้นเมื่อ 10 ตุลาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://www.nci.go.th
International Agency for Research on Cancer. GLOBOCAN 2012: Cancer Incidence and
Mortality Worldwide [Internet]. Lyon: IARC; 2012 [cited 2024 Oct 10]. Available from:
Osei Appiah E, Amertil NP, Oti-Boadi E, Lavoe H, Siedu DJ. Impact of cervical cancer on
The sexual and physical health of women diagnosed with cervical cancer in Ghana: A
qualitative phenomenological study. Womens Health (Lond).
;17:17455065211066075.
เวชระเบียนและสถิติ โรงพยาบาลภูมิพลอดุลยเดช. สถิติผู้ป่วยมะเร็ง พ.ศ. 2554–2555. กรุงเทพฯ:
โรงพยาบาลภูมิพลอดุลยเดช; 2555.
กรมการแพทย์. สถิติโรค 2553 [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: กรมการแพทย์; 2553 [สืบค้นเมื่อ 2
กรกฎาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: http://203.157.32.40/statreport/rpt2553.htm
Guest G, Bunce A, Johnson L. How many interviews are enough? An experiment with
data saturation and variability. Field Methods. 2006;18(1):59–82.
Hagaman AK, Wutich A. How many interviews are enough to identify metathemes in
multisited and cross-cultural research? Another perspective on Guest, Bunce, and
Johnson’s (2006) landmark study. Field Methods. 2017;29(1):23–41.
Polit DF, Beck CT. Essentials of nursing research: appraising evidence for nursing practice.
th ed. Philadelphia: Wolters Kluwer/Lippincott Williams & Wilkins; 2014.
Gunawan J. Ensuring trustworthiness in qualitative research. Belitung Nurs J.
;1(1):10–11.
Kyngas H, Mikkonen K, Kaariainen M. The application of content analysis in nursing
science research. Cham: Springer; 2020.
Meier EA, Gallegos JV, Thomas LP, Depp CA, Irwin SA, Jeste DV. Defining a good death
(successful dying): literature review and a call for research and public dialogue. Am J
Geriatr Psychiatry. 2016;24(4):261–71.
อภินันท์ งามจำรัส. Principles of chemotherapy in gynecologic cancer [อินเทอร์เน็ต]. เชียงใหม่:
ภาควิชาสูติศาสตร์และนรีเวชวิทยา คณะแพทยศาสตร์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่; 2567 [สืบค้นเมื่อ 2
กรกฎาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://w1.med.cmu.ac.th/obgyn/lecturestopics/52705/
วัลภา คุณทรงเกียรติ. การตายดีตามการรับรู้ของผู้ป่วยมะเร็ง. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัย
บูรพา. 2556;21(4).
Sirivarawuth T, Utriyaprasit K, Ratinthorn A, Tankumpuan T, Viwatwongkasem C.
The health service model for promoting good death in critically ill end-of-life patients in
the emergency department: a qualitative study. Omega (Westport).
;302228241238388.
ประไพ บุญมรกต, โสเพ็ญ ชูนวล. ผลการวางแผนดูแลล่วงหน้าอย่างเป็นระบบในผู้ป่วยมะเร็งที่ได้
รับการดูแลแบบประคับประคองต่อการตัดสินใจเลือกปฏิเสธการรักษาเพื่อการยื้อชีวิตในช่วงสุดท้าย.
วารสารเครือข่ายวิทยาลัยพยาบาลและการสาธารณสุขภาคใต้. 2565;9(1):270–82.
Lee GL, Ramaswamy A. Physical, psychological, social, and spiritual aspects of end-of-life
trajectory among patients with advanced cancer: a phenomenological inquiry. Death Stud. 2020;44(5):292–302.