ความชุกและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับอาการผิดปกติของระบบกล้ามเนื้อและกระดูกโครงร่างส่วนรยางค์ล่าง ในพนักงานแบกถุงกอล์ฟไทย

บทคัดย่อ

ความเป็นมา: ตามนโยบายของรัฐบาลที่ต้องการพัฒนาให้ประเทศไทยเป็นจุดหมายของนักกอล์ฟทั่วโลก อาชีพพนักงานแบกถุงกอล์ฟ หรือ แคดดี้ มีจำนวนเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องตามการขยายตัวของอุตสาหกรรมกอล์ฟในประเทศไทย แคดดี้เป็นอาชีพที่มีลักษณะการทำงานที่ต้องสัมผัสปัจจัยเสี่ยงทางด้านการยศาสตร์ในระดับสูง ทำให้มีแนวโน้มที่จะเกิดอาการปวดเมื่อยกล้ามเนื้อได้ง่ายและที่ผ่านมายังไม่มีงานวิจัยที่ศึกษาเกี่ยวกับอาชีพนี้ในประเทศไทย

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาความชุกและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับอาการผิดปกติของระบบกล้ามเนื้อและกระดูกโครงร่าง (MSD) ในอาชีพแคดดี้ในประเทศไทย

วิธีการ: เป็นการศึกษาเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวาง ณ จุดเวลาใดเวลาหนึ่ง (Cross-sectional descriptive study) ในกลุ่มตัวอย่างแคดดี้ที่ทำงานในสนามกอล์ฟ 15 สนามที่ตั้งอยู่ทั่วทุกภาคของประเทศไทยจำนวน 2,882 คน โดยใช้แบบสอบถามชนิดที่ให้ผู้ร่วมวิจัยกรอกข้อมูลเอง ประกอบด้วย 3 ส่วน ได้แก่ ข้อมูลเกี่ยวกับปัจจัยส่วนบุคคลและปัจจัยอื่นนอกเหนือจากการทำงาน ข้อมูลเกี่ยวกับปัจจัยจากการทำงาน และแบบสอบถามเพื่อวัดการเกิดอาการผิดปกติของระบบกล้ามเนื้อและกระดูกโครงร่างของนอร์ดิกฉบับแปลภาษาไทย เพื่อสำรวจความชุกของอาการผิดปกติในระบบกล้ามเนื้อและกระดูกโครงร่างในช่วง 7 วัน และ 12 เดือน และหาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์โดยใช้ Multiple logistic regression นำเสนอโดยใช้ค่า adjusted odds ratio และช่วงของค่าความเชื่อมั่นที่ร้อยละ 95

ผลการศึกษา: ความชุกของ MSD ทั้ง ช่วง 7 วันและ 12 เดือนที่ผ่านมา คือบริเวณ น่อง เท้าและข้อเท้า (ร้อยละ 35.6 และ ร้อยละ 37.4) และบริเวณเข่า (ร้อยละ 33.4 และ 34.8) ต้องลาป่วยหรือหยุดงานเพราะมีอาการผิดปกติบริเวณรยางค์ส่วนล่างเป็นสัดส่วนประมาณร้อยละ 13 ผลการวิเคราะห์พบว่าปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับ MSD บริเวณรยางค์ส่วนล่างในช่วง 7 วัน และช่วง 12 เดือนที่ผ่านมา ส่วนใหญ่เป็นปัจจัยส่วนบุคคล ได้แก่ เพศ ดัชนีมวลกาย และการมีโรคประจำตัว ส่วนปัจจัยจากการทำงาน ได้แก่ การทำงานในสนามกอล์ฟทั่วไปที่ลักษณะกิจการไม่ใช่สนามกอล์ฟเอกชน ความถี่ในการออกรอบเกิน 18 หลุมต่อวัน

สรุป: อาชีพพนักงานแบกถุงกอล์ฟมีความชุกของ MSD บริเวณรยางค์ส่วนล่างค่อนข้างสูง จึงควรส่งเสริมให้แคดดี้ที่มีความรู้เกี่ยวกับ MSD เพื่อให้ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ปลอดภัย

คำสำคัญ: กอล์ฟ พนักงานแบกถุงกอล์ฟ สิ่งคุกคามสุขภาพ การยศาสตร์ ความผิดปกติของระบบกล้ามเนื้อและกระดูกโครงร่าง