ผลของการเข้าร่วมโปรแกรมก่อนการบำบัดทดแทนไตต่อการชะลอความเสื่อมของโรคในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง โรงพยาบาลชุมชนในภาคกลาง

บทคัดย่อ

ความเป็นมา: โรคไตเรื้อรังเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญทั้งในระดับโลกและประเทศไทย แนวโน้มความชุกและอุบัติการณ์ของโรคที่เพิ่มขึ้นสะท้อนถึงภาระโรคที่ส่งผลต่อสุขภาพของประชากรไทย การชะลอการดำเนินของโรคตั้งแต่ระยะก่อนบำบัดทดแทนไตจึงเป็นประเด็นสำคัญ โดยเฉพาะการได้รับคำปรึกษาทางโภชนาการที่เหมาะสมและความรู้เรื่องการรักษา จะช่วยเตรียมความพร้อมให้แก่ผู้ป่วยในการวางแผนการรักษาและส่งผลต่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมโภชนาการก่อนการบำบัดทดแทนไตต่อการชะลอการเสื่อมของโรคไตเรื้อรัง การเปลี่ยนแปลงของความดันโลหิต และการตัดสินใจเลือกแนวทางการรักษาในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง ณ โรงพยาบาลท่าหลวง จังหวัดลพบุรี
วิธีการวิจัย: การวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบย้อนหลัง (Retrospective Cohort Study) ในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลท่าหลวง ระหว่างวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2563 ถึง 15 กันยายน พ.ศ. 2567 โดยวิเคราะห์ข้อมูลจากเวชระเบียนย้อนหลัง รวมถึงค่าอัตราการกรองของไต (eGFR) และความดันโลหิตในช่วงเวลา 12, 6, 3 เดือนก่อน และ 3, 6, 12 เดือนหลังการเข้าร่วมโปรแกรมโภชนาการ วิเคราะห์ข้อมูลด้วย STATA โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา การทดสอบไคสแควร์ และ Paired t-test รวมถึงการวิเคราะห์แบบ Interrupted Time Series (ITS) ด้วยแบบจำลองถดถอยพหุคูณปรับค่าปัจจัยแทรกซ้อน เช่น อายุ เพศ ระยะของโรคไต การใช้ยาและโรคร่วม
ผลการวิจัย: หลังปรับค่าปัจจัยร่วม พบว่าอัตราการลดลงของ eGFR ชะลอลงจากก่อนเข้าร่วมโปรแกรม (3.765 ± 0.355 mL/min ต่อ 3 เดือน/คน) ความดันโลหิตเพิ่มขึ้นเล็กน้อยแต่ไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนี้ ผู้ป่วยร้อยละ 6.5 เปลี่ยนแปลงการตัดสินใจมาเลือกรับการบำบัดทดแทนไตหลังได้รับข้อมูลจากโปรแกรม
สรุป: การเข้าร่วมโปรแกรมโภชนาการก่อนการบำบัดทดแทนไตช่วยชะลอความเสื่อมของโรคและส่งเสริมการตัดสินใจวางแผนการรักษาในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังอย่างมีประสิทธิภาพ.