อัตราอุบัติการณ์และปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเกิดกระดูกหักจากภาวะกระดูกพรุนของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ; การศึกษาแบบย้อนหลังในโรงพยาบาลโคกสำโรง อำเภอโคกสำโรง จังหวัดลพบุรี ประเทศไทย

Main Article Content

ศุภกฤษฏิ์ มไหสวริยะ
อธิพัฒน์ วงษ์วัชรดำรง
พฤษพงศ์ ศรีสวัสดิ์

บทคัดย่อ

ที่มาและความสำคัญ: การเกิดกระดูกหักจากภาวะกระดูกพรุนในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 (T2DM) เป็นปัญหาสำคัญที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตและภาวะแทรกซ้อนทางสุขภาพในระยะยาว อย่างไรก็ตาม ข้อมูลเกี่ยวกับอุบัติการณ์และปัจจัยเสี่ยงในบริบทของประชากรไทยยังมีจำกัด การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินอัตราการเกิดกระดูกหักจากภาวะกระดูกพรุนและศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2  ที่โรงพยาบาลโคกสำโรง จังหวัดลพบุรี วิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอัตราอุบัติการณ์การเกิดและปัจจัยที่เกี่ยวข้องต่อการเกิดกระดูกหักจากภาวะกระดูกพรุนของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่โรงพยาบาลโคกสำโรง จังหวัดลพบุรี ประเทศไทย
วิธีการวิจัย: งานวิจัยนี้จะจัดทำในรูปแบบของ การศึกษาเชิงปริมาณ (Quantitative study) โดยทำการศึกษาผ่านการเก็บข้อมูลเวชระเบียนของผู้ป่วยนอก ผู้ป่วยใน และผู้ป่วยคลินิกโรคเรื้อรังของโรงพยาบาลโคกสำโรงย้อนหลังตั้งแต่ปี พ.ศ. 2562 ถึง พ.ศ. 2567 เป็นการศึกษาแบบวิธี Retrospective cohort study เพื่อศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับกระดูกหักจากภาวะกระดูกพรุนของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในโรงพยาบาลโคกสำโรง อำเภอโคกสำโรง จังหวัดลพบุรี
ผลการวิจัย: การศึกษานี้พบว่าเพศหญิงมีความเสี่ยงต่อการเกิดกระดูกหักจากโรคกระดูกพรุนมากกว่าเพศชายในระดับไม่ปรับค่า (Crude IRR = 1.73; p = 0.009) แต่ไม่แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญเมื่อปรับปัจจัยร่วม (Adjusted IRR = 0.85; p = 0.566) เช่นเดียวกับกลุ่ม BMI >30 ที่มีแนวโน้มลดความเสี่ยงแต่ไม่ถึงระดับนัยสำคัญทางสถิติ (Adjusted IRR = 0.87; p = 0.699) กลุ่ม BMI อื่น ๆ (Obesity 1, Overweight, Normal weight) ไม่มีความแตกต่างที่มีนัยสำคัญ (Adjusted IRR 1.16–1.47)
กลุ่มอายุ ≥65 ปี สถานะการสูบบุหรี่ และการดื่มแอลกอฮอล์ไม่แสดงความสัมพันธ์กับความเสี่ยงของกระดูกหักเมื่อปรับค่าตัวแปรร่วม ขณะที่การควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดแบบ FBG ที่ไม่ดีมีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ (Adjusted IRR = 2.02; p < 0.002) แต่การควบคุม HbA1c ไม่สัมพันธ์กับความเสี่ยงดังกล่าว (p = 0.944) ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญกับการเกิดกระดูกหัก ได้แก่ ประวัติการหกล้ม (Adjusted IRR = 2.15; p < 0.001), ความดันโลหิตสูง (Adjusted IRR = 2.72; p < 0.001), และไขมันในเลือดสูง (Adjusted IRR = 2.09; p = 0.004) ส่วนโรคไตเรื้อรังมีแนวโน้มเพิ่มความเสี่ยงแต่ไม่ถึงระดับนัยสำคัญ (p = 0.077)
สรุปผลการวิจัย: การควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ความดันโลหิต ไขมันในเลือด และการป้องกันการหกล้มเป็นปัจจัยสำคัญในการลดความเสี่ยงของการหักกระดูกในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 มากกว่าปัจจัยด้านประชากรทั่วไป อายุ เพศ พฤติกรรมการสูบบุหรี่และการดื่มแอลกอฮอล์

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
1.
มไหสวริยะ ศ, วงษ์วัชรดำรง อ, ศรีสวัสดิ์ พ. อัตราอุบัติการณ์และปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเกิดกระดูกหักจากภาวะกระดูกพรุนของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ; การศึกษาแบบย้อนหลังในโรงพยาบาลโคกสำโรง อำเภอโคกสำโรง จังหวัดลพบุรี ประเทศไทย. RTA Med. J. [อินเทอร์เน็ต]. 30 มิถุนายน 2025 [อ้างถึง 5 กุมภาพันธ์ 2026];78(2):171-80. available at: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/rtamedj/article/view/276191
ประเภทบทความ
นิพนธ์ต้นฉบับ (Original Article)

เอกสารอ้างอิง

Oulkadi Lamia, Amine Bouchra, El binoune Imane, Rostom Samira, Bahiri Rachid Prevalence of osteoporosis and osteoporotic fractures in postmenopausal women with type 2 diabetes mellitus. Beyond Rheumatology. 2021;3(3):e307.

Moayeri A, Mohamadpour M, Mousavi SF, Shirzadpour E, Mohamadpour S, Amraei M. Fracture risk in patients with type 2 diabetes mellitus and possible risk factors: a systematic review and meta-analysis. Ther Clin Risk Manag. 2017;13:455-468.

Poiana C, Capatina C. Fracture Risk Assessment in Patients With Diabetes Mellitus. J Clin Densitom. 2017;20(3):432-43.

Farooqui KJ, Mithal A, Kerwen AK, Chandran M. Type 2 diabetes and bone fragility- An underrecognized association. Diabetes Metab Syndr. 2021;15(3):927-35.

Byrne DD, Newcomb CW, Carbonari DM, Nezamzadeh MS, Leidl KB, Herlim M, et al. Risk of hip fracture associated with untreated and treated chronic hepatitis B virus infection. J Hepatol. 2014;61(2):210-8.

Suksrisai B, Linhavong J, Manonom S, Manorangsan S. Prevalence and Factors Affecting First and Recurrent Hip Fracture in the Elderly: A Retrospective Study from Inpatients at Thammasat University Hospital. The Journal of Thammasat University Medical School. 2020;20(4):275-85.