การพัฒนารูปแบบคุณภาพบริการคลินิกวาร์ฟาริน ตามเกณฑ์การพัฒนาระบบบริการสุขภาพ โรงพยาบาลบุณฑริก จังหวัดอุบลราชธานี

ผู้แต่ง

  • รุจิรา บุตรจันทร์ คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
  • สงครามชัย ลีทองดี คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
  • รับขวัญ เชื้อลี คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

คำสำคัญ:

รูปแบบการบริบาลทางเภสัชกรรม, การปรับปรุงคุณภาพบริการ, คลินิกวาร์ฟาริน

บทคัดย่อ

คลินิกวาร์ฟารินเป็นระบบบริการที่จัดขึ้นในสถานบริการเพื่อการดูแลกลุ่มเป้าหมายที่เป็นผู้ป่วยโรคหัวใจและหลอดเลือดที่จะต้องได้รับการดูแลเป็นพิเศษอย่างมีคุณภาพ การวิจัยเชิงปฏิบัติการครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบคุณภาพบริการในคลินิกวาร์ฟารินตามเกณฑ์การพัฒนาระบบบริการสุขภาพ โรงพยาบาลบุณฑริก จังหวัดอุบลราชธานี สุ่มตัวอย่างจากจากกลุ่มเป้าหมาย คือ ผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง, ผู้ป่วยและญาติ/ผู้ดูแล จำนวน 86 คน เก็บรวบรวมข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้แบบสอบถามผู้วิจัยวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมานคือ Wilcoxon Matched-pairs Signed rank testเก็บข้อมูลเชิงคุณภาพ โดยการสนทนากลุ่ม และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพโดยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา

                ผลการวิจัยพบว่า กระบวนการพัฒนาคุณภาพครั้งนี้  มี 7 ขั้นตอน ได้แก่ 1) การศึกษารวบรวมข้อมูล 2) การแต่งตั้งคณะทำงาน 3) การวิเคราะห์ข้อมูลร่วมกัน 4) การวางแผนดำเนินงาน 5) ดำเนินการตามแผน 6) การสังเกต ติดตาม และ
7) ประเมินผล และถอดบทเรียน ภายหลังการดำเนินงาน พบว่า กลุ่มผู้ให้บริการมีการเปลี่ยนแปลงความรู้ การมีส่วนร่วมและความพึงพอใจในการจัดบริการเพิ่มขึ้น สำหรับกลุ่มผู้ป่วยพบว่ามีการเปลี่ยนแปลงความรู้ พฤติกรรมและความพึงพอใจต่อบริการดีขึ้น และกลุ่มญาติ/ผู้ดูแลพบว่ามีการเปลี่ยนแปลงความรู้และความพึงพอใจต่อบริการดีขึ้นกว่าก่อนการพัฒนา และพบว่ามีจำนวนผู้ป่วยที่มีค่าดัชนีวัดความแข็งตัวของเลือด หรือ INR อยู่ในช่วงปกติ (Therapeutic Range) เพิ่มมากขึ้นจาก ร้อยละ 41.67 เป็น 51.28 รวมทั้งทำให้เกิดการพัฒนารูปแบบการบริบาลทางเภสัชกรรม ตามหลัก ECRS ได้แก่ การตัดขั้นตอน (Eliminate; E) การรวมขั้นตอน (Combine; C) การจัดลำดับ (Rearrange; R) และการทำให้ง่าย (Simplify; S)

                สรุปได้ว่าปัจจัยด้านความสำเร็จที่สำคัญประกอบด้วย 1) ทิศทางนโยบายในการจัดตั้งคลินิกพิเศษสำหรับการดูแล warfarin 2) การเสริมสร้างศักยภาพของผู้ให้บริการที่มีทักษะและเทคนิคพิเศษในทีมสหสาขาวิชาชีพและ 3) รักษาทีมปฏิบัติงานตามหลักการ การพัฒนาและการมีส่วนร่วมอย่างต่อเนื่อง

เอกสารอ้างอิง

กมลทิพย์ วิจิตรสุนทรกุล และสัญชัย ชาสมบัติ. (2560). รายงานการศึกษาสถานการณ์การเสียชีวิตก่อนวัยอันควรของประเทศไทย. [ออนไลน์]. ได้จาก: https:// www.thaincd.com/2016 /mission/documents-detail.php?id=12501&tid=32&gid=1-020 [สืบค้นเมื่อ 21 มิถุนายน 2560].

เกษร สังข์กฤษ, ทัศนีย์ แดขุนทด และอุไรวรรณ ศรีดามา. (2555). การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยที่ได้รับยาวาร์ฟาริน โรงพยาบาลสกลนคร. วารสารสมาคมพยาบาลฯ สาขาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, 30(4): 96-108.

คณะกรรมการพัฒนาระบบบริการสุขภาพ สาขาโรคหัวใจ และสำนักบริหารการสาธารณสุข. (2559). คู่มือการดำเนินงานตามแผนพัฒนาระบบสุขภาพสาขาหัวใจ เรื่อง การบริหารจัดการหน่อยดูแลผู้ป่วยที่ได้รับยาป้องกันการแข็งตัวของเลือด (Warfarin Clinic Management). ม.ป.ท, โอ-วิทย์ (ประเทศไทย).

เบญจรินทร์ สันตติวงศ์ไชย, วันทนีย์ กุลเพ็ง, อุบลวรรณ สะพู, บัญชา สุขอนันตชัย และยศ ตีระวัฒนานนท์. (ม.ป.ป). การประเมินต้นทุนอรรถประโยชน์ของการตรวจติดตาม PT-INR ด้วยระบบ Point of Care เพื่อปรับยา และเฝ้าระวังยาในผู้ป่วยที่ต้องรับประทานยาต้านการแข็งตัวของเลือด (วอร์ฟาริน). [ออนไลน์]. ได้จาก: ttp://www.hitap.net/wp- content/uploads /2016/11/Full_Report-Wafarin.pdf [สืบค้นเมื่อ 12 ธันวาคม 2560].

ปฐวี โลหะรัตนากรและคณะ. (2559). ความรู้ในการใช้ยาวาร์ฟารินและการควบคุมค่า international normalized ratio เป้าหมาย ของผู้ป่วยนอก ศูนย์หัวใจสิริกิติ์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. ศรีนครินทร์เวชสาร. 31(3): 257-265.

พุทธิดา จันทร์ดอนแดง. (2556). การพัฒนาคุณภาพบริการดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรังในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลนาหว้า อำเภอเขมราฐ จังหวัดอุบลราชธานี. วิทยานิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการระบบสุขภาพ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

มรกต ภัทรพงศ์สินธุ์. (2558). การเปรียบเทียบผลการรักษาผู้ป่วยที่รับประทานยาวาร์ฟารินในโรงพยาบาลชัยภูมิ และโรงพยาบาลชุมชน จังหวัดชัยภูมิ. วารสารสมาคมเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย. 5(2): 112-119.

วิเศรษศิลปะ พันธ์นาคำ. (2552). ผลลัพธ์ทางคลินิกของการพัฒนาปรับปรุงงานในคลินิกวาร์ฟาริน โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสว่างแดนดิน. วารสารอายุรศาสตร์อีสาน. 8(2): 42-50.

สรัญญา ตาธุวัน. (2556). การพัฒนาคุณภาพบริการเพื่อลดความสูญเปล่าในกระบวนการดูแลสุขภาพผู้ป่วยโรคเรื้อรัง โรงพยาบาลน้ำยืน อำเภอน้ำยืน จังหวัดอุบลราชธานี. ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

สุมัทนา กลางคาร และวรพจน์ พรหมสัตยพรต. (2553). หลักการวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ = Principle of Health Science Research. มหาสารคาม: สารคามการพิมพ์, 2553.

สุรกิจ นาทีสุวรรณ. (2559). การใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดชนิดรับประทาน. กรุงเทพฯ: บริษัทประชาชน.

Kaizen. (1986).The Key To Japan's Competitive Success. Publisher: McGraw-Hill Education.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2019-08-26

รูปแบบการอ้างอิง

บุตรจันทร์ ร. . ., ลีทองดี ส. . ., & เชื้อลี ร. . . (2019). การพัฒนารูปแบบคุณภาพบริการคลินิกวาร์ฟาริน ตามเกณฑ์การพัฒนาระบบบริการสุขภาพ โรงพยาบาลบุณฑริก จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี, 8(1), 39–55. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ubruphjou/article/view/211518

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ