Main Article Content

อมรรัตน์ ดีบุญโณ
ดร.จรัสศรี ธีระกุลชัย
ดร.จันทิมา ขนบดี


This quasi-experimental research aimed to study the effect of including spouse support in fatigue management program on fatigue of a wife who received cesarean section. The sample were 40 postpartum mothers who underwent cesarean section and stayed in the postpartum unit, the private obstetric and the gynecologic unit of Ramathibodi Hospital in Bangkok, Thailand from January 2015 to May 2015. The samples were divided into a control group and an experimental group. The control group received conventional health education program whereas the experimental group received conventional health education program combined with fatigue management program. The data were collected by using Demographic Data Questionnaire, The Modified Fatigue Symptom Checklist (MFSC) and Spouse support Questionnaire, which were analyzed by using the computer program. Results of the study showed that the postpartum mothers in the experimental group had a mean fatigue score at 6 weeks postpartum significant less than the postpartum mothers in the control group (p < 0.05).


Download data is not yet available.

Article Details

How to Cite
ดีบุญโณ อ., ธีระกุลชัย ด., & ขนบดี ด. (2018). THE EFFECT OF INCLUDING SPOUSE SUPPORT IN FATIGUE MANAGEMENT PROGRAM ON FATIGUE OF A WIFE WHO RECEIVED CESAREAN SECTION. Vajira Nursing Journal, 18(1), 24–36. Retrieved from
research article


กมลวรรณ นำรอดภัย. (2551). ผลของโปรแกรมการจัดการกับความเหนื่อยล้าต่อระดับความเหนื่อยล้าในมารดาหลังคลอดครรภ์แรกที่คลอดบุตรทางช่องคลอด. วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหิดล.
กมลวรรณ ลีนะธรรม และธนิดา จุลย์วนิชพงษ์. (2557). ผลของโปรแกรมการให้ความรู้และแรงสนับสนุนทางสังคมต่อความเครียดของมารดาหลังคลอด. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยการจัดการและเทคโนโลยีอิสเทิร์น, 11(1), 1-11.
จันทกานต์ อังคณวัฒนานนท์. (2540). การสนับสนุนจากคู่สมรส ปัจจัยบางประการกับความเครียดในบทบาทของหญิงหลังคลอด. วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหิดล.
จรัสศรี ธีระกุลชัย, จันทิมา ขนบดี และรัชดา วงษ์นิพนธ์. (2554). ความเหนื่อยล้าในมารดาที่ได้รับการผ่าตัดคลอดทางหน้าท้อง. วชิรสารการพยาบาล, 13(1), 28-44.
จรัสศรี ธีระกุลชัย, ชุติมา โฆวัฒนะกุล, ศิวพร สังวาล และสุวรรณี วังกานต์. (2543). ความเหนื่อยล้าของมารดาในระยะหลังคลอด. วารสารวิจัยทางการพยาบาล, 4(1), 78-90.
ทิพย์รัตน์ อุดมสุข, จันทิมา ขนบดี และจรัสศรี ธีระกุลชัย. (2552). ผลของการนวดด้วยน้ำมันหอมระเหยต่อความเหนื่อยล้าและคุณภาพการนอนหลับในมารดาหลังคลอด. วชิรสารการพยาบาล, 11(2), 49-59.
Cunningham, F. G., Leveno, K. J., Bloom, L. S., Hauth, J. C., Rouse, D. J., & Spong, C. Y. (2012). Williams obstetrics (23rded.). New York: The McGraw-Hill Companies.
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. (2nded.). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.
Gardner, D. L. (1991). Fatigue in postpartum women. Applied Nursing Research, 4(2), 57-62.
Harrison, M. J., & Hicks, S. A. (1983). Postpartum concerns of mothers and their sources of help. Canadian Journal of Public Health, 74, 325-328.
Hart, L. K., Freel, M. I., & Milde, F. K. (1990). Fatigue. Nursing Clinics of North America, 25, 967-976.
Jansen, A. J. G., Duvekot, J. J., Hop, W. C. J., Essink-bot, M. L., Beckers, E. A. M., Karsdorp, V. H. M., Scherjon, S. A., Steegers, E. A. P., & Rhenen, V. D. J. (2007). New insights into fatigue and health-related quality of life after delivery. Acta Obstetricia Et Gynecologica Scandinavica, 86, 579-584.
McVeigh, C., John, W. S., & Cameron, C. (2005). Fathers’ functional status six weeks following the birth of a baby: a Queensland study. Australian Midwifery Journal, 18(1), 25-28.
North American Nursing Diagnosis Association. (1989). Classification of nursing diagnosis. In R. M. Carroll-Johnson (Ed). Proceeding of the eighth conference (pp.453-458). Philadelphia: J. B. Lipincott Lippincott.
Pochaiqoupt, P. (2000). A comparison of fatigue, episiotomy pain, and satisfaction between side-lying and sitting positions in postpartum breastfeeding mothers. Master’s thesis. Mahidol University, Thailand.
Pritchard, J. A., & McDonald, P. C. (1980). Williams’ obstetrics (16thed.). New York: Appleton-century-Crofts.
Pugh, L. G., & Milligan, R. A. (1993). A framework for the study of childbearing fatigue. Journal of Advance in Nursing Science, 15(4), 60-69.
Pugh, L. C., Milligan, R. A. Parks, P. L., Lenz, E. R., & Kitzman, H. K. (1999). Clinical approaches in the assessment of childbearing fatigue. Journal of Obstetric, Gynecological & Neonatal Nursing, 28(1), 74-79.
Redshaw, M., & Henderson, J. (2013). Fathers’ engagement in pregnancy and childbirth: evidence from a national survey. Bio Med Central Pregnancy & Childbirth. Retrieved October 24, 2014, from
Reeder, S. R., Mastroianni, L., Jr., & Martin, L. L. (1983). Maternity nursing (15th ed.). Philadelphia: J. B. Lippincott.
Rhoten, D. (1982). Fatigue and the postsurgical patient. In C.M. Norris (Ed.), Concept clarification in nursing (pp. 277-300). Rockville, MD: Aspen Publications.
Smith, M. P. (1989). Postnatal concerns of mothers: An update. Midwifery, 3, 182-188.
Taylor, J., & Johnson, M. (2010). How women manage fatigue after childbirth. Midwifery, 26, 367-375.
Theerakulchai, J. (2004). Factors related to fatigue and fatigue management among Thai postpartum women. Doctoral dissertation, Chiang Mai University, Thailand.
Theerakulchai, J. & Tiansawad, S. (2004). Women’s experience of postpartum fatigue. Thai Journal of Nursing Research, 8(3), 223-234.
Troy, N. W. (2003). Is the significance of postpartum fatigue being overlooked in the lives of women. The American Journal Maternal Child Nursing, 28, 252-256.
Troy, N. W. & Dalgas-Pelish, P. (1997). The natural evolution of postpartum fatigue among a group of primiparous women. Clinical Nursing Research, 6(2), 126-141.
Troy, N. W. & Dalgas, P. P. (2003). The effectiveness of a self-care intervention for the management of postpartum fatigue. Applied Nursing Research, 16(1), 38-45.
Warren, P. L. (2005). First-time mothers: social support and confidence in infant care. Journal of Advance Nursing, 50(5), 479-488.