ประสิทธิผลของการเฝ้าระวังและการป้องกันการฆ่าตัวตายซ้ำ อำเภอศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์

บทคัดย่อ

ภูมิหลัง: การฆ่าตัวตายในประเทศไทยมีแนวโน้มเพิ่มสูง และเป็นปัญหาทางสุขภาพจิตที่มีความรุนแรงในพื้นที่อำเภอ ศีขรภูมิพบผู้พยายามฆ่าตัวตายและฆ่าตัวตายสำเร็จเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยระบบการเฝ้าระวังและป้องกันการฆ่าตัวตายซ้ำที่มีอยู่เดิมยังไม่มีประสิทธิผลเพียงพอ วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาประสิทธิผลแนวทางการเฝ้าระวังและป้องกันการฆ่าตัวตายซ้ำ อำเภอศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์ วิธีการ: เป็นการวิจัยแบบกึ่งทดลอง กลุ่มตัวอย่างประกอบด้วยผู้พยายามฆ่าตัวตาย ที่ไม่สำเร็จ 56 คน และคณะทำงานสุขภาพจิตอำเภอศีขรภูมิ 48 คน ใช้แบบคัดกรองโรคซึมเศร้า 9Q แบบประเมินการฆ่าตัวตาย 8Q และแบบเฝ้าระวังการติดตามเยี่ยมบ้าน โปรแกรมการเฝ้าระวังประกอบด้วยกิจกรรมการดูแลต่อเนื่อง 8 สัปดาห์ ได้แก่ สัปดาห์ที่ 1 การประเมินและคัดกรองที่คลินิกรักษ์ใจ สัปดาห์ที่ 2 การเยี่ยมบ้านเชิงรุก สัปดาห์ที่ 3 การติดตามดูแลทางไกล สัปดาห์ที่ 4 การติดตามอาการที่คลินิกรักษ์ใจ สัปดาห์ที่ 5-7 การเฝ้าระวังบำบัดเชิงรุกในชุมชน และสัปดาห์ที่ 8 การประเมินผลลัพธ์ ผล: กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็น เพศหญิง (ร้อยละ 82.14) อายุเฉลี่ย 21.08±13.89 ปี ปัจจัยชักนำที่สำคัญคือการดื่มสุรา (ร้อยละ 32.14) และปัจจัยกระตุ้นที่สำคัญคือปัญหาครอบครัว (ร้อยละ 60.71) ปัจจัยปกป้องที่สำคัญที่สุดคือการใช้บริการสาธารณสุขได้ตามความจำเป็น หลังการทดลองพบว่าคะแนนการคัดกรองโรคซึมเศร้าลดลง จาก 13.92±4.15 เป็น 7.76±5.07 และคะแนนแนวโน้มจะฆ่าตัวตายในปัจจุบันลดลงจาก 15.66±11.91 เป็น 6.46±5.71 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001) สรุป: โปรแกรมการเฝ้าระวังและป้องกันการฆ่าตัวตายซ้ำมีประสิทธิผลใน การลดความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย แต่ยังคงต้องมีการพัฒนา ระบบการติดตามดูแลอย่างต่อเนื่องในระยะยาว