ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ในอำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม
คำสำคัญ:
นักเรียนชั้นประถมศึกษา, พฤติกรรม, ปัจจัย, การป้องกันโรคฟันผุบทคัดย่อ
การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาภาคตัดขวาง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุ และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ในอำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม กลุ่มตัวอย่างคือ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ในอำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม จำนวน 272 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลส่วนบุคคล ปัจจัยนำ ปัจจัยเอื้อ ปัจจัยเสริม และพฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุ โดยใช้สถิตเชิงพรรณนา ได้แก่ จำนวน ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ความสัมพันธ์โดยการทดสอบไคสแควร์
ผลการวิจัยพบว่า พฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 อยู่ในระดับปานกลาง (ร้อยละ 50.7) ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ รายได้ของผู้ปกครอง (p < 0.05) อุปกรณ์ทำความสะอาดช่องปาก (p < 0.05) การเข้ารับบริการทันตกรรม (p < 0.01) นโยบายการป้องกันฟันผุของโรงเรียน (p < 0.01) แรงสนับสนุนทางสังคมในการป้องกันฟันผุจากครอบครัว คุณครู เจ้าหน้าที่ทันตบุคลากร และการชักชวนจากเพื่อน (p < 0.01) ส่วนเพศ น้ำหนัก อาชีพและการศึกษาของผู้ปกครอง เงินที่ได้รับต่อวัน รสชาติอาหารที่ชอบรับประทาน ความรู้เกี่ยวกับโรคฟันผุ และทัศนคติต่อการป้องกันโรคฟันผุ ไม่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุ ดังนั้นควรส่งเสริมการมีส่วนร่วมจากครอบครัวและเพื่อนในการดูแลสุขภาพช่องปาก โดยการจัดกิจกรรมร่วมกันและให้ข้อมูลการป้องกันฟันผุในครอบครัว อีกทั้งควรพัฒนาการฝึกอบรมให้กับครู เพื่อเสริมสร้างความรู้และทักษะในการส่งเสริมสุขภาพช่องปากในโรงเรียน
เอกสารอ้างอิง
สำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย. รายงานผลการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 9 ประเทศไทย พ.ศ. 2566 [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 15 กรกฎาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://dental.anamai.moph.go.th/th/national-oral- health-survey-report
อังศณา ฤทธิ์อยู่, ผุสดี จันทร์บาง, ชนิกา โรจน์สกุลพานิช. การศึกษาสถานการณ์สภาวะช่องปากของนักเรียนประถมศึกษาในโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน ปี 2556 และปี 2560. นนทบุรี: สำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข; 2560.
กรมอนามัย. สูตรเด็ด 2 : 2 : 2 ป้องกันฟัน [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [เข้าถึงเมื่อ 15 กรกฎาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://multimedia.anamai.moph.go.th/help-knowledgs/2-2-2/
จิราพร ขีดดี. การส่งเสริมสุขภาพช่องปากในโรงเรียน. ใน: รายงานสรุปการประชุมเชิงปฏิบัติการชี้แจงแนวทางการเฝ้าระวังสุขภาพช่องปากเด็กวัยเรียนโดยครูในพื้นที่นำร่อง [อินเทอร์เน็ต]; วันที่ 21 -22 มิถุนายน 2565; ณ โรงแรมทีเค พาเลซ แอนด์ คอนเวนชั่น กรุงเทพมหานคร. กรมอนามัย; 2565 [เข้าถึงเมื่อ 15 กรกฎาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://dental.anamai.moph.go.th/web-upload/5x9c01a3d6e5539cf478715290ac946bee/tinymce/04/วัยเรียนวัยรุ่น/ประชุม 21 - 22 มิย/รายงานสรุปการประชุม 21-22 มิ.ย. 65.pdf
สำนักงานสถิติจังหวัดนครปฐม. ระบบสารสนเทศสนับสนุนงานส่งเสริมสุขภาพและอนามัย สิ่งแวดล้อม: DoH Dashboard กรมอนามัย [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 15 กรกฎาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://dashboard.anamai.moph.go.th/dashboard/dentalcariesfree/tambon?year=2024&kid=42&ap=7305
บรรพต โหมงโก้ว. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปากของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนท่ามะขามวิทยา ตำบลดอนทราย อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี. วารสารหัวหินสุขใจไกลกังวล 2560;2(2):23-34.
เบญญาภา ผิวนวล, ขวัญวิภา เวทการ, ปริญญา จิตอร่าม, ธนกฤต ธนวงศ์โภคิน. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการแปรงฟันในช่วงพักกลางวันที่โรงเรียนของนักเรียนระดับประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนอนุบาลสุพรรณบุรี. วารสารทันตาภิบาล 2562;30(1):15-28.
นรลักขณ์ เอื้อกิจ, ลัดดาวัลย์ เพ็ญศรี. แบบจำลอง Precede model. วารสารพยาบาลสภากาชาดไทย 2562;12(1):38-48.
Krejcie RV, Morgan DW. Determining sample size for research activities. Educ Psychol Meas 1970;30(3):607-10.
มหาวิทยาลัยบูรพา. การแบ่งระดับคะแนนของบลูม [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 15 สิงหาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://digital_collect.lib.buu.ac.th/dcms/files//56990096/chapter3.pdf
มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่. การแบ่งระดับคะแนนของเบสท์ [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 15สิงหาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: http://www.cmruir.cmru.ac.th/bitstream/123456789/2248/4/Chapter3.pdf
ทศพล แอนโก. การศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับสภาวะช่องปากของนักเรียนประถมศึกษาตอนต้นในโรงเรียนประถมศึกษาที่อยู่ในเขตตำบลนาเวียง อำเภอทรายมูล จังหวัดยโสธร. วารสารทันตาภิบาล 2566;34(2):75–83.
ปรียานุช นามพิกุล, ณัฐวุฒิ พูลทอง. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการดูแลทันตสุขภาพของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 - 6 โรงเรียนอนุบาลเซกา อำเภอเซกา จังหวัดบึงกาฬ. วารสารทันตาภิบาล 2566;30(2):92-104.
Yadav K, Yadav N. Knowledge, attitude and practices related to oral health among school children. Int J Community Med Public Health. 2017;4(9):3346–50.
ปฐมา วิเศษเขตรการณ์. ปัจจัยที่ส่งผลต่อสภาวะโรคฟันผุในนักเรียนประถมศึกษาชั้นปีที่ 6. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9 วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม 2561;12(27),49-61.
Glanz K, Rimer BK, Viswanath K. Health behavior: theory, research, and practice. 5th ed. San Francisco: Jossey-Bass; 2015.
อุษา น่วมเพชร, ศิรินทรา ด้วงใส, ชัดเจน จันทรพัฒน์, ธนเทพ นำพรวัฒนากุล, สายฝน เอกวรางกูร, เกวลี วัชราทักษิณ. การพัฒนารูปแบบกระบวนการเรียนรู้ทักษะทางอารมณ์และสังคมโดยเพื่อนช่วยเพื่อนของนักเรียนโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต 2567;38(2):87-99.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดชลบุรี, คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
