การเสริมสร้างพลังภาคีเครือข่ายสุขภาพชุมชนในการพัฒนาความสำาเร็จของการรักษาวัณโรคในตำาบลกลางดง­อำาเภอปากช่อง­จังหวัดนครราชสีมา

ผู้แต่ง

  • รุจิเรข ล้อไป คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
  • สงครามชัย ลีทองดี คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

คำสำคัญ:

วัณโรค, การเสริมสร้างพลังอำานาจ, การมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่าย

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อการศึกษากระบวนการเสริมสร้างพลังภาคีเครือข่าย การมีส่วนร่วมของภาคประชาชน เพื่อพัฒนาความสำาเร็จในการรักษาวัณโรคในพื้นที่ตำาบลกลางดง อำาเภอ ปากช่อง จังหวัดนครราชสีมา กลุ่มเป้าหมาย คือ แกนนำาชุมชน เจ้าหน้าที่สาธารณสุขโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ ตำาบล เจ้าหน้าที่กองสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อมเทศบาล ผู้ป่วยวัณโรค และญาติผู้ป่วยวัณโรค จำานวน 48 คน การวิจัยเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อการศึกษากระบวนการเสริมสร้างพลังภาคีเครือข่าย การมีส่วนร่วมของภาคประชาชน เพื่อพัฒนาความสำาเร็จในการรักษาวัณโรคในพื้นที่ตำาบลกลางดง อำาเภอ ปากช่อง จังหวัดนครราชสีมา กลุ่มเป้าหมาย คือ แกนนำาชุมชน เจ้าหน้าที่สาธารณสุขโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ ตำาบล เจ้าหน้าที่กองสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อมเทศบาล ผู้ป่วยวัณโรค และญาติผู้ป่วยวัณโรค จำานวน 48 คน  เก็บรวบรวมข้อมูล โดยใช้แบบสัมภาษณ์ แบบบันทึกการประชุม การสนทนากลุ่ม การสังเกตและการสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติทดสอบ ใช้ Paired Samples t-test ข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ผลการวิจัยพบว่ากระบวนการ เสริมสร้างพลังภาคีเครือข่ายสุขภาพชุมชนในการพัฒนาความสำาเร็จของการรักษาวัณโรคครั้งนี้ ประกอบด้วย  8 ขั้นตอน คือ 1) การเปิดโอกาสให้ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องมีส่วนร่วมในการกำาหนดแผนการพัฒนา 2) ภาคีเครือข่าย มีความกระตือรือร้นในกิจกรรม 3) ผู้เข้าร่วมกิจกรรมมีส่วนร่วมในการดำาเนินกิจกรรมทุกขั้นตอน 4) ผู้ป่วย  ญาตผิปู้ว่ย ภาคเีครอืขา่ยสขุภาพชมุชนมคีวามรแู้ละกระตอืรอืรน้ในการปฏบิตังิาน 5) การสรา้งความรสู้กึผกูพนั และร่วมกันรับผิดชอบ 6) ความร่วมมือร่วมใจเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน 7) การสนับสนุนจากทุกภาคส่วนที่ เกยี่วขอ้ง 8) การบรูณาการการทำางานรว่มกนัทกุภาคสว่น ผมู้สีว่นเกยี่วขอ้งมกีารเปลยี่นแปลงทงั้ทางดา้นความรู้  ดา้นการมสีว่นรว่ม และดา้นความพงึพอใจในการเสรมิสรา้งภาคเีครอืขา่ยสขุภาพชมุชนในการพฒันาความสำาเรจ็ ของการรักษาวัณโรคในพื้นที่ดีขึ้นกว่าก่อนการพัฒนาอย่างมีนัยสำาคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และเกิดความ ร่วมมือในพื้นที่มากขึ้นส่งผลให้อัตราการรักษาสำาเร็จของผู้ป่วยวัณโรคเป็นร้อยละ100

เอกสารอ้างอิง

1. World Health Organization (WHO), Global Report on TB. s.l: World Health Organization, 1998.
2. World Health Organization (WHO), Global Report on TB. s.l: World Health Organization, 2011.
3. กรมควบคมุโรค กระทรวงสาธารณสขุ. รายงานสถานการณว์ณัโรค. กรงุเทพฯ: กระทรวงสาธารณสขุ, 2553.
4. สำานักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา. รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยา. นครราชสีมา: สำานักงาน สาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา, 2557.
5. สำานักงานสาธารณสุขอำาเภอปากช่อง. รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยา. นครราชสีมา: สำานักงาน สาธารณสุขอำาเภอปากช่อง, 2557.
6. โรงพยาบาลสง่เสรมิสขุภาพตำาบลกลางดง. รายงานการเฝา้ระวงัทางระบาดวทิยา. นครราชสมีา: โรงพยาบาล ส่งเสริมสุขภาพตำาบลกลางดง, 2557.
7. กลุ่มวัณโรคสำานักโรคเอดส์วัณโรคและโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข.
แนวทางการดำาเนินงานตามแผนงานวัณโรคแห่งชาติ. กรุงเทพฯ: กรมควบคุมโรคกระทรวงสาธารณสุข,
2548.
8. ปรียา สินธุระวิทย์ และวันเพ็ญ ปัณราช. การพัฒนาแนวทางการควบคุมวัณโรคในชุมชนของโรงพยาบาล วานรนิวาส จังหวัดสกลนคร. สกลนคร: สำานักงานสาธารณสุขจังหวัดสกลนคร, 2555.
9. Gibson,C.H. A Study of Empowerment in Mothers of Chronically ill Children. Michigan: Boston
College, 1993.
10. ภสัสรุยี์ คณูกลาง. ปจัจยัทมี่คีวามสมัพนัธก์บัการมสีว่นรว่มของคณะกรรมการชมุชนในการพฒันาเมอืงนา่อยู่ อยา่งยงั่ยนื เทศบาลนครขอนแกน่ จงัหวดัขอนแกน่. วทิยานพินธป์รญิญาสาธารณสขุศาสตรมหาบณัฑติ
สาขาวิชาการบริหารสาธารณสุข มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 2546.

เผยแพร่แล้ว

2018-03-31

รูปแบบการอ้างอิง

ล้อไป ร., & ลีทองดี ส. (2018). การเสริมสร้างพลังภาคีเครือข่ายสุขภาพชุมชนในการพัฒนาความสำาเร็จของการรักษาวัณโรคในตำาบลกลางดง­อำาเภอปากช่อง­จังหวัดนครราชสีมา. วารสารวิชาการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา, 24(1), 15–23. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ODPC9/article/view/188654

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ