สถานการณ์ และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการใช้ยาปฏิชีวนะของประชาชนกลุ่มวัยทำงาน ในอำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครราชสีมา

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวาง (Cross -sectional analytical research) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสถานการณ์และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการใช้ยาปฏิชีวนะ ของกลุ่มวัยทำงานที่มีอายุ 18-59 ปี ในเขตพื้นที่อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครราชสีมา กลุ่มตัวอย่างจำนวน 434 คน ใช้การสุ่มแบบหลายขั้นตอน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ ที่ผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาโดยผู้เชี่ยวชาญ 3 ท่าน และทดสอบความเที่ยงได้ค่าสัมประสิทธิ์อัลฟ่าของครอนบาช เท่ากับ 0.72 เก็บรวมรวมข้อมูลระหว่างวันที่  1 มีนาคม 2563 ถึงวันที่ 30 เมษายน  2563  วิเคราะห์ข้อมูลโดยสถิติเชิงพรรณนา และสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ Multiple logistic regression นาเสนอค่า Adjusted OR ที่ช่วงเชื่อมั่น 95%

จากการศึกษา พบว่า ความชุกในการใช้ยาปฏิชีวนะเพื่อรักษาตนเองการใช้ยาปฏิชีวนะเพื่อรักษาตนเองของกลุ่มวัยทำงานในระยะเวลา 3 เดือนที่ผ่านมา พบว่ามี ผู้เคยใช้ยาทั้งสิ้น 73 คน คิดเป็นร้อยละ 16.82 (73 /434)  ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการใช้ยาปฏิชีวนะของกลุ่มวัยทำงานในอำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครราชสีมา   อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่ระดับ 0.05 ได้แก่ อายุ(41 - 59 ปี) (adj. OR= 1.99 95% CI = 1.07 –  3.71, p – value =0.030) รายได้เฉลี่ยต่อเดือน(10,000 บาทต่อเดือนขึ้นไป) (adj. OR= 2.09  95%CI = 1.13 –3.85, p – value =0.019) สิทธิในการรักษาพยาบาล(ไม่ใช่สิทธิข้าราชการ) (adj. OR= 3.74  95%CI = 1.31 –  10.67, p – value <0.014) ผู้ที่มีความสะดวกใช้บริการ รพ.สต.ในระดับมาก – มากที่สุด  (adj. OR= 2.78  95%CI = 1.23 – 6.26, p – value =0.014) ผู้ที่มีความสะดวกใช้บริการ คลินิก/รพ.เอกชน ในระดับมาก – มากที่สุด  (adj. OR= 3.78  95%CI = 1.67– 8.55, p – value =0.001) และในรอบ3เดือนเคยป่วยด้วยโรคท้องเสียเฉียบพลัน/โรคระบบทางเดินหายใจส่วนบน/แผลจากการบาดเจ็บ(adj. OR= 4.66  95%CI=2.53-8.59,p – value