การประเมินผลการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนในระดับอำเภอ เขตสุขภาพที่ 9 ประจำปี 2564
คำสำคัญ:
การประเมินผล, การดำเนินการป้องกัน, การบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนระดับอำเภอบทคัดย่อ
การวิจัยประเมินผลครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ประเมินผลการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนในระดับอำเภอ โดยใช้รูปแบบซิปป์ (CIPP) โดยประเมินบริบท ปัจจัยนำเข้า กระบวนการ และผลผลิต และ (2) ศึกษาปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะ ในการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนในระดับอำเภอ กลุ่มตัวอย่าง คือ คณะทำงานศูนย์ปฏิบัติการความปลอดภัยทางถนนระดับอำเภอ หน่วยงานสาธารณสุข เขตสุขภาพที่ 9 จำนวน 60 คน เก็บข้อมูลด้านบริบท ปัจจัยนำเข้า และด้านกระบวนการ โดยใช้แบบสอบถาม และประเมินผลผลิต โดยใช้ข้อมูลทุติยภูมิจากผลการประเมินการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนระดับอำเภอ ปี 2564 วิเคราะห์ข้อมูลโดยการแจก cแจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัย พบว่า (1) ด้านบริบท ประกอบด้วย ด้านนโยบาย ด้านการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่าย และด้านการสนับสนุนทรัพยากรในภาพรวมอยู่ในระดับมาก ด้านปัจจัยนำเข้า ประกอบด้วย ด้านบุคลากร ด้านงบประมาณ และด้านทรัพยากรในภาพรวมอยู่ในระดับมาก ด้านกระบวนการในภาพรวมอยู่ในระดับมาก และด้านผลผลิต ของกลุ่มตัวอย่าง ทั้ง 60 อำเภอ ตามเกณฑ์การประเมินการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนระดับอำเภอ พบว่า ประเด็นที่มีคะแนนเฉลี่ยมากที่สุด คือ การขับเคลื่อนในเชิงนโยบาย ที่พบคะแนนเฉลี่ยน้อยที่สุด คือ การดำเนินมาตรการสอดคล้องกับประเด็นปัญหา อัตราการบาดเจ็บรวมกับเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนนเมื่อเปรียบเทียบระหว่างปี 2563 กับ 2564 ลดลงจำนวน 45 อำเภอ คิดเป็นร้อยละ 75 และ (2) ปัญหา อุปสรรคที่สำคัญ คือ ขาดการประสานงานการทำงานร่วมกันเนื่องจากมีหลายภาคส่วน งบประมาณที่จัดสรรไม่เพียงพอต่อการดำเนินงาน ไม่มีการบูรณาการงบประมาณของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาใช้ร่วมกันโดยมีข้อเสนอแนะคือควรสร้างการมีส่วนร่วมของเครือข่ายการทำงานด้านอุบัติเหตุทางถนน เน้นพัฒนาบุคลากรที่รับผิดชอบงานทุกหน่วยงานให้มีศักยภาพทางด้านวิชาการ และสร้างขวัญกำลังใจให้ผู้ปฏิบัติงานอย่างต่อเนื่อง
เอกสารอ้างอิง
สำนักโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค. ครึ่งทางทศวรรษแห่งความปลอดภัยทางถนน. พิมพ์ครั้งที่ 1.กรุงเทพฯ: บริษัท รำไทยเพลส จำกัด; 2560.
ศูนย์วิชาการเพื่อความปลอดภัยทางถนน. “5 เสาหลัก” สร้างถนนปลอดภัย. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: มูลนิธิสาธารณสุขแห่งชาติ; 2554.
กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. ศูนย์ข้อมูลกลางด้านการบาดเจ็บ (IDCC : Injury Data Collaboration Center) [อินเตอร์เน็ต]. 2564 [เข้าถึงเมื่อ 2564 มกราคม 5]. เข้าถึงได้จาก: https://dip.ddc.moph.go.th/new/
สำนักโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค. แนวทางการดำเนินงานและประเมินผลการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนระดับอำเภอ. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: บริษัท รำไทยเพลส จำกัด; 2561.
งานป้องกันการบาดเจ็บ กลุ่มโรคไม่ติดต่อ. รายงานสรุปผลการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บและเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนน เขตสุขภาพที่ 9 ปี 2564 [เอกสารอัดสำเนา]. นครราชสีมา: สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา; 2564.
Stufflebeam, D. L. Education evaluation and decision-making Itasca. Illinois: Peacock; 1971.
ฉลองชัย สิทธิวัง, นิยม สุนทร, กรภัทร ขันไชย, ชาญชัย มหาวัน, นิคม อุทุมพร, เกษร ไชยวุฒิ และคณะ. การพัฒนาความปลอดภัยทางถนนโดยใช้กลไกคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ (พชอ.) ขับเคลื่อนการมีส่วนร่วมของชุมชนและภาคีเครือข่าย 6 อำเภอนำร่อง จังหวัดน่าน [อินเตอร์เน็ต]. 2564 [เข้าถึงเมื่อ 2564 มกราคม 5]. เข้าถึงได้จาก: https://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/5397?show=full&locale-attribute=th
กัลยาภัสร์ อัครภูมิรัศม์. การพัฒนาการดำเนินการป้องกันอุบัติเหตุทางถนน (DHS – RTI) ผ่านระบบสุขภาพอำเภอที่ยั่งยืน อำเภอพุทไธสง จังหวดบุรีรัมย์ ปี 2559 [อินเตอร์เน็ต]. 2564 [เข้าถึงเมื่อ 2564 มกราคม 5]. เข้าถึงได้จาก: http://www.sangkhahospital.com/sangkha/administrator/modules/mod_download/img/3_266_12_08_2017_10_56_20_KallayapatAkkarapoomirat.pdf
อารุณรัตศ์ อรุณนุมาศ และวิสิทธิ์ มารินทร์. การพัฒนารูปแบบการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนน ในระดับอำเภอ กรณีศึกษาอำเภอทุ่งช้าง จังหวัดน่าน. วารสารล้านนา สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 1 จังหวัดเชียงใหม่. 2560;16(1):82-93.
โกมาตร จึงเสถียรทรัพย์. อุบัติเหตุทางถนน วัฒนธรรมราชการกับงานประเพณี. พิมพ์ครั้งที่ 1. นนทบุรี: สำนักวิจัยสังคมและสุขภาพ; 2561.
สำนักโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค. แนวทางการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนระดับพื้นที่. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2560.
ศศิกานต์ มาลากิจสกุล. ผลของรูปแบบการดำเนินงาน D-RTI Plus ต่อการป้องกันการบาดเจ็บและ เสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนน เขตสุขภาพที่ 3. วารสารโรคและภัยสุขภาพ สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 3 จังหวัดนครสวรรค์. 2563;14(1):25-34.
กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย. ศูนย์อำนวยการความปลอดภัยทางถนนรายงานประชาชน ประจำปี 2558. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: กองบูรณาการความปลอดภัยทางถนน กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย; 2559.
สุภาวดี พงษ์เสนาะ. การประเมินผลการนำนโยบายโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลไปปฏิบัติในอำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่ [การศึกษาอิสระปริญญารัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต]. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่; 2561.
พนมวัลณ์ แก้วหีด. การประเมินผลโครงการตำบลต้นแบบการดูแลผู้สูงอายุระยะยาว ตำบลท่าขึ้น อำเภอท่าศาลา จังหวัดนครศรีธรรมราช [การศึกษาอิสระปริญญาสาธารณสุขมหาบัณฑิต]. นครศรีธรรมราช: มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์; 2557.
นิฤมล กมุทชาติ. รูปแบบการบริหารจัดการในระดับพื้นที่ตามนโยบายการพัฒนาระบบสุขภาพอำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี [การศึกษาอิสระปริญญาสาธารณสุขมหาบัณฑิต]. มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยมหาสารคาม; 2557.
มานะชัย สุเรรัมย์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานป้องกันอุบัติเหตุทางถนนของผู้รับผิดชอบงานระดับอำเภอ เขตสุขภาพที่ 9 ปี 2562. วารสารวิชาการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา. 2022;28(3):61-70.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2023 สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ลงพิมพ์ในวารสารวิชาการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา ถือว่าเป็นลิขสิทธิ์ สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา
