ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถจักรยานยนต์ของผู้บาดเจ็บ ที่มารักษาในโรงพยาบาลรัฐ จังหวัดศรีสะเกษ พ.ศ.2567
คำสำคัญ:
ปัจจัย, การเสียชีวิต, โรงพยาบาลรัฐ, อุบัติเหตุรถจักรยานยนต์บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถจักรยานยนต์ของผู้บาดเจ็บที่เข้ารับการรักษาในแผนกอุบัติเหตุฉุกเฉินของโรงพยาบาลรัฐ จังหวัดศรีสะเกษ ในปี พ.ศ.2567 เป็นการศึกษาเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวาง ใช้ข้อมูลทุติยภูมิ กลุ่มตัวอย่างในการศึกษา คือ ผู้บาดเจ็บจากอุบัติเหตุรถจักรยานยนต์ที่เข้ารับการรักษาในแผนกอุบัติเหตุฉุกเฉินของโรงพยาบาลรัฐ จังหวัดศรีสะเกษ ปี พ.ศ.2567 จำนวน 2,274 ราย วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ crude odds ratios (OR), adjusted odds ratios (AOR) และช่วงความเชื่อมั่นที่ร้อยละ 95 กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยเสี่ยงที่มีความสัมพันธ์กับการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถจักรยานยนต์ ได้แก่ 1) เพศชาย (AOR = 2.21, 95%CI: 1.26–3.87) 2) กลุ่มอายุ 35 ปีขึ้นไป (AOR = 1.73, 95%CI: 1.06–2.81) 3) การบาดเจ็บจากการชนหรือถูกชนกับยานพาหนะ คน สัตว์ และสิ่งของ (AOR = 2.62, 95%CI: 1.38–4.98) 4) การบาดเจ็บที่ศีรษะ (AOR = 1.83, 95%CI: 1.12–2.98) และ 5) การนำส่งโดยกู้ชีพทีม ALS และ BLS (AOR = 9.97, 95%CI: 4.93–20.17) ผลการศึกษานี้สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการวางแผนป้องกันความเสี่ยงและลดการเสียชีวิต เช่น การพัฒนาเครื่องมือประเมินความเสี่ยงต่อการเสียชีวิต การเพิ่มขีดความสามารถของบริการการแพทย์ฉุกเฉินในการช่วยเหลือและนำส่งผู้บาดเจ็บกลุ่มที่มีความเสี่ยงสูง การพัฒนาศักยภาพของทีมสหวิชาชีพระดับอำเภอ ให้สามารถสอบสวนการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถชนกันในการจัดการความเสี่ยงเชิงพื้นที่ได้ ข้อเสนอแนะที่ได้จากการศึกษานี้คือ ควรมีการออกแบบการเก็บข้อมูลเชิงรุกให้ครอบคลุมปัจจัยเสี่ยงในทุกมิติ รวมถึงการใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์เข้ามาช่วย และพัฒนาคุณภาพของข้อมูลในระบบเฝ้าระวังการบาดเจ็บของโรงพยาบาลรัฐ ให้ถูกต้อง ครบถ้วน และทันเวลา
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. World health statistics 2024: monitoring health for SDGs, Sustainable Development Goals. 1st ed. Geneva: World Health Organization; 2024.
กองป้องกันการบาดเจ็บ. สถานการณ์การเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนนของประเทศไทย [อินเตอร์เน็ต]. 2568. [เข้าถึงเมื่อ 2568 กรกฎาคม 30]. เข้าถึงได้จาก: https://dip.ddc.moph.go.th/new/3base_status_new
Oltaye Z, Geja E, Tadela A. Prevalence of motorcycle accidents and its associated factors among road traffic accident patients in Hawassa university comprehensive specialized hospital, 2019. Open Access Emerg Med 2021;13:213–20.
กฤษณะ สุกาวงศ์, นำพร อินสิน, พิชิต ชวนงูเหลือม, พูลทรัพย์ โพนสิงห์, กัญชรส วังมุข. ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเสียชีวิตและการทำนายรูปแบบการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุจราจรทางถนน ในพื้นที่เขตสุขภาพที่ 8. วารสารสาธารณสุขล้านนา 2566;19(2):129–41.
Wiratama BS, Chen P-L, Ma S-T, et al. Evaluating the combined effect of alcohol-involved and un-helmeted riding on motorcyclist fatalities in Taiwan. Accide Anal Prev 2020;143:105594.
MacLeod J B A, DiGiacomo C J, Tinkoff G. An Evidence-Based Review: Helmet Efficacy to Reduce Head Injury and Mortality in Motorcycle Crashes: EAST Practice Management Guidelines. J Trauma 2010;69(5):1101–11.
ปลมา โสบุตร์, ศตวรรษ อุดรศาสตร์, กุมาลีพร ตรีสอน. ปัจจัยทำนายการเสียชีวิตของผู้ป่วยบาดเจ็บที่สมองระดับปานกลางถึงรุนแรง. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข 2566; 33(2):55–70.
มงคล อัศวภูมิ, ธวัชชัย อิ่มพูล, เลิศชัย เจริญธัญรักษ์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเสียชีวิตจากการประสบอุบัติเหตุจากรถจักรยานยนต์ ในเด็กและเยาวชนอายุต่ำกว่า 20 ปี ที่มารักษาที่โรงพยาบาลขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น ปี 2553-2562. วารสารสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 ขอนแก่น 2565;29(2):99–110.
วิชญนนท์ เหล่าอุดม. ปัจจัยที่สัมพันธ์กับการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางการจราจรในอำเภอกาบเชิง จังหวัดสุรินทร์. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อม และสุขภาพชุมชน 2567;9(1):99–106.
Byrne JP, Mann NC, Dai M, Mason SA, et al. Association Between Emergency Medical Service Response Time and Mor Vehicle Crash Mortality in the United States. JAMA Surg 2019;154(4):286–93.
กพร. การประเมินส่วนราชการตามมาตรการปรับปรุงประสิทธิภาพในการปฏิบัติราชการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2565 ของกรมควบคุมโรค [อินเตอร์เน็ต]. 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2568 กรกฎาคม 30]. เข้าถึงได้จาก: https://ddc.moph.go.th/uploads/files/2122020211019102545.pdf
กองสาธารณสุขฉุกเฉิน. ระบบข้อมูล Accident [อินเตอร์เน็ต]. 2568. [เข้าถึงเมื่อ 2568 กรกฎาคม 30]. เข้าถึงได้จาก: https://connect.moph.go.th/pher-plus/#/data/export-data
Krejcie R V, Morgan D W. Determining sample size for research activities. Education and Psychological measurement 1970;30(1):607–10.
กองป้องกันการบาดเจ็บ. คู่มือการใช้แบบบันทึกข้อมูลเฝ้าระวังการบาดเจ็บแห่งชาติ. พิมพ์ครั้งที่ 1. นนทบุรี: กองป้องกันการบาดเจ็บ กรมควบคุมโรค; 2563.
ชัยนันต์ บุตรกาล. ปัจจัยเสี่ยงที่มีความสัมพันธ์กับการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนนที่แผนกอุบัติเหตุฉุกเฉินในโรงพยาบาลรัฐ จังหวัดอุบลราชธานี พ.ศ.2565–2566. วารสารสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 10 จังหวัดอุบลราชธานี 2568;23(1):97–110.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิชาการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา ถือว่าเป็นลิขสิทธิ์ ของสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา
