ผลของการใช้ท่ามณีเวชต่อการเผชิญความเจ็บปวดและระยะเวลาคลอดในหญิงครรภ์แรก โรงพยาบาลสุราษฏร์ธานี

บทคัดย่อ

หญิงเจ็บครรภ์คลอดครรภ์แรกต้องเผชิญกับความเจ็บปวดในระยะคลอดเป็นเวลานาน 10 - 12 ชั่วโมง โดยเฉพาะระยะปากมดลูกเปิดเร็ว (Active phase) ต้องเผชิญกับความเจ็บปวดที่มีความรุนแรงขึ้นและถี่ขึ้น ซึ่งหญิงครรภ์แรกไม่มีประสบการณ์การคลอด จึงเกิดความกลัว ความวิตกกังวล การบรรเทาความเจ็บปวดด้วยการใช้ท่ามณีเวชจึงเป็นทางเลือกหนึ่งมาใช้ดูแลผู้คลอด การวิจัยครั้งนี้ เป็นการวิจัยแบบกึ่งทดลอง โดยมีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาผลของการใช้ท่ามณีเวชต่อการเผชิญความเจ็บปวด และระยะเวลาการคลอด ของหญิงครรภ์แรก งานห้องคลอด โรงพยาบาลสุราษฏร์ธานี การเลือกกลุ่มตัวอย่าง เป็นแบบเฉพาะเจาะจง ตามคุณสมบัติที่กำ�หนดไว้ แบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มควบคุมได้รับการดูแลปกติ จำ�นวน 30 คน เก็บข้อมูลในวันคู่ และกลุ่มทดลองได้รับการดูแลปกติร่วมกับการใช้ท่ามณีเวชจำ�นวน 30 คน เก็บข้อมูลในวันคี่ เก็บข้อมูลวิจัย 1 พฤษภาคม 2558 – 31 มีนาคม 2559 รวมระยะเวลา 11 เดือน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย คู่มือการใช้ท่ามณีเวชในการดูแลหญิงเจ็บครรภ์คลอด และเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล ใช้แบบสอบถามส่วนบุคคล แบบบันทึกข้อมูลเกี่ยวกับการคลอด แบบวัดระดับเสียงร้องโวยวาย แบบวัดความเจ็บปวด (Numeric rating Scale) ผ่านการตรวจสอบความตรงตามเนื้อหาจากผู้ทรงคุณวุฒิ จำ�นวน 5 ท่าน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ ได้แก่ จำ�นวน ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติทดสอบที (Independent t-test) ที่ระดับนัยสำ�คัญ 0.05ผลการศึกษา การใช่ท่ามณีเวชในการดูแลหญิงเจ็บครรภ์คลอดครรภ์แรกพบว่า 1) ค่าเฉลี่ยคะแนนความเจ็บปวดขณะมดลูกหดรัดตัวของหญิงเจ็บครรภ์คลอด หลังเข้าโครงการ ระยะปากมดลูกเปิด 3-4 ซม. ของกลุ่มทดลอง (X = 4.90) และกลุ่มควบคุม (X = 5.67) ไม่แตกต่างกันทั้งสองกลุ่ม และระยะปากมดลูกเปิด 6–8 ซม. ของกลุ่มทดลอง (X =7.55) น้อยกว่ากลุ่มควบคุม (X = 9.00) แตกต่างกันอย่างมีนัยสำ�คัญทางสถิติ (p<0.05) 2) ค่าเฉลี่ยระดับเสียงร้องโวยวาย ของระยะปากมดลูกเปิด 3–4 ซม. และระยะปากมดลูกเปิด 6–8 ซม. ของกลุ่มทดลอง (X =1.53 และ 2.27) และกลุ่มควบคุม (X =1.30 และ 2.27) ไม่แตกต่างกันทั้งสองกลุ่ม 3) ค่าเฉลี่ยระยะเวลาคลอดระยะปากมดลูกเปิดเร็วของกลุ่มทดลอง (X = 194.60 นาที) น้อยกว่ากลุ่มควบคุม (X = 261.17 นาที) แตกต่างกันอย่างมีนัยสำ�คัญทางสถิติ (p < 0.05 )สรุป การใช้ท่ามณีเวชมาดูแลหญิงเจ็บครรภ์คลอดเป็นองค์ความรู้ใหม่ และเป็นบทบาทอิสระที่ทีมพยาบาลห้องคลอดสามารถนำ�มาใช้ดูแลผู้คลอด เพื่อบรรเทาความเจ็บปวดและลดระยะเวลาการคลอดของระยะปากมดลูกเปิดเร็ว (Active phase)ได้โดยไม่ต้องใช้ยา ไม่เกิดภาวะแทรกซ้อน ส่งผลให้ลูกเกิดรอด แม่ปลอดภัย ตามนโยบายของกระทรวงสาธารณสุข