ผลการรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีด้วยสูตรยา pegylated interferon ร่วมกับ ribavirin ในโรงพยาบาลสุราษฏร์ธานี
คำสำคัญ:
ผลการรักษา, ไวรัสตับอักเสบซี, ยาเพกกิเลตเตดอินเตอร์เฟอร์รอน, ไรบาไวรินบทคัดย่อ
ที่มา แนวทางการรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีด้วยสูตรยา pegylated interferon ร่วมกับ ribavirin (PEG IFN+ RBV)จัดเป็นสูตรยามาตรฐานในปัจจุบัน มีการศึกษาถึงประสิทธิภาพของสูตรยาPEG IFN + RBVมาแล้วทั่วโลกแต่ในโรงพยาบาลสุราษฎร์ธานียังไม่มีการศึกษาถึงประสิทธิภาพและผลข้างเคียงที่รุนแรงของยาดังกล่าว
วัตถุประสงค์ : เพื่อประเมินผลการรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีทั้งกรณีที่ไม่เป็นหรือเป็นตับแข็งด้วยยาPEG IFN + RBVในโรงพยาบาลสุราษฏร์ธานี โดยมีผลลัพธ์หลัก คือ การหายขาดจากการติดเชื้อซึ่งประเมินจากการได้ sustained virological response (SVR) ผลลัพธ์รอง ได้แก่ ความชุกสายพันธุ์ของไวรัสซี และผลข้างเคียงที่รุนแรงจากการรักษาด้วย
ยาดังกล่าว
วิธีการศึกษา : ศึกษาข้อมูลผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีย้อนหลังที่เข้ารับการรักษาตั้งแต่ 1 มกราคม 2556 ถึง 30 มิถุนายน 2558 จำนวน 100 รายในโรงพยาบาลสุราษฏร์ธานีมีผู้ป่วยจำนวน 93 รายที่สามารถติดตามข้อมูลได้จนจบการศึกษา ผู้ป่วยที่ศึกษาจะได้รับยาสูตรใดสูตรหนึ่งระหว่างpegylated interferon alfa 2a ขนาด 180 ไมโครกรัม หรือยา pegylated interferon alfa 2b ขนาด1.0-1.5 ไมโครกรัม/น้ำหนักตัว (กิโลกรัม) ร่วมกับยา ribavirin ขนาด 800-1400 มิลลิกรัม เป็นเวลา 24-48 สัปดาห์โดยระยะเวลาการให้ยาขึ้นกับสายพันธุ์หรือภาวะตับแข็งของผู้ป่วย สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ จำนวน ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ Fisher Exact test
ผลการศึกษา ข้อมูลผู้ป่วยจำนวน 93 รายที่รักษาด้วยยา PEG IFN + RBVโดยภาพรวมมีอัตราการหายขาด โดยได้ SVR ร้อยละ 74.2 ผู้ป่วยได้รับการรักษาด้วยสูตรยา pegylated interferon alfa2a มากกว่า pegylated interferon alfa2b (ร้อยละ 57ต่อร้อยละ 43)ความชุกสายพันธุ์ไวรัสตับอักเสบซีในการศึกษานี้ได้แก่ สายพันธุ์ที่ 3ร้อยละ64.5 สายพันธุ์ที่ 1ร้อยละ29และสายพันธุ์ที่ 6 ร้อยละ 6.5 ผู้ป่วยร้อยละ 59.1ไม่เป็นตับแข็งก่อนเริ่มรักษาโดยในกลุ่มนี้มีอัตราการ ได้ SVRร้อยละ 78.6, 80.6 และ 80.0 ในสายพันธุ์ที่ 1, 3 และ 6 ตามลำดับ และอัตราการได้ SVRจะลดลงในผู้ป่วยที่เป็นตับแข็งสายพันธุ์ที่ 1 (ร้อยละ 53.8) และ 3 (ร้อยละ 70.8) แต่จะเพิ่มมากขึ้นในสายพันธุ์ที่ 6 (ร้อยละ 100) ผู้ป่วยจำนวน 9 ราย (ร้อยละ 9.7) มีการติดเชื้อเอชไอวีร่วมด้วย มีผู้ป่วยเพียง 5 ราย(ร้อยละ 5.4)ที่ต้องหยุดยาก่อนครบกำหนดเนื่องจากมีผลข้างเคียงที่รุนแรงทางระบบเลือดหรือเสียชีวิตจากสาเหตุที่เกี่ยวข้องกับโรคตับ
สรุป การรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีด้วยยา PEG IFN + RBVในโรงพยาบาลสุราษฎร์ธานีได้ผลดี การศึกษานี้ทำให้ได้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์เกี่ยวกับกรอบการรักษาไวรัสตับอักเสบซีด้วยยาดังกล่าวในโรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี
เอกสารอ้างอิง
2. Lavanchy D. Evolving epidemiology of hepatitis C virus. Clin Microbiol Infect. 2011;17(2):107-15.
3. Wasitthankasem R, Vongpunsawad S, Siripon N, Suya C, Chulothok P, Chaiear K, et al. Genotypic distribution of hepatitis C virus in Thailand and Southeast Asia. PLoS One. 2015;10(5):e0126764.
4. EASL Clinical Practice Guidelines: management of hepatitis C virus infection. J Hepatol. 2014;60(2):392-420.
5. Hepatitis C guidance: AASLD-IDSA recommendations for testing, managing, and treating adults infected with hepatitis C virus. Hepatology. 2015;62(3):932-54.
6. van der Meer AJ, Veldt BJ, Feld JJ, Wedemeyer H, Dufour JF, Lammert F, et al. Association between sustained virological response and all-cause mortality among patients with chronic hepatitis C and advanced hepatic fibrosis. JAMA. 2012;308(24):2584-93.
7. Bruno S, Maisonneuve P. Response to the letter regarding the manuscript "Survival of patients with HCV cirrhosis and sustained virologic response is similar to the general population". J Hepatol. 2017 Apr 20.
8. Chiba T, Matsuzaki Y, Abei M, Shoda J, Aikawa T, Tanaka N, et al. Multivariate analysis of risk factors for hepatocellular carcinoma in patients with hepatitis C virus-related liver cirrhosis. J Gastroenterol. 1996;31(4):552-8.
9. Antaki N, Craxi A, Kamal S, Moucari R, Van der Merwe S, Haffar S, et al. The neglected hepatitis C virus genotypes 4, 5 and 6: an international consensus report. Liver Int. 2010;30(3):342-55.
10. Jung CH, Um SH, Kim TH, Yim SY, Suh SJ, Yim HJ, et al. Treatment Response and Long-Term Outcome of Peginterferon alpha and Ribavirin Therapy in Korean Patients with Chronic Hepatitis C. Gut Liver. 2016;10(5):808-17.