ประสิทธิผลของการรายงานผลตรวจมะเร็งเต้านมด้วยแมมโมแกรม BIRADS 4 และ 5 โรงพยาบาลพังงา
คำสำคัญ:
มะเร็งเต้านม, แมมโมแกรม, อัลตร้าซาวด์บทคัดย่อ
ที่มา: แมมโมแกรมเป็นวิธีการตรวจเพื่อการคัดกรองและวินิจฉัยมะเร็งเต้านมกันอย่างแพร่หลาย การรายงานผลแบบ BI-RADS 4 และ 5 เป็นระดับที่ควรตรวจทางพยาธิวิทยาและวางแผนการรักษาที่เหมาะสม ซึ่งในโรงพยาบาลพังงายังไม่มีการศึกษาถึงประสิทธิผลการรายงานผลตรวจมะเร็งเต้านมด้วยแมมโมแกรมมาก่อน
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาประสิทธิผลของการรายงานผลตรวจมะเร็งเต้านมด้วยแมมโมแกรม BIRADS 4 และ 5 โรงพยาบาลพังงา
วิธีการศึกษา: ศึกษาย้อนหลังโดยรวบรวมข้อมูลกลุ่มตัวอย่างที่รายงานผล BIRADS 4 และ 5 และมีผลพยาธิวิทยายืนยันโดยวิธีเจาะชิ้นเนื้อโดยใช้อัลตร้าซาวด์ช่วยชี้นำ ณ โรงพยาบาลพังงา ช่วงวันที่ 1 มกราคม 2559 ถึง 31 ธันวาคม 2562 จำนวน 80 คน ใช้สถิติร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน Chi-square, odd Ratio (OR),95% confidence interval
ผลการศึกษา: ลักษณะของภาพรังสีกลุ่ม BI-RADS 4 และ BI-RADS 5 พบ mass ร้อยละ 80.28 และ 60 ตามลำดับ พบเป็นมะเร็งเต้านมร้อยละ 48.75 ส่งตรวจผลชิ้นเนื้อพบ Benign breast tissue ร้อยละ 56.10 กลุ่ม Malignant pathologic ใน BI-RADS 4 พบมากสุดคือ Invasive ductal carcinoma ร้อยละ 64 กลุ่ม BI-RADs 5 พบ Invasive ductal carcinoma ร้อยละ 100 ค่าการพยากรณ์ผลบวกของการตรวจแมมโมแกรมพบ BI-RADs 4 ได้เท่ากับร้อยละ 37.87 ส่วนกลุ่ม BI-RADS 5 พบทั้งหมดเป็นบวก อายุมากกว่า 55 ปีเสี่ยงต่อการตรวจพบมะเร็งเต้านม (X2=7.368 ,p-value=.007) 4.148 เท่าของกลุ่มที่อายุน้อยกว่า 55 ปี (OR=4.148, 95%CI=1.571-10.956)
สรุป: การรายงานผลแมมโมแกรมตาม BI-RADS category มีประสิทธิผลที่ดีในการทำนายผลบวกมะเร็งเต้านม
เอกสารอ้างอิง
สถาบันมะเร็งแห่งชาติ กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. ทะเบียนมะเร็งระดับโรงพยาบาล พ.ศ. 2555 = HOSPITAL BASED CANCER REGISTRY ANNUAL REPORT 2012. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ตะวันออก; 2557.
สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์. สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข วิเคราะห์โดย กลุ่มยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค. เอกสารอัดสำเนา; 2556.
งานเวชระเบียน โรงพยาบาลพังงา. เอกสารอัดสำเนา; 2563.
Radiology ACo. ACR BI-RADS^(! R)-Ultrasound. ACR breast imaging reporting and data system, breast imaging atlas. 2003.
โรงพยาบาลนมะรักษ์. ตรวจวินิจฉัยโรคมะเร็งเต้านม [อินเทอร์เน็ต]. (ม.ป.ท.) [เข้าถึงเมื่อ 20 พ.ค. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.namarak.com/breast/detail/2.
สุขุมาลย์ สิงหพันธ์. ค่าการพยากรณ์บวกของการรายงานผลตรวจแมมโมแกรม BIRADS 4 และ 5
ในโรงพยาบาลทุ่งสง. วารสารวิชาการแพทย์เขต 11. 2556;7(3):375-81.
เพ็ญศรี ศิริคุณากร, นฤภร มฤคทัต, ศิริวรรณ ตั้งจิตกมล, คงศักดิ์ โล่ห์อร่ามทวีทอง (2557) ค่าพยากรณ์บวกของมะเร็งเต้านมในรอยโรคที่จัดอยู่ใน BIRADS 4 และ 5. วชิรเวชสาร. 2557;58(2):1-11.
กองบรรณาธิการใกล้หมอ. บรรณาธิการ; 2561.
ภูวสิษฏ์ ตรีจักรสังข์, สมเกียรติ สรรพวีรวงศ์, ศรีลา สำเภา, ปัทมา ธนอนันตรักษ์, รัศมี สังข์ทอง.
ค่าวิเคราะห์ของการรายงานผลแบบไบแรดส์ในโรงพยาบาลสงขลานครินทร์. สงขลาครินทร์เวชสาร. 2554;29(4):155-61.
สมรัตน์ ทินอยู่. ค่าพยากรณ์บวกของการรายงานผลตรวจแมมโมแกรม BI-RADS 4 และ 5 เปรียบเทียบกับผลพยาธิวิทยาในโรงพยาบาลลำปาง. ลำปางเวชสาร. 2555;33(2):115-26.
Muttarak M, Srivichai K, Chaiwun B, Sukhamwang N. The breast imaging reporting and data system-BI-RADS: positive predictive value of category 4 and 5 lesions. Chiang Mai Med J. 2010;49(3):111-6.
Wiratkapun C, Bunyapaiboonsri W, Wibulpolprasert B, Lertsithichai P. Biopsy rate and positive predictive value for breast cancer in BI-RADS category 4 breast lesions. Medical journal of the Medical Association of Thailand. 2010;93(7):830-7.
Ernster VL, Barclay J. Increases in ductal carcinoma in situ (DCIS) of the breast in relation to mammography: a dilemma. JNCI Monographs. 1997;1997(22):151-6.
ศูนย์มะเร็งเต้านม ลพบุรี สถาบันมะเร็งแห่งชาติ กรมการแพทย์.คู่มือมะเร็งเต้านม.กระทรวงสาธารณสุข. 2556:8-36
กนกอร บุญพิทักษ์. เต้านม โรคต้องรู้และการดูแลรักษา. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ Feel Good; 2561.
ธเนศ พัวพรพงษ์. ปราบมะเร็งเต้านมให้อยู่หมัด. นนทบุรี: บ้านรัก พับลิชชิ่ง; 2555
American Cancer Society. Breast cancer facts and figures 2005-2006. Atlanta: American Cancer Society; 2005.
พรรณี พรหมเทศ, สุพจน์ คำสะอาด, ภัทรวุฒิ วัฒนศัพท์, สุรพล เวียงนนท์, กฤติกา สุวรรณรุ่งเรือง, กีรติ ภูมิผักแว่น. ปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งในคนไทยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ ภายใต้แผนงานพัฒนาระบบข้อมูลข่าวสารสุขภาพ; 2553.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2021 วารสารวิชาการแพทย์เขต 11
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
