การศึกษาความชุกและปัจจัยเสี่ยงของภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชายในคลินิกสุขภาพเพศชาย โรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี

บทคัดย่อ

          ที่มา: ภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชาย เป็นกลุ่มอาการที่พบได้ตั้งแต่ชายวัยกลางคนจนถึงสูงอายุ ซึ่งวินิจฉัยจากอาการทางคลินิกร่วมกับการตรวจปริมาณระดับฮอร์โมนเพศชายเทสโทสเตอร์โรนในเลือด โดยกลุ่มอาการดังกล่าวมีความสัมพันธ์กับการเพิ่มอัตราการตาย และเพิ่มโอกาสการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือดสูงขึ้น ซึ่งข้อมูลเกี่ยวกับความชุกของภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชายในประเทศไทยนั้นยังมีข้อมูลไม่มาก การศึกษานี้จึงจัดทำขึ้นเพื่อหาความชุกของภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชาย ในผู้ชายที่มารับการตรวจในคลินิกสุขภาพเพศชายโรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี เพื่อนำข้อมูลที่ได้ไปสร้างความตระหนักให้กับประชาชน และนำไปสู่การรักษาและการพัฒนาคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น

          วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาความชุกของภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชาย และปัจจัยเสี่ยงที่มีความสัมพันธ์ต่อภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชายในคลินิกสุขภาพเพศชายโรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี

          วิธีการศึกษา: เป็นการศึกษาแบบ retrospective cohort โดยเก็บข้อมูลจากผู้ป่วยที่สงสัยว่าจะมีภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชาย ในคลินิกสุขภาพเพศชาย โรงพยาบาลสุราษฎร์ธานีตั้งแต่ 1 มกราคม 2560 ถึง 30 ธันวาคม 2563

          ผลการศึกษา: จากผู้ป่วยทั้งหมด 375 คน พบภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชาย 78 คน คิดเป็นความชุกเท่ากับ 20.8% ในการวิเคราะห์ความสัมพันธ์แบบตัวแปรเดี่ยวพบว่า ปัจจัยที่สัมพันธ์ต่อการเกิดภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชาย ได้แก่ ดัชนีมวลกายมากกว่า 25 กิโลกรัมต่อเมตร² (Odds ratio [OR] 2.02, 95% Confidence Interval [CI] 1.18-3.46, p-value 0.007), เส้นรอบเอวมากกว่า 90 เซนติเมตร (OR 2.21, 95%CI 1.26-3.83, p-value 0.005), เป็นโรคเบาหวาน (OR 1.96, 95%CI 1.00-3.73, p-value 0.038), ค่า HDL น้อยกว่า 40 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร (OR 2.78, 95%CI 1.38-5.78, p-value 0.003) และค่า triglyceride มากกว่า 150 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร ( OR 2.00, 95%CI 1.03-3.87, p-value 0.036) และในการวิเคราะห์ความสัมพันธ์แบบพหุตัวแปรพบว่าปัจจัยที่สัมพันธ์ต่อการเกิดภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชาย คือ ค่า HDL น้อยกว่า 40 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร (OR 2.38, 95%CI 1.15-4.93, p-value 0.02)

          สรุป: ความชุกของภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชายในคลินิกสุขภาพเพศชาย โรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี เท่ากับ 20.8%  และพบว่าค่า HDL น้อยกว่า 40 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร มีความเสี่ยงที่จะเกิดภาวะพร่องฮอร์โมนเพศชายเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ