ประสิทธิผลของการใช้แนวปฏิบัติการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง หอผู้ป่วยอายุรกรรมชาย โรงพยาบาลกาญจนดิษฐ์ จังหวัดสุราษฎร์ธานี
คำสำคัญ:
แนวปฏิบัติการวางแผนจำหน่าย, โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง, การดูแลต่อเนื่องบทคัดย่อ
ที่มา: โรคปอดอุดกั้นเรื้อรังเป็นโรคเรื้อรัง เป็นปัญหาสำคัญทางสาธารณสุขของประเทศไทยและทั่วโลก องค์การอนามัยโลกระบุว่าประชากรโลกทุก ๆ 64 ล้านคน จะมีประชากรเสียชีวิตด้วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังกว่า 3 ล้านราย ในประเทศไทย ระหว่าง พ.ศ. 2558-2560 พบประชากรป่วยด้วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังเพิ่มขึ้นทุกปี ในเขตบริการสุขภาพที่ 11 อัตราการป่วยด้วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ในปี 2566 จำนวน 14,584 ราย โรงพยาบาลกาญจนดิษฐ์ เป็นโรงพยาบาลชุมชนขนาด 120 เตียง หอผู้ป่วยอายุรกรรมชาย สถิติผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ปี พ.ศ.2564-2566 จำนวน 301 ,241 และ 254 ราย ตามลำดับ พบอัตราการ Re admit ปีพ.ศ. 2564 – 2566 คิดเป็นร้อยละ 13.95, 12.03 และ18.11 ตามลำดับ ซึ่งมีแนวโน้มสูงขึ้น พบว่ามีการกำเริบของโรค ผู้ป่วยขาดความรู้ การปฏิบัติตัวไม่ถูกต้อง ไม่สามารถควบคุมปัจจัยเสี่ยงของโรคได้ จึงส่งผลให้สัมพันธ์กับการเพิ่มขึ้นของอัตราการนอนโรงพยาบาล เพิ่มวันนอนโรงพยาบาล เพิ่มภาระค่าใช้จ่าย เกิดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงขึ้น และกลับมารักษาซ้ำภายใน 28 วัน ทางหอผู้ป่วยจึงเห็นถึงความสำคัญของการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาประสิทธิผลของการใช้แนวปฏิบัติการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ระหว่างกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม
วิธีการศึกษา: วิจัยกึ่งทดลอง กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่เข้ารับการรักษาหอผู้ป่วยอายุรกรรมชาย โรงพยาบาลกาญจนดิษฐ์ เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง จำนวน 60 ราย โดยแบ่งเป็นกลุ่มควบคุม 30 ราย กลุ่มทดลอง 30 ราย เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบสอบถามวัดความรู้ การปฏิบัติตัว และความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพรรณนา และสถิติทดสอบทีแบบอิสระ
ผลการศึกษา: พบว่า กลุ่มทดลองมีค่าเฉลี่ยคะแนนของผลต่างความรู้ การปฏิบัติตัว มากกว่ากลุ่มควบคุม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) ความพึงพอใจต่อแนวปฏิบัติอยู่ในระดับมาก การกลับเข้ารักษาซ้ำน้อยกว่ากลุ่มควบคุม และค่าเฉลี่ยคะแนนความพึงพอใจอยู่ในระดับมาก
สรุป: แนวปฏิบัติการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังช่วยส่งเสริมให้ผู้ป่วยมีความรู้การปฏิบัติพฤติกรรมที่เหมาะสม และช่วยลดจำนวนการกลับเข้ารักษาซ้ำ
เอกสารอ้างอิง
นภารัตน์ อมรพุฒิสถาพร. โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง (Chronic Obstructive Pulmonary Disease). คณะแพทย์ศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://www.rama.mahidol.ac.th/
ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์ (Health Data Center: HDC) กระทรวงสาธารณสุข. อัตราการเกิดการกำเริบเฉียบพลันในผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง(ผู้ป่วยอายุ 40 ปีขึ้นไป) [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://hdcservice.moph.go.th/hdc/reports
โรงพยาบาลกาญจนดิษฐ์. งานเวชระเบียนและสถิติ. สถิติผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ปี 2564-2566. สุราษฎร์ธานี: โรงพยาบาล; 2567.
โรงพยาบาลกาญจนดิษฐ์. หอผู้ป่วยอายุรกรรมชาย. อัตราการเข้ารับการรักษาซ้ำโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ปี 2564-2566. สุราษฎร์ธานี: โรงพยาบาล; 2567.
เนตรชนก จุละวรรณโณ, กิตติพร เนาว์สุวรรณ. ผลของโปรแกรมการวางแผนจําหน่ายแบบ D-METHOD ต่อความรู้และพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยวัณโรคในหอผู้ป่วยในโรงพยาบาลสะเดา. วารสารศาสตร์สุขภาพและการศึกษา [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]; 5(1): e271283. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/JHSP/article/view/271283/e271283
ลัดดา ผลรุ่ง. การพัฒนาแนวทางการดูแลผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มีภาวะหายใจลำบาก. 1-12. 2566. ศูนย์อนามัยที่ 2 พิษณุโลก [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]: 1-12. เข้าถึงได้จาก: https://hpc2appcenter.anamai.moph.go.th/
อาดีละห์ สะไร. ผลของโปรแกรมการบูรณาการการวางแผนจำหน่ายร่วมกับประสบการณ์อาการต่อความสามารถในการจัดการอาการและสภาวะอาการหายใจลำบากในผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง [วิทยานิพนธ์]. สงขลา: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์; 2559. เข้าถึงได้จาก: https://kb.psu.ac.th/psukb/bitstream/2016/11227/1/413392.pdf
Ngamjarus C, Chongsuvivatwong V, McNeil E. n4Studies: Sample Size Calculation for an Epidemiological Study on a Smart Device. Siriraj Med J [Internet. 2016 [cited 2025 Feb 17]; 68:160-70. Available from: http://www.sirirajmedj.com/ojs
Best JW. Research in education. Englewood Clift, CA: Printice-Hall, Inc, 1981.
อานุภาพ กันทะวงค์. ผลการใช้แนวปฏิบัติการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง โรงพยาบาลสุโขทัย. ใน: ประชุมวิชาการสาธารณสุข เขตสุขภาพที่ 2 ปีงบประมาณ 2565, 16-17 มิถุนายน 2565; ณ โรงแรมเวียงตากริเวอร์ไซด์ จังวัดตาก. ศูนย์อนามัยที่ 2 พิษณุโลก [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://hpc2appcenter.anamai.moph.go.th
ปาจรีย์ ตรีนนท์, พูลสุข เจนพานิชย์ วิสุทธิพันธ์, อภิญญา ศิริพิทยาคุณกิจ. การพัฒนาโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยวัณโรคปอด. รามาธิบดีพยาบาลสาร [อินเทอร์เน็ต]. 2557 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]; 20(1): 50-66. เข้าถึงได้จาก: https://www.rama.mahidol.ac.th/nursing/
นภัสวรรณ สันจร. ผลของการใช้ชุดการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังต่อจำนวนครั้งการเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล การเข้ารับการตรวจรักษาซ้ำ การเกิดอาการกำเริบเฉียบพลัน และการกลับเข้ามารักษาซ้ำในโรงพยาบาลของผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง. ราชาวดีสาร วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุรินทร์. 2563; 10(2): 54-68. https://he01.tci-thaijo.org/index.php/bcnsurin/article/view/244569/167415
วลัยลักษณ์ กาบแก้ว. ผลของแนวปฏิบัติการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังเพื่อลดการกลับมานอนโรงพยาบาลซ้ำ [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]: 1-12. เข้าถึงได้จาก: https://203.209.96.243>health>web>image
เพ็ญศรี อุทรา, พิมพ์ใจ อุ่นบ้าน. ประสิทธิผลของการวางแผนการจำหน่ายสำหรับผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังโรงพยาบาลแม่ออน. สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่ [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://www.chiangmaihealth.go.th/
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิชาการแพทย์เขต 11
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
