ปัจจัยสัมพันธ์กับภาวะหมดไฟและความเข้มแข็งทางใจของบุคลากรโรงพยาบาลป่าตอง จังหวัดภูเก็ต

ผู้แต่ง

  • เหมือนแพร บุญล้อม โรงพยาบาลป่าตอง ภูเก็ต

คำสำคัญ:

ความเข้มแข็งทางใจ, บุคลากรโรงพยาบาล, ภาวะหมดไฟ

บทคัดย่อ

ที่มา: ภาวะหมดไฟเป็นปัญหาสำคัญในบุคลากรทางการแพทย์ ส่งผลต่อประสิทธิภาพในการทำงานและคุณภาพของการดูแลผู้ป่วย ความเข้มแข็งทางใจเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยป้องกันและลดความเสี่ยงของภาวะหมดไฟ

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาภาวะหมดไฟ ความเข้มแข็งทางใจ และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะหมดไฟและความเข้มแข็งทางใจ ในบุคลากรโรงพยาบาลป่าตอง จังหวัดภูเก็ต

วิธีการศึกษา: เป็นการศึกษาโดยการสังเกตเชิงวิเคราะห์ภาคตัดขวาง ในบุคลากรโรงพยาบาลป่าตอง จังหวัดภูเก็ต เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูล ประกอบด้วย แบบสอบถามข้อมูลทั่วไป แบบประเมินความเข้มแข็งทางใจ และแบบประเมินภาวะหมดไฟ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและหาความสัมพันธ์ด้วยค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์สเปียร์แมน โดยกำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ p-value <0.05 เก็บข้อมูลระหว่างวันที่ 15 ต.ค. – 15 พ.ย. 2567

ผลการศึกษา: บุคลากรเข้าร่วม 265 ราย พบความเข้มแข็งทางใจ อยู่ในเกณฑ์ปกติ ร้อยละ 55.8 ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเข้มแข็งทางใจ ได้แก่ ระดับการศึกษา รายได้ ความรู้สึกต่อคุณค่าในงานที่ทำอยู่ ความสัมพันธ์กับเพื่อนร่วมงาน การได้รับผลตอบแทนเทียบกับงาน และความรู้สึกได้รับการสนับสนุนจากผู้บริหาร และพบว่า ผู้เข้าร่วมวิจัยร้อยละ 44.9 มีภาวะหมดไฟในระดับต่ำ โดยในมิติของภาวะหมดไฟ พบว่า ร้อยละ 75.1 มีระดับความอ่อนล้าทางอารมณ์ต่ำ ร้อยละ 60.8 มีการลดความเป็นบุคคลในระดับต่ำ และร้อยละ 84.2 มีความรู้สึกประสบความสำเร็จส่วนบุคคลในระดับสูง ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะหมดไฟ ได้แก่ อายุ ระยะเวลาที่ทำงานในโรงพยาบาล รายได้ ความรู้สึกต่อคุณค่าในงานที่ทำอยู่ ความสัมพันธ์กับเพื่อนร่วมงาน การได้รับผลตอบแทนเทียบกับงาน และความรู้สึกได้รับการสนับสนุนจากผู้บริหาร และพบว่าความเข้มแข็งทางใจเป็นปัจจัยปกป้องต่อภาวะหมดไฟทั้ง 3 ด้าน

สรุป: บุคลากรโรงพยาบาลป่าตองมีภาวะหมดไฟต่ำ ความเข้มแข็งทางใจอยู่ในเกณฑ์ปกติ ปัจจัยทั้งส่วนบุคคลและองค์กรมีความสัมพันธ์กับภาวะหมดไฟและความเข้มแข็งทางใจ โรงพยาบาลควรมีมาตรการในการป้องกันภาวะหมดไฟและเสริมสร้างความเข้มแข็งทางใจ

เอกสารอ้างอิง

Maslach C, Jackson SE. The measurement of experienced burnout. J Occup Behav. 1981;2:99-113.

Stefan DH. Burnout in healthcare workers: Prevalence, impact and preventative strategies. Local Reg Anesth. 2020;13:171-83.

Elshaer NSM, Moustafa MSA, Aiad MW, Ramadan MIE. Job stress and burnout syndrome among critical care healthcare workers. AJM. 2018;54:273-7.

Nishimura Y, Miyoshi T, Hagiya H, Kosaki Y, Otsuka F. Burnout of healthcare workers amid the COVID-19 pandemic: A Japanese cross-sectional survey. Int J Environ Res Public Health [Internet]. 2021 Mar [cited 2024 Aug 30];18:[about 8p.]. Available from: http://doi.org/10.3390/ijerph18052434

Trani MD, Mariani R, Ferri R, Berardinis DD, Frigo MG. From resilience to burnout in healthcare workers during the COVID-19 emergency: The role of the ability to tolerate uncertainty. Front Psychol [Internet]. 2021 Apr 16 [cited 2024 Aug 30];12:[about 10p.]. Available from: http://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fpsyg.2021.646435

นันทาวดี วรวสุวัส. การพัฒนารูปแบบการเสริมสร้างภูมิคุ้มกันทางใจเพื่อป้องกันภาวะหมดไฟการทำงานของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขเขตสุขภาพที่ 7. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ. 2563;13(2):603-13.

วีระวรรณ เหล่าวิทวัส. ภาวะสุขภาพจิตจากการปฏิบัติงานด้านโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ของบุคลากรทางการแพทย์และสาธารณสุข จังหวัดขอนแก่น. วารสารสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดขอนแก่น. 2565;4(2):131-46.

Dobson H, Malpas CB, Burrell AJC, Gurvich C, Chen L, Kulkarni J, et al. Burnout and psychological distress amongst Australian healthcare workers during the COVID-19 pandemic. Australasian Psychiatry. 2021;29(1):26-30.

โสฬวรรณ อินทสิทธิ์, สิริกุล จุลคีรี. เปลี่ยนร้ายกลายเป็นดี พลังสุขภาพจิต RQ: Resilience Quotient. พิมพ์ครั้งที่ 4. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข, กรมสุขภาพจิต, สำนักวิชาการสุขภาพจิต; 2563.

Grotberg E. A guide to promoting resilience in children: strengthening the human spirit. Early childhood development: Practice and reflections. Vol. 8. Netherlands: Bernard van Leer Foundation; 1995.

Duarte I, Teixeira A, Castro L, Marina S, Ribeiro C, Jacome C, et al. Burnout among Portuguese healthcare workers during the COVID-19 pandemic. BMC Public Health [Internet]. 2020 [cited 2024 Aug 30];20:[about 10p.]. Available from: http://doi.org/10.1186/s12889-020-09980-z

Ferreira P, Gomes S. The role of resilience in reducing burnout: A study with healthcare workers during the COVID-19 pandemic. Soc. Sci. [Internet]. 2021 Aug 24 [cited 2024 Aug 30];10:[about 13p.]. Available from: http://doi.org/10.3390/socsci10090317.

ประภาศรี ปัญญาวชิรชัย, ภวมัย กาญจนจิรางกูร. การศึกษาความเข้มแข็งทางใจ (Resilience Quotient) ของประชาชนไทยในสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ. 2565;1:318-33.

Joyce S, Shand F, Tighe J, Laurent SJ, Bryant RA, Harvey SB. Road to resilience: a systematic review and meta-analysis of resilience training programmes and interventions. BJM Open [Internet]. 2018 Apr 27 [cited 2024 Aug 30];8:[about 9p.]. Available from: http://dx./doi.org/10.1136/bmjopen-2017-017858

ณัฐธิดา เย็นบำรุง. ป่าตอง การจัดการเมืองท่องเที่ยวระดับโลก [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: ศูนย์ศึกษามหานครและเมือง; 2562 [เข้าถึงเมื่อ 10 ก.ย. 2567]. เข้าถึงได้จาก: http://www.furd.in.th/cities/articles/view/46j5wvp5QGNd

ทิพรัตน์ บำรุงพนิชถาวร, วัลลภ ใจดี, เอมอัชฌา วัฒนบุรานนท์, นิภา มหารัชพงศ์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อภาวะหมดไฟในการทำงานของผู้ปฏิบัติงานในโรงพยาบาลชุมชนในสถานการณ์การแพร่ระบาดของ Covid-19. วารสารสาธารณสุขมหาวิทยาลัยบูรพา. 2565;17:100-10.

นครินทร์ ชุนงาม. สุขภาพจิตและภาวะหมดไฟในการทำงานของแพทย์ในโรงพยาบาลทั่วไปและโรงพยาบาลชุมชนจังหวัดนครราชสีมา. วารสารสุขภาพจิตแห่งประเทศไทย. 2563;28:348-59.

ศูนย์สุขภาพจิตที่ 7. แบบประเมินภาวะหมดไฟ (Burnout) [อินเทอร์เน็ต]. ขอนแก่น: ศูนย์; 2560 [เข้าถึงเมื่อ 10 ก.ย. 2567]. เข้าถึงได้จาก: http://mhc7.go.th/archives/5996

นฤมล กิจจานนท์, อัจฉรา จงเจริญกำโชค, พรพิมล มาศนรากรณ์. ความเหนื่อยหน่ายของบุคลากรพยาบาลในหอผู้ป่วยวิกฤติ. รามาธิบดีพยาบาลสาร. 2552;15(1):86-97.

ติรยา เลิศหัตถศิลป์. ภาวะเหนื่อยล้าในการทำงานและปัจจัยที่เกี่ยวข้องของจิตแพทย์ในประเทศไทย. วารสารสมาคมจิตแพทย์แห่งประเทศไทย. 2554;56(4):437-48.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-03-14

รูปแบบการอ้างอิง

บุญล้อม เ. (2025). ปัจจัยสัมพันธ์กับภาวะหมดไฟและความเข้มแข็งทางใจของบุคลากรโรงพยาบาลป่าตอง จังหวัดภูเก็ต. วารสารวิชาการแพทย์เขต 11, 39(1), 1–15. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/Reg11MedJ/article/view/273081

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ