ประสิทธิผลของการใช้ซิลเวอร์ไดเอมีนฟลูออไรด์ต่อการหยุดยั้งฟันผุและคุณภาพชีวิตในมิติสุขภาพ ช่องปากในผู้ต้องขังเรือนจำเกาะสมุย

บทคัดย่อ

ที่มา: โรคฟันผุยังคงเป็นปัญหาสำคัญด้านสุขภาพช่องปากในผู้ต้องขัง เนื่องจากความแออัดของผู้ต้องขังข้อจำกัดด้านทรัพยากรและการเข้าถึงบริการทันตกรรม การใช้ซิลเวอร์ไดเอมีนฟลูออไรด์ (Silver Diamine Fluoride; SDF) ความเข้มข้นร้อยละ 38 เป็นวิธีที่มีต้นทุนต่ำและไม่รุกราน ซึ่งได้รับการยืนยันว่ามีประสิทธิภาพในการหยุดยั้งฟันผุ อย่างไรก็ตาม ข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตในมิติสุขภาพช่องปาก (Oral Health–Related Quality of Life; OHRQoL) ในผู้ต้องขังยังมีจำกัด

วัตถุประสงค์: เพื่อประเมินประสิทธิผลของ SDF ความเข้มข้นร้อยละ 38 ในการหยุดยั้งฟันผุ และศึกษาการเปลี่ยนแปลงของคุณภาพชีวิตในมิติสุขภาพช่องปาก โดยใช้ดัชนีผลกระทบจากสภาวะช่องปากต่อกิจวัตรประจำวัน (Oral Impacts on Daily Performances; OIDP) ในกลุ่มผู้ต้องขังเรือนจำอำเภอเกาะสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี

วิธีการศึกษา: การวิจัยแบบกึ่งทดลอง (quasi-experimental study) ในผู้ต้องขังที่มีฟันผุจำนวน 27 คน ได้รับการรักษารอยผุด้วย SDF ความเข้มข้นร้อยละ 38 และติดตามผลที่ 3 เดือนหลังการรักษาประเมินสถานะรอยผุ (ฟันผุแบบลุกลาม/ฟันผุแบบหยุดยั้ง) และคะแนน OIDP วิเคราะห์ข้อมูลด้วย Wilcoxon signed-rank test

ผลการศึกษา: หลังการรักษาพบอัตราการเกิดฟันผุแบบหยุดยั้ง ร้อยละ 97.7 ค่าเฉลี่ยคะแนน OIDP ลดลงจาก 6.63±5.09 เป็น 2.63±3.90 ภายใน 3 เดือน และมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) โดยเฉพาะด้านการรับประทานอาหารและการทำความสะอาดช่องปาก

สรุป: การใช้ SDF ความเข้มข้นร้อยละ 38 เป็นวิธีการรักษาฟันผุที่เรียบง่าย ตันทุนต่ำ และไม่รุกราน เป็นแนวทางสำหรับการจัดการโรคฟันผุในเรือนจำที่มีทรัพยากรจำกัด นอกเหนือจากประโยชน์ทางคลินิกแล้ว SDF ยังช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตในมิติสุขภาพช่องปากในกลุ่มผู้ต้องขัง ซึ่งสนับสนุนให้นำไปบูรณาการเข้ากับบริการและนโยบายด้านสุขภาพช่องปากในเรือนจำต่อไป