ปฏิกิริยาต่อกันของยาฟ้าทะลายโจรในงานระงับความรู้สึก

บทคัดย่อ

ฟ้าทะลายโจร เป็นพืชสมุนไพรกลางบ้านที่มีรสขมจัด ใช้บรรเทาอาการไข้หวัดเจ็บคอ บรรเทาอาการท้องเสียชนิด ไม่ติดเชื้อ ส่งเสริมภูมิคุ้มกันของร่างกาย และบรรเทาอาการผู้ป่วยติดเชื้อโรคโควิด-19 ในระยะแรก จึงได้รับความนิยมอย่างกว้างขวาง ด้วยตัวยาที่สําคัญคือ แอนโดรกราโฟไลด์ มีฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์ในกลุ่มไซโตโครมพี 450 ในตับ ซึ่งเกี่ยวข้องกับเมตะบอลิซึมของยาที่ผู้ป่วยใช้ก่อนการผ่าตัดและยาระงับความรู้สึกที่ผู้ป่วยได้รับในระหว่างการผ่าตัด ทําให้บุคลากรทางวิสัญญีต้องเพิ่มความรอบคอบไม่เพียงในรายละเอียดของผลตรวจทางห้องปฏิบัติการเท่านั้น ยังต้องคํานึงถึงการเกิดปฏิกิริยาต่อกันของยา โดยเฉพาะการเสริมฤทธิซึ่งทำให้ยาเหล่านี้ออกฤทธินานกว่าปกติ การที่ฟ้าทะลายโจรมีฤทธิ์กดระบบประสาทส่วนกลางจึงทําให้ผู้ป่วยมีอาการแขนขาชาและอ่อนแรงได้บ่อย ทั้งยังสามารถ เสริมฤทธิ์ยานำสลบ ยาหย่อนกล้ามเนื้อและยาแก้ปวดอนุพันธุ์ของมอร์ฟีน ทําให้ผู้ป่วยมีอาการง่วงซึม การเคลื่อนไหว ถูกจํากัด อุณหภูมิกายต่ำและการหายใจถูกกด ในทํานองเดียวกัน สารสูดดมชนิดไอระเหย จะเร่งกดการทางานของหัวใจและระบบการไหลเวียนเลือด ทาให้ความดันโลหิตต่ำและชีพจรเต้นช้าผิดจังหวะได้ นอกจากนี้ ผู้ป่วยที่ได้รับยา ต้านเกล็ดเลือด หรือยาละลายลิ่มเลือด อาจมีภาวะเลือดออกง่าย ในขณะที่ยาเบาหวานสามารถทําให้เกิดภาวะน้ำตาล ในเลือดต่ำ