การแพทย์ทางไกล : รูปแบบที่เหมาะสมและมุมมองด้านกฎหมาย
คำสำคัญ:
การแพทย์ทางไกล, การดูแลสุขภาพ, การคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลบทคัดย่อ
การแพทย์ทางไกลพัฒนาอย่างรวดเร็วจากเทคโนโลยีการสื่อสาร และสถานการณ์โควิด-19ที่มีวิกฤตทางการแพทย์รวมถึงประเทศไทย การแพทย์ทางไกลในประเทศไทยไม่มีกฎหมายหลักในการควบคุมกำกับมีประกาศกระทรวงสาธารณสุข และประกาศของแพทยสภาทีใช้กำกับดูแล ประกาศทั้งสองฉบับมีที่มาจากคำแนะนำขององค์การอนามัยโลกเรื่องการแพทย์ทางไกลที่จัดทำขึ้นเพื่อให้หน่วยงานมีการจัดทำมาตราฐานการปฏิบัติงาน กฎหมายแพ่งในเรื่องของการผิดสัญญา เรื่องละเมิด และพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 เป็นอีกกฎหมายที่การแพทย์ทางไกลต้องดำเนินการภายใต้การกำกับดูแลของกฎหมายกลุ่มนี้ รวมถึงการปกป้องข้อมูลส่วนบุคคล และข้อมูลส่วนบุคคลที่อ่อนไหว
หน่วยงานที่มีการดำเนินงานการแพทย์ทางไกลต้องมีการกำกับให้เป็นไปตามมาตราฐานวิชาชีพ ต้องกระทำผ่านสถานบริการเท่านั้น ต้องได้รับความยินยอมจากผู้ป่วยในการใช้ จัดเก็บ และการประมวลผลข้อมูล ผู้ให้บริการต้องรู้ข้อจำกัดของการแพทย์ทางไกล เลือกใช้ในกรณีที่มีความปลอดภัยต่อผู้ป่วย หลีกเลี่ยงการใช้การแพทย์ทางไกลในโรคที่ต้องมีการตรวจร่างกายเพื่อให้ได้การวินิจฉัยโรค
สหภาพยุโรปให้คำแนะนำการแพทย์ทางไกลที่ผ่านการประเมินแล้วว่าเหมาะสม คือการแพทย์ทางไกลเพื่อการวินิจฉัยทางเอ็กซ์เรย์ เพื่อการวินิจฉัยทางพยาธิ เพื่อการวินิจฉัยโรคทางผิวหนัง เพื่อการให้คำปรึกษาโดยแพทย์เฉพาะทาง เพื่อใช้ในการติดตามการรักษา เพื่อใช้ในการควบคุมการผ่าตัดทางไกล และเพื่อการวินิจฉัยโรคจอประสาทตา
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Institute of Medicine (US) Committee on Evaluating Clinical Applications of Telemedicine, Field MJ. Introduction and Background. National Academies Press; 1996.
ประกาศแพทยสภาที่ 54/2563 เรื่อง แนวทางปฏิบัติการแพทย์ทางไกลหรือโทรเวช (telemedicine) และคลินิกออนไลน์.
ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง มาตรฐานการให้บริการของสถานพยาบาลโดยใช้ระบบบริการการแพทย์ทางไกล พ.ศ. 2564.
สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน). ตอนที่ III กระบวนการดูแลผู้ป่วย ณ.การแพทย์ทางไกล (Tele-medicine). ใน: อนุวัฒน์ ศุภชุติกุล และคณะ, มาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ. กรุงเทพมหานคร: 11 เมษายน 2565:192.
Samaya Dharmaraj. Thailand’s Telemedicine Solution to Improve Healthcare Access. https://opengovasia.com/2024/12/11/thailands-telemedicine-solution-to-improve-healthcare-access/. Accessed 2024.
Yan C, Samphanwattanachai B, Ratarat C, Phinyo P. Factors influencing user decision of telemedicine applications in Thailand. PLoS One. 2025;20(6):e0325512. doi:10.1371/journal.pone.0325512.
World Health Organization. WHO Guideline Recommendations on Digital Interventions for Health System Strengthening.https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/311979/WHO-RHR-19.6-eng.pdf?ua=1. Accessed October 27, 2024.
A. Gusarova. Data protection in telemedicine. https://www.shsconferences.org/articles/shsconf/pdf/2012/02/shsconf_shw2010_00013.pdf. Accessed November 13, 2024.
ศิรวีย์ ครองศิลป์. มาตรการทางกฎหมายในการกำกับดูแลธุรกิจการให้บริการด้านสุขภาพโดยระบบโทรเวชกรรม (Telemedicine) ในประเทศไทย. หัวข้อเอกัตศึกษา คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. https://digital.car.chula.ac.th/cgi/viewcontent.cgi?article=8802&context=chulaetd. Accessed June 10, 2025.
สภาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งประเทศไทย. สรุปสาระสำคัญพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562. Digital council of Thailand. 2024. https://www.dct.or.th/upload/downloads/1612025563SummaryPDPA_DigitalCouncilofThailand.pdf. Accessed November 10, 2024.
Treaty of Lisbon amending the Treaty on European Union and the Treaty establishing the European Community. Official Journal of the European Union. 2007;C 306:1-271. Accessed July 23, 2025.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์ และคณาจารย์ท่านอื่น ในราชวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว