การแพทย์ทางไกล : รูปแบบที่เหมาะสมและมุมมองด้านกฎหมาย

ผู้แต่ง

  • เกษมสันต์ วนวนากร โรงพยาบาลสุไหงโกลก กระทรวงสาธารณสุข

คำสำคัญ:

การแพทย์ทางไกล, การดูแลสุขภาพ, การคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล

บทคัดย่อ

การแพทย์ทางไกลพัฒนาอย่างรวดเร็วจากเทคโนโลยีการสื่อสาร และสถานการณ์โควิด-19ที่มีวิกฤตทางการแพทย์รวมถึงประเทศไทย การแพทย์ทางไกลในประเทศไทยไม่มีกฎหมายหลักในการควบคุมกำกับมีประกาศกระทรวงสาธารณสุข และประกาศของแพทยสภาทีใช้กำกับดูแล ประกาศทั้งสองฉบับมีที่มาจากคำแนะนำขององค์การอนามัยโลกเรื่องการแพทย์ทางไกลที่จัดทำขึ้นเพื่อให้หน่วยงานมีการจัดทำมาตราฐานการปฏิบัติงาน กฎหมายแพ่งในเรื่องของการผิดสัญญา เรื่องละเมิด และพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 เป็นอีกกฎหมายที่การแพทย์ทางไกลต้องดำเนินการภายใต้การกำกับดูแลของกฎหมายกลุ่มนี้ รวมถึงการปกป้องข้อมูลส่วนบุคคล และข้อมูลส่วนบุคคลที่อ่อนไหว

            หน่วยงานที่มีการดำเนินงานการแพทย์ทางไกลต้องมีการกำกับให้เป็นไปตามมาตราฐานวิชาชีพ ต้องกระทำผ่านสถานบริการเท่านั้น ต้องได้รับความยินยอมจากผู้ป่วยในการใช้ จัดเก็บ และการประมวลผลข้อมูล ผู้ให้บริการต้องรู้ข้อจำกัดของการแพทย์ทางไกล เลือกใช้ในกรณีที่มีความปลอดภัยต่อผู้ป่วย หลีกเลี่ยงการใช้การแพทย์ทางไกลในโรคที่ต้องมีการตรวจร่างกายเพื่อให้ได้การวินิจฉัยโรค

สหภาพยุโรปให้คำแนะนำการแพทย์ทางไกลที่ผ่านการประเมินแล้วว่าเหมาะสม คือการแพทย์ทางไกลเพื่อการวินิจฉัยทางเอ็กซ์เรย์ เพื่อการวินิจฉัยทางพยาธิ เพื่อการวินิจฉัยโรคทางผิวหนัง เพื่อการให้คำปรึกษาโดยแพทย์เฉพาะทาง เพื่อใช้ในการติดตามการรักษา เพื่อใช้ในการควบคุมการผ่าตัดทางไกล และเพื่อการวินิจฉัยโรคจอประสาทตา

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Institute of Medicine (US) Committee on Evaluating Clinical Applications of Telemedicine, Field MJ. Introduction and Background. National Academies Press; 1996.

ประกาศแพทยสภาที่ 54/2563 เรื่อง แนวทางปฏิบัติการแพทย์ทางไกลหรือโทรเวช (telemedicine) และคลินิกออนไลน์.

ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง มาตรฐานการให้บริการของสถานพยาบาลโดยใช้ระบบบริการการแพทย์ทางไกล พ.ศ. 2564.

สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน). ตอนที่ III กระบวนการดูแลผู้ป่วย ณ.การแพทย์ทางไกล (Tele-medicine). ใน: อนุวัฒน์ ศุภชุติกุล และคณะ, มาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ. กรุงเทพมหานคร: 11 เมษายน 2565:192.

Samaya Dharmaraj. Thailand’s Telemedicine Solution to Improve Healthcare Access. https://opengovasia.com/2024/12/11/thailands-telemedicine-solution-to-improve-healthcare-access/. Accessed 2024.

Yan C, Samphanwattanachai B, Ratarat C, Phinyo P. Factors influencing user decision of telemedicine applications in Thailand. PLoS One. 2025;20(6):e0325512. doi:10.1371/journal.pone.0325512.

World Health Organization. WHO Guideline Recommendations on Digital Interventions for Health System Strengthening.https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/311979/WHO-RHR-19.6-eng.pdf?ua=1. Accessed October 27, 2024.

A. Gusarova. Data protection in telemedicine. https://www.shsconferences.org/articles/shsconf/pdf/2012/02/shsconf_shw2010_00013.pdf. Accessed November 13, 2024.

ศิรวีย์ ครองศิลป์. มาตรการทางกฎหมายในการกำกับดูแลธุรกิจการให้บริการด้านสุขภาพโดยระบบโทรเวชกรรม (Telemedicine) ในประเทศไทย. หัวข้อเอกัตศึกษา คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. https://digital.car.chula.ac.th/cgi/viewcontent.cgi?article=8802&context=chulaetd. Accessed June 10, 2025.

สภาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งประเทศไทย. สรุปสาระสำคัญพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562. Digital council of Thailand. 2024. https://www.dct.or.th/upload/downloads/1612025563SummaryPDPA_DigitalCouncilofThailand.pdf. Accessed November 10, 2024.

Treaty of Lisbon amending the Treaty on European Union and the Treaty establishing the European Community. Official Journal of the European Union. 2007;C 306:1-271. Accessed July 23, 2025.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-08-20

รูปแบบการอ้างอิง

1.
วนวนากร เ. การแพทย์ทางไกล : รูปแบบที่เหมาะสมและมุมมองด้านกฎหมาย. J Chulabhorn Royal Acad [อินเทอร์เน็ต]. 20 สิงหาคม 2025 [อ้างถึง 14 กุมภาพันธ์ 2026];7(3):301-8. available at: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/jcra/article/view/272296

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ