ประสิทธิผลของเบาะรองนั่งต่อการลดความปวดแผลฝีเย็บในมารดาหลังคลอด โรงพยาบาลมหาราชนครศรีธรรมราช
คำสำคัญ:
มารดาหลังคลอด, แผลฝีเย็บ, เบาะรองนั่งสำหรับมารดาหลังคลอด, การบรรเทาปวดแบบไม่ใช้ยาบทคัดย่อ
ความปวดแผลฝีเย็บเป็นปัญหาสำคัญในมารดาหลังคลอด ทำให้ไม่สุขสบายขณะนั่ง เคลื่อนไหว และให้นมบุตร การพัฒนาอุปกรณ์ลดแรงกดทับจึงเป็นแนวทางบรรเทาปวดแบบไม่ใช้ยาที่สอดคล้องกับบริบทการพยาบาลหลังคลอด การวิจัยกึ่งทดลองนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบระดับความปวดแผลฝีเย็บของมารดาหลังคลอดก่อนและขณะใช้เบาะรองนั่ง และศึกษาความพึงพอใจของมารดาหลังคลอด โดยศึกษาในกลุ่มตัวอย่างมารดาหลังคลอดทางช่องคลอดที่มีแผลฝีเย็บ ที่เข้ารับบริการ ณ หอผู้ป่วยพิเศษเฉลิมพระบารมี 3 - 4 โรงพยาบาลมหาราชนครศรีธรรมราช ระหว่างเดือนสิงหาคมถึงธันวาคม 2568 จำนวน 40 ราย ซึ่งคัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย เบาะรองนั่งที่ผลิตจากวัสดุหนังเทียมโพลีไวนิลคลอไรด์ (PVC) บรรจุใยสังเคราะห์ แบบประเมินระดับความปวด และแบบสอบถามความพึงพอใจแบบลิเคิร์ท 5 ระดับ จำนวน 7 ข้อ เครื่องมือทุกชิ้นผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 3 ท่าน ได้ค่าดัชนีความตรงเชิงเนื้อหา เท่ากับ 1.00 สำหรับแบบประเมินความปวด และ .93 สำหรับแบบสอบถามความพึงพอใจ และได้ค่าความเที่ยงของแบบสอบถามความพึงพอใจโดยใช้สัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคเท่ากับ .89
ผลวิจัยพบว่า ค่าเฉลี่ยระดับความปวดแผลฝีเย็บของมารดาหลังคลอดขณะใช้เบาะรองนั่งต่ำกว่าก่อนใช้เบาะรองนั่งอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001) ในทุกกิจกรรม โดยกิจกรรมการให้นมบุตรในท่านั่ง พบว่ามีคะแนนความปวดเฉลี่ยลดลงมากที่สุด จาก 7.08 (SD.=2.35) เหลือ 2.13 (SD.=1.84) รองลงมาคือกิจกรรมการลุกจากเตียง คะแนนความปวดลดลงจาก 7.00 (SD.=1.97) เหลือ 2.98 (SD.=1.91) ผลการประเมินความพึงพอใจ พบว่ามารดาหลังคลอดมีความพึงพอใจโดยรวมต่อการใช้เบาะรองนั่งอยู่ในระดับมากที่สุด (M=4.73, SD.= .55) สรุปได้ว่าเบาะรองนั่งมีประสิทธิผลในการลดความปวดแผลฝีเย็บ ช่วยเพิ่มความสุขสบายในการให้นมบุตรและทำกิจวัตรประจำวันได้ดี ควรส่งเสริมการนำเบาะรองนั่งไปประยุกต์ใช้ในการพยาบาลเพื่อยกระดับคุณภาพการดูแลมารดาหลังคลอด
เอกสารอ้างอิง
American College of Obstetricians and Gynecologists. (2020). Postpartum perineal care. https://www.acog.org/
Chiarelli, P., & Cockburn, J. (2002). Promoting urinary continence in women after delivery: Randomised controlled trial. BMJ, 324(7348), 1241. https://doi.org/10.1136/bmj.324.7348.1241
Faul, F., Erdfelder, E., Buchner, A., & Lang, A.-G. (2009). Statistical power analyses using G*Power 3.1: Tests for correlation and regression analyses. Behavior Research Methods, 41(4), 1149-1160. https://doi.org/10.3758/BRM.41.4.1149
Iamsaard, M. (2016). Perineal pain in postpartum women and non-pharmacological pain relief care. Journal of Nursing Science, 34(2), 22-31.
Jaidee, S. (2021). Development of a seat cushion for relieving postpartum maternal pain. Journal of Nursing Science, 39(2), 45-52.
Kettle, C., Hills, R. K., Jones, P., Darby, L., Gray, R., & Johanson, R. (2002). Continuous versus interrupted perineal repair with standard or rapidly absorbed sutures after spontaneous vaginal birth: A randomised controlled trial. The Lancet, 359(9325), 2217-2223. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(02)09312-1
Liu, Y., Li, L., & Zhang, Y. (2021). Effect of warm sitz bath on episiotomy pain and wound healing among primiparous women. International Journal of Nursing Studies, 117, Article 104105. https://doi.org/10.1016/j.ijnurstu.2021.104105
Melzack, R., & Wall, P. D. (1965). Pain mechanisms: A new theory. Science, 150(3699), 971-979. https://doi.org/10.1126/science.150.3699.971
Nanji, J. A., & Carvalho, B. (2020). Pain management during labor and vaginal birth. Best Practice & Research Clinical Obstetrics & Gynaecology, 67, 100-112. https://doi.org/10.1016/j.bpobgyn.2020.03.002
Phatthananukunakit, W. (2020). Effects of using a foam seat cushion on perineal pain among postpartum women. Journal of The Royal Thai Army Nurses, 21(1), 112-120.
Polit, D. F., & Beck, C. T. (2021). Nursing research: Generating and assessing evidence for nursing practice (11th ed.). Lippincott Williams & Wilkins.
Poolperm, R. (2014). Effectiveness of cold compression on perineal trauma among postpartum mothers. Journal of The Royal Thai Army Nurses, 15(1), 1-10.
Rattanaphong, S. (2019). Effects of using a seat cushion on pain levels and satisfaction among postpartum mothers with perineal wounds. Nursing Journal, Chiang Mai University, 46(1), 30-41.
Srisawat, B. (2010). Basic research (9th ed.). Suweeriyasan.
Tangcholthip, K. (2018). Effects of using a U-shaped seat cushion on perineal pain among postpartum women (Master’s thesis, Chulalongkorn University). Chulalongkorn University Intellectual Repository.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุราษฎร์ธานี
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุราษฎร์ธานี
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุราษฎร์ธานี และคณาจารย์ท่านอื่นๆในวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
