การประเมินหลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาลฉบับปรับปรุง พุทธศักราช 2563 ของวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี เชียงใหม่
คำสำคัญ:
การประเมินหลักสูตร, การเรียนรู้เชิงรุก, แบบจำลอง, ผู้ช่วยพยาบาล, สมรรถนะวิชาชีพบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงประเมินผลนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อการประเมินหลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล ฉบับปรับปรุง พุทธศักราช 2563 ของ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี เชียงใหม่ โดยใช้กรอบแนวคิดการประเมินตามแบบจำลอง CIPP (Context, Input, Process, Product) ครอบคลุม 4 ด้าน ได้แก่ บริบท (ขอบเขต และสภาพแวดล้อม) ปัจจัยนำเข้า (ทรัพยากร) กระบวนการ (การจัดการเรียนการสอน) และผลผลิต (ผลลัพธ์ผู้สำเร็จการศึกษา) กลุ่มตัวอย่างมีจำนวน 208 คน ประกอบด้วยผู้บริหารและอาจารย์ ผู้สำเร็จการศึกษา และผู้ใช้บัณฑิต เครื่องมือวิจัย ได้แก่ แบบประเมินหลักสูตรและแบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติพรรณนาและวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า การประเมินภาพรวมของหลักสูตรอยู่ในระดับมากที่สุด (Mean= 4.65, S.D. = 0.52) โดยด้านบริบทได้รับคะแนนสูงสุด (Mean= 4.76, S.D. = 0.44) รองลงมา คือ ด้านปัจจัยนำเข้า (Mean= 4.62, S.D. = 0.49) ด้านผลผลิต (Mean= 4.61, S.D. = 0.59) และด้านกระบวนการ (Mean= 4.59, S.D. = 0.55) ตามลำดับ ผลการวิเคราะห์เชิงคุณภาพพบว่า โครงสร้างหลักสูตรมีความชัดเจนและเป็นระบบ การจัดการเรียนรู้ เชิงรุกเป็นปัจจัยสำคัญต่อความเข้าใจเชิงลึก และผู้สำเร็จการศึกษามีจุดเด่นด้านทักษะการปฏิบัติงานโดยเฉพาะการดูแลความต้องการพื้นฐานซึ่งสอดคล้องกับความรับรู้ของผู้ใช้บัณฑิต ข้อเสนอแนะจากการวิจัยสามารถนำไปปรับปรุงคุณภาพของหลักสูตร โดยปรับปรุงเนื้อหาของรายวิชาให้ทันสมัยและตอบสนองต่อความต้องการของระบบบริการสุขภาพ เพิ่มระยะเวลาในการฝึกปฏิบัติทางคลินิกและเสริมสร้างระบบการสนับสนุนจากอาจารย์ที่ปรึกษาอย่างเป็นระบบ เพื่อส่งเสริมการพัฒนาสมรรถนะและทักษะวิชาชีพของนักศึกษาให้บรรลุศักยภาพสูงสุด
เอกสารอ้างอิง
กองการพยาบาล กระทรวงสาธารณสุข. (2567). สาธารณสุขผลิต ‘ผู้ช่วยพยาบาล’ ช่วยแบ่งเบาภาระงาน ‘พยาบาลวิชาชีพ’ ตั้งเป้า 2 ปี 6 พันคน. สืบค้นเมื่อ 20 กันยายน 2567 จากhttps://www.thecoverage.info/news/content/7361.
นงลักษณ์ พะไกยะ, ศิริพันธ์ สาสัตย์ และวาสินี วิเศษฤทธิ์. (2564). ความต้องการกำลังคนด้านสุขภาพเพื่อรองรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงในอนาคต. วารสารวิจัยระบบสารธราณสุข, 15(2), 200-217.
ปรียสลิล ไชยวุฒิ, สไบทิพย์ เชื้อเอี่ยม, และดวงฤทัย เสมคุ้มหอม. (2565). การประเมินหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาล(หลักสูตรใหม่) พ.ศ. 2559 วิทยาลัยพยาบาลรมราชชนนี จักรีรัช. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 7(10), 355-370.
มารุต พัฒผล. (2561). การประเมินหลักสูตรเพื่อการเรียนรู้และพัฒนา. (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพฯ: จรัลสนิทวงศ์การพิมพ์.
ราชกิจจานุเบกษา. (2560). ข้อบังคับสภาการพยาบาล ว่าด้วยการรับรองหลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล. เล่ม 134 ตอนพิเศษ 216 ง ลงวันที่ 1 กันยายน 2560. สืบค้นเมื่อ 20 กันยายน 2567 จากhttps://www.tnmc.or.th/images/userfiles/files/3_Rule2560(6).PDF.
วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี เชียงใหม่. (2563). หลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล (หลักสูตรปรับปรุงพ.ศ. 2563). เชียงใหม่: วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี เชียงใหม่.
วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี เชียงใหม่. (2565). รายงานผลการดำเนินงานหลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. 2563) ปีการศึกษา 2563-2565. วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี เชียงใหม่.
สถาบันพระบรมราชชนก. (2563). รายงานการประชุมพัฒนาแผนการจัดการศึกษาหลักสูตรประกาศนียบัตร ผู้ช่วยพยาบาลของสถาบันพระบรมราชชนก. สถาบันพระบรมราชชนก กระทรวงสาธารณสุข.
สถาบันพระบรมราชชนก. (2565). ข้อบังคับสถาบันพระบรมราชชนก ว่าด้วยการจัดการศึกษาหลักสูตร ประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล ของสถาบันพระบรมราชชนก กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2565. สถาบันพระบรมราชชนก กระทรวงสาธารณสุข.
สภาการพยาบาล. (2561). ประกาศสภาการพยาบาล เรื่อง นโยบายสภาการพยาบาลเกี่ยวกับกำลังคนในทีมการพยาบาล. สืบค้นเมื่อ 20 ธันวาคม 2566 จากhttps://www.tnmc.or.th/images/userfiles/files/003(1).pdf.
สำนักงานเขตสุขภาพที่ 1. (2563). สรุปข้อมูลสถานการณ์กำลังคนสายงานพยาบาล. สืบค้นเมื่อ 20 ธันวาคม 2566 จาก http://www.rh1.go.th.
สมศักดิ์ ภู่วิภาดาวรรธน์. (2544). การยึดผู้เรียนเป็นศูนย์กลางและการประเมินตามสภาพจริง. เชียงใหม่: The Knowledge Center.
Guo, Y., Zhu, W., Boonyamalik, P., Powwattana, A., Zhang, B., & Sun, J. (2025). Exploring nursing assistants’ competencies in pressure injury prevention and management in nursing homes: A qualitative study using the iceberg model. BMC Nursing, 24, 333. https://doi.org/10.1186/s12912-025-02911-6
Hawkins, P. & Shohet, R. (2020). Supervision in the helping professions (5th ed.). London: Open University Press.
Krippendorff, K. (2018). Content analysis: An introduction to its methodology (4th ed.). Washington DC: SAGE Publications.
Stufflebeam, D. L. (2003). The CIPP model for evaluation, in T. Kellaghan and D.L Stuffelebeam (eds) (pp. 31-62), International handbook of educational evaluation. Netherland: Kluwer Academic Publishers.
Yamane, T. (1967). Statistics: An Introduction analysis (2nd ed.) New York: Harper & Row.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. บทความหรือข้อคิดเห็นใด ๆ ที่ปรากฏในวารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข ที่เป็นวรรณกรรมของผู้เขียน บรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย
2. บทความที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของ วารสารวิจัยการพยาบาลและการสาธารณสุข


